باشگاه خبرنگاران جوان – شورای روابط خارجی اروپا با انجام تحقیقی با نام «تأثیر بحران روسیه و اوکراین بر خاورمیانه و شمال آفریقا» اعلام کرد «محمد بن سلمان» ولیعهد عربستان که منفورترین فرد بینالمللی است میخواهد از وضعیت وخیم بینالمللی که از سال ۲۰۱۸ و بعد از قتل «جمال خاشقجی» دچار آن شده است، فرار کند.
بر اساس گزارش سعودیلیکس این مطالعه نشان داد که ریاض میتواند به دنبال استفاده از درخواستهای آمریکا و اروپا برای افزایش عرضه نفت باشد تا رویکرد کشورهای غربی به خود را تغییر دهد. این تغییر رویکرد ممکن است شامل دیداری که مدت هاست ولیعهد عربستان انتظار آن را میکشد، باشد یعنی دیدار با «جو بایدن» رئیس جمهور آمریکا که موجب میشود انتقادات به ریاض کمتر شود.
در ادامه این تحقیق آمده است: سرنوشت اوکراین در خطر است. تجدید راههای دیپلماسی بینالمللی امیدها را برای راهحلی از طریق مذاکره افزایش میدهد، اما شبح جنگ همهجانبه همچنان گسترده است و اگر روسیه حمله جدیدی علیه اوکراین انجام دهد، تأثیرات آن بر منافع اروپا بسیار فراتر از این دو کشور خواهد رفت و خاورمیانه و شمال آفریقا نیز احتمالاً تحت تأثیر این جنگ قرار خواهند گرفت.
در همین حال، تشدید تنشها بین کشورهای غربی و روسیه احتمالا به تلاشهای ایجاد ثبات منطقهای به ویژه در لیبی و سوریه آسیب میرساند. یک جنگ همه جانبه بین روسیه و اوکراین میتواند منجر به افزایش شدید قیمت جهانی انرژی و گندم شود.
تنشهای کنونی ترس از اختلال در جریان صادرات گاز روسیه به اروپا را افزایش داده است. این امر کمبود انرژی فعلی را تشدید میکند و خصوصا که مصرف کنندگان اروپایی از بحران شدید هزینه زندگی رنج میبرند و باید قیمتهای بالاتر را تجربه کنند.
در همین راستا قطر به عنوان دومین تولیدکننده بزرگ ال ان جی (گاز مایع) در جهان، تاکنون کانون اصلی تلاشهای کشورهای غربی برای جایگزینی گاز روسیه بوده است. از اواخر ژانویه گذشته واشنگتن، دوحه را برای تغییر مسیر صادرات گاز به اروپا تحت فشار قرار داده است. با این حال، تولید قطر به حداکثر ظرفیت خود نزدیک میشود، زیرا بیشتر عرضه آن در قراردادهایی با مشتریان عمده در آسیا بسته شده است.
قدرت چانه زنی قطر به دلیل فقدان انرژی جایگزین برای اروپا افزایش یافته است، به ویژه که عربستان و امارات قابلیتهای مشابهی در تولید و صادرات گاز مایع را ندارند. اما عربستان از جنبههای دیگر مهم است. تشدید درگیری روسیه و اوکراین ممکن است عرضه نفت روسیه را کاهش دهد که قیمت آن قبلاً افزایش یافته است، در همین جهت ریاض تحت فشار شدید آمریکا برای افزایش تولید نفت خود است تا قیمت نفت کاهش یابد.
با این وجود تاکنون ریاض از انجام این کار خودداری کرده، زیرا قیمتهای بالاتر درآمدهای آن را افزایش میدهد، اما تشدید درگیری باعث تشدید مطالبات غرب خواهد شد. قطر و عربستان سعودی احتمالاً به دنبال استفاده از پویایی انرژی برای تقویت مواضع خود هستند.
اما قطر احتمالاً از اروپا میخواهد که امتیازاتی به دوحه بدهد. این ملاحظات همچنین میتواند تمایل ریاض را برای بهرهبرداری از بحران برای تصاحب بخشی از سهم کنونی روسیه در بازار نفت افزایش دهد تا بنسلمان بتواند دوباره به جایگاهی که در صحنه بینالمللی انتظارش را میکشد، برسد.
/