براساس گزارش خبرآنلاین، رافائل گروسی در روز دوشنبه در سخنانی که یک نسخه از آن برای خبرنگاران ارسال شده بود، بیان کرد: در ماههای اخیر، برقراری همکاری نزدیک و فعال با جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده را در راستای حمایت از مذاکرات دوجانبه آنها برای دستیابی به توافقی mutually beneficial که تأمینکننده ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای ایران باشد، به عهده داشتهام.
وی در ادامه با اشاره به سفر اخیرش به مصر و دیدار با مقامات ارشد این کشور و وزیر امور خارجه ایران تصریح کرد: از مصر بهخاطر همکاری سازنده و مؤثرش در این حوزه تشکر میکنم. آژانس بینالمللی انرژی اتمی در این موضوع پیچیده و حساس، نمایندهای مهم و بیطرف بهشمار میرود و در تأیید هر توافق جدید، نقشی انکارناپذیر ایفا خواهد کرد.
مدیرکل آژانس در ادامه گزارش جدید خود را در خصوص برنامه هستهای ایران ارائه نموده و فرمود: گزارش سهماهه من درباره «توافقنامه پادمانهای معاهده انپیتی با جمهوری اسلامی ایران» اکنون در اختیار شما قرار دارد. این گزارش پاسخی به قطعنامه نوامبر سال گذشته شورای حکام است که ارزیابی جامعی و بهروزرسانی شده درباره مسائل حلنشده گذشته و حال پیرامون برنامه هستهای ایران به همراه دارد.
او با تکرار ادعاهای پیشین درباره شناسایی ذرات اورانیوم در مکانهایی که بهگفته وی قبلاً اعلام نشده بودند، در اظهاراتی تحریکآمیز مدعی شد: ایران یا به سؤالات آژانس پاسخ نداده یا جوابهای فنی معتبر فراهم نکرده است. گروسی در ادامه ادعا کرد: آژانس در وضعیت فعلی نیست که بتواند مشخص کند آیا این مواد هستهای هنوز خارج از چارچوب پادمانها باقی ماندهاند یا نه.
او همچنین بیان کرد که تصمیم ایران برای معلق کردن اجرای کد اصلاحی ۳.۱ توافقنامه پادمان «به کاهش ظرفیت آژانس در راستای راستیآزمایی اطمینان از ماهیت کاملاً صلحآمیز برنامه هستهای ایران منجر شده و این اقدام در تضاد با تعهدات حقوقی ایران ذکر شده در ماده ۳۹ توافقنامه پادمانها و ترتیبات فرعی آن است.»
قابل ذکر است که بند موسوم به کد اصلاحی ۳.۱، ایران را ملزم میکند تا قبل از اقدام به ساخت یک تأسیسات جدید هستهای، آژانس را مطلع کند و اطلاعات طراحی اولیه آن را در اختیار نهاد مربوطه قرار دهد. جمهوری اسلامی ایران پیشتر اعلام کرده است که بهدلیل خروج غیرقانونی آمریکا از برجام و مطابق با قانون اقدام راهبردی برای لغو تحریمها و حفاظت از منافع ملت ایران، اجرای این بند را متوقف کرده است.
در ادامه سخنان تحریکآمیز خود درباره برنامه هستهای صلحآمیز ایران، مدیرکل آژانس ادعا کرد: انباشت سریع اورانیوم با غنای بالا، همانطور که در گزارش دیگر من تحت عنوان «راستیآزمایی و نظارت در جمهوری اسلامی ایران در پرتو قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵) شورای امنیت سازمان ملل متحد» ذکر شده، بسیار نگرانکننده است و به پیچیدگیهای موضوعاتی که ذکر کردم افزوده است. با توجه به پیامدهای بالقوه اشاعه، آژانس نمیتواند انباشت بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا را نادیده بگیرد.
وی با نادیده گرفتن همکاریهای مداوم و گسترده ایران نسبت به آژانس بینالمللی انرژی اتمی، اظهار داشت: من از ایران میخواهم تا فوراً و بهخوبی با آژانس همکاری کند. مگر و تا زمانی که ایران به آژانس در حل مسائل باقیمانده در حوزه پادمانها کمک نکند، آژانس نخواهد توانست که اطمینان حاصل کند برنامه هستهای ایران صرفاً صلحآمیز است.
گروسی همچنین افزود: من بر این باورم که راهحل پیشرو تنها از طریق یک راهحل دیپلماتیک ممکن است که بهطور جدی با ترتیبات راستیآزمایی آژانس حمایت شود. من همچنان از ایالات متحده و ایران حمایت میکنم تا با نهایت کوشش و با درایت و شجاعت سیاسی، این روند را به نتیجهای موفقیتآمیز هدایت کنند.
او در پایان مدعی شد که تثبیت وضعیت برنامه هستهای ایران تأثیری فوری خواهد داشت و خاورمیانه را یک گام بزرگ به سوی صلح و رفاه نزدیکتر خواهد کرد.
برنامه هستهای صلحآمیز ایران بهطور مداوم تحت فشارهای سیاسی و اتهامات بیپایه رسانههای غربی قرار داشته است. پیش از برجام، کشورهای غربی با امنیتی کردن این موضوع، سعی در بهرهبرداری از ابزار تحریم و تهدید نظامی علیه ایران داشتند، اما بسته شدن پرونده «ابعاد احتمالی نظامی» (PMD) در سال ۱۳۹۴ بهنوعی این بهانه را از میان برد.
ایران پس از امضای برجام به تمامی تعهدات خود پایبند بود، اما ایالات متحده در سال ۱۳۹۷ بهطور یکجانبه از توافق خارج شد و اروپا نیز نتوانست به تعهدات خود عمل کند. به همین دلیل، ایران در چهارچوب حقوق برجامی خود اقدام به کاهش تعهدات نمود. مذاکرات احیای برجام در سال ۱۴۰۰ بهدلیل تأخیر و طلبهای غیر منطقی غرب به نتیجهای نرسید.
با این حال، ایران همچنان به دیپلماسی و همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادامه میدهد و تأکید کرده که در صورت بازگشت طرفهای مقابل به تعهدات خود، آماده توافق است. مذاکرات اخیر با ایالات متحده در عمان و رم، گفتوگوها با تروئیکای اروپایی و جلسات سهجانبه در پکن، همچنین نشاندهنده تمایل تهران به حل و فصل این موضوع از طریق دیپلماسی با ارائه ضمانتهای واقعی جهت رفع تحریمهاست.
315 315