احمد اکبرپور در گفتاری به نکتهای حائز اهمیت اشاره میکند که باید بیشتر بر روی ارتباط با دنیا تمرکز کنیم و معتقد است: به عقیده من، بهبود وضعیت اقتصادی نشر ما به سادگی ممکن نیست. باید اقداماتی را انجام دهیم تا کپیرایت بیشتری به فروش برسد و نباید نگران انتشار ۲۰۰ یا ۳۰۰ نسخه برای بازار داخلی باشیم.
این نویسنده حوزه ادبیات کودک و نوجوان درباره وضعیت ادبیات کودک و نوجوان در سال ۱۴۰۲ خاطرنشان کرد: به نظر میرسد هیچ رویداد خاص یا ویژهای در این سال رخ نداده و روند کلی همانند سالهای گذشته ادامه داشته است؛ هرچند که برخی آثار باکیفیتتر در این زمینه منتشر شدهاند، از جمله کتاب «خالی» اثر اعظم مهدوی که با تصویرگری استادانه مریم طهماسبی همراه است. همچنین کتابهای خوب دیگری از حمیدرضا شاهآبادی و ترجمههای ارزشمندی از سوی پیام ابراهیمی ارائه شده است.
او در ادامه بیان داشت: مسألهای که امروزه باید بیشتر به آن توجه کنیم، ارتباط ما با دنیا است؛ وضعیت اقتصادی نشر و ادبیات ما ممکن است به حدی ضعیف شود که ناچار به برقرار کردن ارتباط با دنیای خارج باشیم. بهتازگی ترجمه عربی کتاب «امپراتور کلمات» منتشر شده است؛ این امر برای من بسیار حائز اهمیت است چرا که علیرغم آنکه این کتاب پیشتر به زبانهای دیگر ترجمه شده بود، ترجمه به زبان عربی از آن رو که کشورهای عربی همسایه ما هستند و دارای شباهتهای زیادی با ما هستند، حایز اهمیت است.
اکبرپور با ذکر نام نویسندگانی همچون جمشید خانیان، فرهاد حسنزاده، محمدرضا شمس، عباس جهانگیریان، جعفر توزندهجانی، طاهره ایبد و فریبا کلهر، گفت: این نویسندگان همچنان فعال و مشغول به نوشتن هستند و ادامه فعالیت آنها بسیار مهم و دلگرمکننده است. آثار این نویسندگان نشاندهنده این است که خلاقیت آنها پایان نیافته و همچنان با نوآوری مینویسند. این امر برای حفظ امید بسیار حیاتی است و در سالهای اخیر شاهد انتشار ترجمههای باکیفیت نیز بودهایم.
او تأکید کرد: نویسندگان باید دیدگاه خود را به گونهای تغییر دهند که آثارشان بتواند در دیگر نقاط دنیا نیز توزیع شود؛ چرا که به عقیده من اقتصاد نشر ما چارهای ندارد جز اینکه به سمت تحقق چنین هدفی پیش برود. برای دستیابی به این امر، ما باید تلاش کنیم تا کپیرایت بیشتری به فروش برسانیم و نباید نگرانی دربارهی انتشار ۲۰۰ یا ۳۰۰ نسخه محدود در بازار داخلی داشته باشیم. البته باید در نظر داشته باشیم که ما هنوز نتوانستهایم مترجمان حرفهای و کارآمدی را تربیت کنیم که از زبان فارسی به انگلیسی برگردانند؛ درحالیکه مترجمان خوبی داریم که از یک زبان به زبان دیگر ترجه میکنند اما مترجمان از زبان مقصد به مبدأ همچنان ناچیز هستند.
در آسیا جزء عالیترینها هستیم
این نویسنده ادبیات کودک و نوجوان با اشاره به پیشرفتهای خوب انجامشده در طرح گرنت، ادامه داد: آنچه دولت به هر نحوی برای کمک به ادبیات و کتاب انجام میدهد، قابل تقدیر است اما باید نهادهای خصوصی هم به میدان بیایند. بیش از هفت میلیون ایرانی در خارج از ایران زندگی میکنند، اما چرا آنها در معرفی ادبیات کودک و نوجوان ایران همکاری نمیکنند؟ بهراستی باید بدون مبالغه بگویم که ما در آسیا در زمره برترینها قرار داریم. ادبیات چین و کره رقبای جدی ما هستند و بهطوری که کشورهای دیگر، از جمله ترکیه و سایر کشورهای عربی باید به نویسندگان و تصویرگران ما توجه کنند. با این حال، آنطور که کتابهای ژاپنیها و کرهایها در تمام جهان توزیع میشود، کتابهای ما نتوانستهاند به این سطح برسند.
او با تأکید بر اینکه فروش کپیرایت میتواند به یک فعالیت اقتصادی برای نهادهای خصوصی تبدیل شود، گفت: چرا نشر طوطی، با وجود اینکه یک انتشارات خصوصی است، موفقتر از دیگر ناشران است؟ معتقدم که دلیل موفقیتش، فروش کپیرایت کتابهایش است که نهتنها به نفع ناشر بلکه برای نویسنده نیز سودمند است. لازم نیست انتظار داشته باشیم تنها نهادهای دولتی به کمک بیایند؛ هرآنچه دولت انجام میدهد ارزشمند است و جای تقدیر دارد، اما باید از آنها انتظار نداشته باشیم. باید نهادهای خصوصی هم به فعالیت در زمینه ترجمه و فروش کپیرایت بپردازند و با نگاهی اقتصادی به آثار نویسندگان جوان بنگرند.
او همچنین یادآور شد: نهادهای دولتی میتوانند از کتابهای برگزیده شورای کتاب کودک، فهرست «لاکپشت پرنده» و کتابهایی که در جوایز کتاب سال شناخته میشوند حمایت کنند؛ برای مثال میتوانند این کتابها را در سبد خرید و هدیه به کارمندان خود قرار دهند و خرید کتاب را از روابطمحوری خارج کنند. کتابهایی که در جشنوارهها انتخاب شدهاند، قطعاً باید دارای ارزشهای خاصی باشند و از این آثار باید حمایت کافی صورت گیرد.
اکبرپور در پایان با اشاره به قراردادی که چندین سال پیش به پیشنهاد هوشنگ مرادی کرمانی برای برگزاری جایزهای برای کتابهای طنز کودک در شورای کتاب کودک به تصویب رسید، گفت: متأسفانه این موضوع به سرانجام نرسید و چندین بار که این جایزه را پیگیری کردم اعلام کردند که کتابهای مناسبی در این زمینه منتشر نشده یا کتابها شایستگی لازم را ندارند. اما میتوان جایزهای در این باره در نظر گرفت، بهطوریکه گفته شود این آثار به دست آمدهاند اما شایسته نبودهاند. در شرایط کنونی، کتابهای در ژانر وحشت و طنز دارای بیشترین مشتری هستند و امیدوارم این جایزه به زودیافتد زیرا تا به حال آثار طنز نه در فهرست لاکپشت پرنده و نه در جوایز کتاب سال مورد توجه قرار نگرفتهاند.
