عصر ایران / مدرسه کار و کسب ؛ دکتر مجید ایرانشاهی* – در یادداشت قبلی به بررسی روش انجام مصاحبههای شغلی و فرآیند انتخاب منابع انسانی مورد نیاز سازمان پرداخته بودیم؛ در این مقاله به نکات مهمی درباره مذاکرات حقوق و مزایای منابع انسانی که تمایل به استخدام آنها داریم، میپردازیم.
مذاکره در مورد تعیین حقوق و دستمزد ممکن است مهمترین گفتوگو پس از پذیرش اولیه یک فرد برای پیوستن به کسبوکار شما باشد و بهعنوان یک ورودی مثبت به فعالیت شما تلقی میشود، بنابراین در این مرحله نیاز است که با احتیاط و دقت عمل کنید. اما در این راستا به چه مواردی باید توجه شود؟
1. استفاده از شاخصها و مدلهای صحیح حقوق و دستمزد
<pفارغ از ابعاد سازمان شما، پیش از تعیین حقوق و دستمزد باید شاخصها یا مدلهای مرتبط با شرایط مالی، میزان فروش، استراتژیک بودن شغل، و هر جزئیاتی که میتواند بهعنوان معیار در نظر گرفته شود، شناسایی شود.
عدم وجود شیوهای مشخص برای تعیین حقوق و دستمزد، موجب سلیقهای شدن این فرآیند خواهد شد و در نتیجه نخستین گام به سمت احساس نابرابری و بروز نارضایتی در منابع انسانی و در پی آن احتمال خروج آنان از سازمان فراهم میشود!
2. آشنایی با عرف حقوق و دستمزد در صنعت
در هر حوزهای که فعالیت دارید، باید عرف حقوق و مزایای صنعت خود را با توجه به برندهای متوسط و قوی آن، شناسایی کنید و حداقل حقوق و مزایا را بر اساس این معیارها تعیین کنید و برای جذب نیروی برجستهتر، رقمی بالاتر در نظر بگیرید.
3. ارزیابی اهمیت فرد برای سازمان
میزان اهمیت فرد برای شما تعیینکننده خواهد بود که تا چه حد برای مذاکره درباره حقوق با او انعطاف داشته باشید. مشابه سایر مذاکرات، پیش از آغاز این مرحله، باید تصمیمگیری مبنایی صورت گیرد.
4. مشاوره با مدیر یا مشاور منابع انسانی
در دو مرحله (با فرض نبودن مدل حقوق و دستمزد) با مدیر یا مشاور منابع انسانی مشورت کنید: نخست در زمان طراحی آگهی استخدام و دیگری زمان تعیین حقوق و دستمزد فرد مورد نظر؛ چرا که مدیر یا مشاور منابع انسانی بهطور کلی با وضعیت کلان منابع انسانی آشناتر است و نظرات آنها در تصمیمگیری نهایی شما در خصوص حقوق و مزایا بسیار مؤثر خواهد بود.
5. فراموش کردن حداقل حقوق قانونی کار
اگر به جذب نیرویی با سطح مهارتی معمولی در بخش عملیاتی و کارگری (نیروی متخصص جای خود دارد) فکر میکنید، به لحاظ عملی، در نظر گرفتن حداقل حقوق قانونی کار، به جهش کیفیت نیروی انسانی شما کمکی نخواهد کرد؛ چرا که این افراد یا معتقد به حقوق و دستمزد عادلانه نبوده و یا همواره در معرض خطر ترک سازمان قرار دارند. این یک حقیقت غیرقابل انکار است، بنابراین در راستای منافع خودتان نباید به این صورت عمل کنید!
6. داشتن عرف حقوقی در سازمان
اگر قصد دارید فردی را با حقوقی غیرمعمول برای سازمان جذب کنید، باید به عواقب، دلایل و ریسکهای این اقدام و توجیه منطقی برای دیگر منابع انسانی توجه کنید. افراد نسبت به این مسائل حساس هستند، بنابراین برای جلوگیری از برداشتهای نادرست و قانع ساختن آنان، حتماً دلایل منطقی ارائه دهید.
7. آغاز مدیریت هزینهها از حقوق و دستمزد نکنید
مسائل هزینهای شما ریشه در حقوق و دستمزد ندارد، بلکه مشکلات در زمینههای دیگر کسب و کار شما مانند تأمین، تولید، فروش و … ناشی شده است. از آنجا که حقوق و دستمزد در دسترس و تحت کنترل شما قرار دارد، بنابراین تمرکز بر آن برای مدیریت هزینهها مناسب نیست، به جز اینکه بررسیهای دقیقی انجام داده باشید که مشکل از این بخش است.
8. شفافیت و پایبندی
هدف از تعیین حقوق و دستمزد، این است که منابع انسانی بتوانند امور معیشتی خود را برنامهریزی کنند. بنابراین نسبت به مبلغ و زمان پرداخت حقوق از شفافیت و تعهد برخوردار باشید؛ چرا که این موضوع به زندگی افراد مرتبط است و نباید با آن بازی کنید! هرگز در مورد وعدههایی که نمیتوانید محقق کنید، متعهد نشوید.
9. رعایت برابری جنسیتی
به هیچ عنوان نباید به دلیل جنسیت، به ویژه صرفاً به خاطر این که فرد زن است، در تعیین حقوق و دستمزد بیعدالتی قائل شوید. معیارها فقط باید بر اساس شخصیت، مهارتهای فنی و تخصصی و پتانسیل فرد باشد و نه جنسیت. بیتوجهی به این نکته میتواند آسیبهای جدی به برند کارفرمایی شما وارد کند.
10. تحقیق درباره سوابق حقوقی فرد
به تطابق ادعاها با واقعیتها توجه داشته باشید. بررسی سوابق بیمه و حقوق دریافتی قبلی فرد بهویژه زمانی که درخواست حقوق نامعقولی دارد، ضروری است. افزایش حقوق باید مبتنی بر ارتقاء مهارتها و نیازهای واقعی باشد و نه ادعاهای غیرمستند!
بههرحال، حقوق و دستمزد گام نخست جدی افراد در مواجهه با کسبوکار شما و ارزیابی آن به شمار میآید. از این رو، باید در این زمینه با هوشمندی عمل کنید.
در یادداشتهای آتی نکاتی درباره مزایا و شیوه قرارداد با منابع انسانی را ارائه خواهیم کرد.
____________________________________________
*دکتر مجید ایرانشاهی
دکترای مدیریت منابع انسانی
مشاور مدیریت منابع انسانی
مدرس و پژوهشگر مدیریت منابع انسانی
قائم مقام و عضو هیئت مدیره مرکز مشاوره و خدمات کارآفرینی بهینه
نویسنده و مدرس مدرسه کار و کسب عصر ایران