۰۹:۵۳ – ۱۱ آذر ۱۴۰۳
گزارش اخیر با نام تغییر در تاکتیک‌های جنگی و رسانه‌ای گروه‌های تکفیری در سوریه به بررسی وضعیت کنونی پرداخته و بیان می‌دارد: در روزهای اخیر، گروه‌های تکفیری مستقر در سوریه به تقویت توان خود پرداخته و پس از یک دوره آتش‌بس، به سمت شهر حلب حمله کردند؛ هجومی سریع و غافلگیرکننده که تنها به تغییر تاکتیک‌های نظامی محدود نبوده و این بار، تکفیری‌های بین‌المللی با رویکردهای جنگی، رسانه‌ای و روانی نوینی وارد عرصه نبرد شده‌اند. گروه‌هایی نظیر تحریرالشام و جیش‌الوطنی که از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۰ با چهره‌ای تکفیری و شباهت به داعش فعالیت می‌کردند و طی این دوران با شعارهای ضدشیعه در سوریه جنگ داخلی راه انداخته بودند، اکنون در دور جدید درگیری‌ها و پیشروی‌ها با ظاهری تازه و به طور محسوسی تصحیح شده به میدان آمده‌اند؛ تصحیحات‌شان تنها به تغییر در ریش و پرچم محدود نشده و شامل تغییرات در تاکتیک‌های نظامی و رسانه‌ای نیز می‌شود.
در اولین روز از حمله تکفیری‌ها به ریف شرقی حلب، رسانه‌های وابسته به این گروه به شکلی گسترده به فعالیت پرداختند و تعدادی از تکفیری‌ها در قالب خبرنگار و با جلیقه‌های press در خط مقدم درگیری‌ها حاضر شدند تا گزارش‌دهی لحظه‌ای برای ایجاد اثر ذهنی بر مخاطبان از جنگ حلب انجام دهند؛ فعالیتی که تا حد زیادی موفقیت‌آمیز بوده و به تروریست‌ها اجازه داده تا روایت نبرد حلب را در دست بگیرند، به‌طوری‌که منابع اصلی اخبار مربوط به نبرد ریف غربی حلب و داخل این شهر بزرگ شمال سوریه، رسانه‌های وابسته به گروه‌های تکفیری تحت حمایت ترکیه محسوب می‌شوند.
این خبرنگاران از جریانات تکفیری برخلاف رویه قبلی خود با چهره‌ها و ریش‌های کوتاه شده به مستند‌سازی در میدان نبرد پرداخته و فاصله‌ای آشکار از چهره جهادی خود گرفته‌اند؛ ظاهری که مورد توجه رسانه‌های غربی به ویژه ترکیه قرار دارد.
علاوه بر این، رسانه‌های ترکیه و قطر نیز در کنار قبایل القاعده‌ای و افراطی‌های سلفی، در حملات علیه تمامیت ارضی سوریه نقش فعالی ایفا می‌کنند و اخبار این جنگ را به صورت هدف‌دار به انتشار می‌رسانند. این وضعیت باعث شده تا تلاش‌ها برای بازگشت تکفیری‌های ادعاکننده اسلام به میدان مبارزات رسانه‌ای و نرم مجدداً آغاز شود؛ جنگی که در طی ۱۴ ماه اخیر و با آغاز درگیری‌ها در غزه کاملاً به ضرر آنان تمام شده و به افت این گروه‌های به ظاهر اسلامی منجر گردیده است، گروه‌هایی که حتی یک تیر هم به سمت رژیم صهیونیستی شلیک نکرده‌اند.
با توجه به ارتباط میدانی جبهه مقاومت در سوریه با جبهه‌های لبنان و فلسطین، می‌توان نتیجه گرفت که نیروهای تکفیری جولانی نقش یک گروه مزدور فرامرزی را برای رژیم صهیونیستی ایفا می‌کنند؛ به گونه‌ای که به نظر می‌رسد این گروه به نوعی شاخه خارجی تیپ گولانی ارتش صهیونیستی باشد.
پدیده دیگری که تکفیری‌ها در دور جدید حملات خود به شهرهای سوریه به آن پرداخته‌اند، تغییر رویکرد آنها به غیرنظامیان و اسرای ارتش سوریه است. در سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۶، آنها تفاوت چندانی با داعش نداشتند و در برخی نمونه‌ها حتی شدیدتر از آنان عمل می‌کردند و جنایات به خصوص علیه غیرنظامیان را به ثبت می‌رساندند؛ جنایاتی که چهره‌ای ترسناک از آنان به نمایش گذاشته بود و تاکتیک «النصر بالرعب» به خوبی در رفتار شبه نظامیان و تکفیری‌های تحت حمایت دولت ترکیه ملموس بود.
اما اکنون، در دور جدید اقدامات تکفیری‌ها به خاک سوریه، این رویکرد به راستی کنار گذاشته شده است و مزدوران بین‌المللی تحت حمایت ترکیه با لباس‌ها، تسلیحات و چهره‌هایی اعتدالی وارد میدان جنگ شده‌اند تا سابقه تکفیری خود را از ذهن مخاطبان عربی و غربی پاک کنند. توزیع شیرینی و شکلات و ارسال دستورالعمل‌هایی در فضای مجازی مبنی بر عدم تعرض به غیرنظامیان و جلوگیری از ورود به خانه‌های آنها، از جمله اقداماتی است که مزدوران تحریرالشام و جیش‌الوطنی در روزهای اخیر انجام داده‌اند؛ اقداماتی که در مقایسه با سابقه اعدام‌های جمعی و استفاده گسترده از تروریسم و حملات انتحاری و همچنین محاصره غیرنظامیان در نبل و الزهرا و ایجاد گرسنگی برای آنها، به شدت فریبکارانه به نظر می‌رسد.
به نظر می‌رسد گروه‌های تحریرالشام و مخالفان سوری که در کنار تکفیری‌ها و افراطیون بین‌المللی قرار دارند، از اشتباهات گذشته خود درس گرفته‌اند و با سیاست‌های فریبکارانه در صدد ایجاد جنگی بزرگ‌تر در اذهان ملت سوریه هستند؛ جنگی که عرصه آن رسانه است و دلیل حضور گسترده خبرنگاران – سربازان مزدور در بین آنها نیز همین موضوع است. در سطوح فرماندهی نیز تغییرات زیادی در رفتار و گفتار مشاهده می‌شود.
از تغییر پرچم این گروه‌ها گرفته تا سازماندهی اتاق فرماندهی عملیاتی آنان و همچنین تغییرات بارز در ظاهر و پوشش اعضای این گروه، به همراه بیانیه‌های منتشر شده، نشانه‌گذار پوست‌اندازی تکفیری‌ها و رونمایی از نسخه نوسازی شده آن‌هاست؛ اسلامی که پیش از این نیز در خدمت ایالات متحده بوده و تهدیدی برای رژیم صهیونیستی محسوب نمی‌شده است و اکنون نیز با بهره‌گیری از فرصتی که صهیونیست‌ها با حملات خود به سوریه و مقاومت در این کشور فراهم آورده‌اند، به حلب و مناطق اطراف آن حمله می‌برند.
در آخرین عملیات «ردع‌العدوان»، تصاویری از ابومحمد جولانی، رهبر گروه تروریستی تحریرالشام که پیشتر به عنوان سرکرده گروه تروریستی جبهه‌النصره (شاخه القاعده در سوریه) شناخته می‌شد، منتشر شده است که تغییر برند تروریست‌ها را به وضوح نشان می‌دهد.
استفاده از تلفن روی میز در اتاق عملیات و پوشیدن لباس‌های نظامی مدرن به جای پوشش سنتی گروه‌های تکفیری و همچنین اصلاح ریش و کوتاه کردن آن، نشان‌دهنده تغییرات عمیق و بنیادین در چهره تروریست‌هاست؛ تغییراتی که بعید است به اعتقادات افراطی و ضدشیعی آنها نفوذ کرده باشد و احتمالاً صرفاً محدود به سطح ظاهری ساختار گروه‌های تکفیری و تروریستی در سوریه است.
تغییرات دیگری نیز در روش‌های جنگی تکفیری‌ها در سوریه مشهود است که به شیوه‌های مبارزه و تاکتیک‌های نظامی آنها مربوط می‌شود. تکفیری‌هایی که قبلاً از خودران‌های انتحاری استفاده می‌کردند و غیرنظامیان را به عنوان سپر انسانی قرار داده و به ایجاد رعب و وحشت می‌پرداختند، در گرایش جدید خود با به کارگیری گسترده‌تر از نیروهای بین‌المللی، خصوصاً تکفیری‌های ترک‌تبار آسیای مرکزی و قفقاز که به تجهیزات مدرن تجهیزات جنگی و سلاح‌های سنگین از جمله خودروهای زرهی و نفربرهای چرخ‌دار مجهز هستند، به پیشروی‌های سریع دست زده‌اند؛ پیشروی‌هایی که سرعت آنها شرایط مشابه ظهور داعش در عراق و سوریه را به یاد می‌آورد.
جنگ روانی قوی همچنین پیوست رسانه‌ای این عملیات را تشکیل می‌دهد که می‌تواند روحیه تکفیری‌ها را تقویت و نیروهای ارتش سوریه را تضعیف کند و در نهایت، سقوط سریالی شهرهای حلب به وضوح نشان‌دهنده بازسازی توان رزمی تروریست‌های تکفیری است که پیش از این حتی قادر به حفظ ادلب هم نبودند و با کمک‌های ترکیه موفق به حفظ مواضع خود در ادلب شدند؛ موضوعی که نشان‌دهنده سیاست فریبکارانه ترکیه است و در آینده احتمال هرگونه اعتمادسازی و توافق در مورد مسائل سوریه با این کشور را ناممکن می‌سازد.
از دیگر سو، درگیری‌های میان نیروهای تکفیری تحت حمایت ترکیه و کردهای سوریه از دیگر بحران‌های جدی پیش روی این کشور است، به ویژه با توجه به استقرار نیروهای دموکراتیک کرد سوریه در نواحی شمال حلب، احتمال افزایش درگیری‌ها در این منطقه و باز شدن جبهه‌های جدید برای تکفیری‌ها و حتی ترکیه وجود دارد.
ترکیه دخالت در درگیری‌های سوریه را انکار کرد!
هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه بیان داشت که آنکارا در موج تازه ناآرامی‌ها در سوریه و حملات گروه‌های تروریستی به حلب شرکت ندارد و در عوض، تأکید کرد که آمریکا این گروه‌ها را فعال کرده و “بدون حمایت واشنگتن، آنها قادر نخواهند بود بیشتر از ۳ روز ادامه دهند”. فیدان همچنین مدعی شد که ترکیه “هرگز اجازه نخواهد داد که گروه‌ها و ساختارهای تروریستی در سوریه دولت را تغییر دهند”. این ادعاهای وزیر در حالی مطرح می‌شود که گروه تروریستی «هیات تحریرالشام» به همراه دیگر گروه‌های تروریستی به سرعت فعال و به حملات خود در استان‌های حلب و ادلب ادامه می‌دهند و تجهیز و پشتیبانی از این گروه‌ها در سال‌های اخیر توسط ارتش ترکیه انجام شده است. همچنین، پایگاه خبری آکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده است که حمله گروه‌های مسلح مخالف دولت سوریه به حلب، دولت جو بایدن، رئیس‌جمهور آمریکا را غافلگیر کرده است.
این مقام آمریکایی همچنین اظهار داشته که آمریکا در حمله گروه‌های مسلح مخالف دولت سوریه به شهر حلب هیچ نقشی نداشته است. تکذیب مقامات سیاسی آمریکا و ترکیه، هر دو عضو ناتو، در حالی مطرح می‌شود که نقش فعال آنها در مناطق خارج از کنترل دولت سوریه در ماه‌های اخیر به شدت پررنگ بوده و اقداماتی علیه یکدیگر و نیز علیه دولت مرکزی سوریه انجام داده‌اند.
منبع: روزنامه وطن امروز