پنجمین دور نشستهای غیر مستقیم میان ایران و ایالات متحده در پایتخت ایتالیا آغاز گشت.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، صبح جمعه با رهبری یک هیأت رسمی به منظور شرکت در پنجمین دور مذاکرات غیرمستقیم به ایتالیا سفر کرد و بعد از ظهر جمعه به این شهر رسید.
در این دور از مذاکرات، همچون چهار دور پیشین، ریاست هیأت ایرانی بر عهده عراقچی خواهد بود و هیأت آمریکایی نیز تحت سرپرستی استیو ویتکاف، مذاکرهکننده ارشد این کشور، در این جلسه حضور دارد. در مذاکرات امروز، مایکل آنتون، مدیر برنامهریزی سیاسی وزارت خارجه آمریکا که این سازمان را در تیم کارشناسی نیز همراهی میکند، ویتکاف را یاری خواهد کرد.
در تیم مذاکرهکننده ایران، دیپلماتهای ارشدی همچون مجید تخت روانچی، معاون سیاسی وزیر امور خارجه، کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالملل وزیر خارجه و اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه، به چشم میخورند.
این دور از مذاکرات در مکانی دیپلماتیک مربوط به سفارت عمان در رم برگزار میشود، همانطور که دور دوم این گفتگوها نیز در همین مکان انجام شد.
پنجمین دور مذاکرات غیر مستقیم ایران و آمریکا در شرایطی در ایتالیا در حال برگزاری است که مسأله غنیسازی هستهای ایران به یکی از چالشهای اساسی این گفتگوها تبدیل شده است.
مقامات آمریکایی با اظهاراتی تاکید دارند که غنیسازی باید در ایران متوقف شود و تاسیسات هستهای این کشور باید جمعآوری گردد. در مقابل ایران بارها تصریح کرده است که ادامه فعالیتهای صلحآمیز هستهای شامل غنیسازی در خاک ایران، بر اساس توافقهای بینالمللی، جزء حقوق ایران محسوب میشود و آمریکا هیچگونه حقی برای تصمیمگیری در این مورد ندارد.
ایران به صراحت تاکید دارد که فناوری صلحآمیز هستهای در این کشور، یک صنعت بومی است که توسط دانشمندان و محققان ایرانی به پیش رفته و امکان جمعآوری تاسیسات هستهای آن وجود ندارد.
مقامات ایرانی بارها در پاسخ به اظهارات مقامات آمریکایی، که تصریح کردهاند میخواهند اطمینان حاصل کنند که ایران به سمت توسعه سلاح هستهای نرود، اعلام کردهاند که سلاح هستهای جایگاهی در دکترین امنیتی ایران ندارد و «اگر ما بخواهیم به این مسیر برویم، سالها پیش این تصمیم را میگرفتیم».
ایران بارها اعلام کرده است که «اگر هدف آمریکاییها این است که اطمینان حاصل کنند که ما به سمت سلاح هستهای نمیرویم، این هدفی دستیافتنی است و ایران آماده است در راستای اعتمادسازی، نظارتها و بازرسیهای بیشتر را بپذیرد و در عوض، ایالات متحده نیز باید بهطور مؤثر اقدام به رفع تحریمها کند».
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، بامداد جمعه و پیش از سفر به ایتالیا برای حضور در این مذاکرات، در پستی در شبکه اجتماعی ایکس بیان کرد: «یافتن مسیری برای رسیدن به توافق، معادلهای پیچیده نیست: سلاح هستهای صفر = توافق داریم. غنیسازی صفر = توافقی در کار نیست.»
عراقچی به مقامات آمریکایی تأکید کرد: «زمان اتخاذ تصمیمات فرا رسیده است».
به نظر میرسد این دور از مذاکرات که با تلاشهای وزیر خارجه عمان برپا شده است، افق آینده این مذاکرات را تا حدودی مشخص کند.
ایران اعلام کرده است که در صورتی که آمریکاییها حق غنیسازی ایران را به رسمیت نشناسند و بر خواستههای غیرمنطقی خود پافشاری نمایند، توافقی تحقق نخواهد یافت.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، روز جمعه و در آستانه آغاز دور پنجم مذاکرات غیر مستقیم ایران و آمریکا در ایتالیا نوشت: «ما در حالی به این دور از مذاکرات وارد میشویم که هدف و چارچوبهای تعیینشده برای رسیدن به توافق همچنان ثابت است.»
او افزود: «برنامه هستهای ایران نشانهای از استقامت، پایمردی و مقاومت ملتی است که به دستاوردی که با سختی بسیار بهدست آورده، افتخار میکند و انتظار دارد نمایندگانش با قاطعیت و ثبات، از حقوق و منافع ملت ایران دفاع کنند.»