رشد چشمگیر خانه‌های بهداشت کارگری در سه سال اخیر

، پرداختن به مقوله بهداشت به عنوان یکی از مؤلفه‌های کلیدی برای تأمین رفاه اجتماعی تلقی می‌شود و دولت‌ها درصدد حفظ سلامت نیروی کار خود هستند. در قانون کار ایران اولویت به رعایت اصول ایمنی و بهداشت محیط کار به روشنی مشخص شده است؛ به طوری که در تبصره یک ماده ۹۶ این قانون، وزارت بهداشت، وظیفه درمان و آموزش پزشکی به عنوان ناظر بر برنامه‌ریزی، کنترل، ارزیابی و بازرسی در حوزه بهداشت کار و درمان کارگری تعریف شده و ملزم به اتخاذ تدابیر لازم در این ارتباط است.

طبق ماده ۱۴۷ قانون کار، دولت موظف است خدمات بهداشتی و درمانی را برای کارگران و کشاورزان مشمول این قانون و خانواده‌های آنها فراهم نماید. با در نظر گرفتن این نکته که کارگران حدود یک سوم از عمر خود را در محیط کار سپری می‌کنند، بنابراین تأمین سلامت و ایمنی آنها در محل کار از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

طبق آمار، در دولت سیزدهم ۱۱۸۴ خانه بهداشت کارگری در بنگاه‌های اقتصادی با نیروی انسانی ۱۰۰ تا ۵۰۰ نفر تأسیس شده است. آمارها نشان می‌دهد که تا کنون ۱۱۸۴ مرکز بهداشت کارگری در خلال دولت سیزدهم تأسیس گردیده‌اند. این خانه‌های بهداشت به بیش از یک میلیون کارگر خدمات بهداشتی ارائه می‌دهند.

به تازگی مشاهده شده که نزدیک به ۱۰۰۰۰ ایستگاه بهگر و خانه بهداشت و مراکز بهداشتی در کارخانه‌های مختلف کشور در حال فعالیت هستند. پیش از این، به طور متوسط هر سال ۱۰۰ خانه بهداشت کارگری تأسیس می‌شد، اما در دولت سیزدهم، این تعداد به ۱۱۸۴ خانه بهداشت کارگری در بنگاه‌هایی با ۱۰۰ تا ۵۰۰ نفر افزایش یافته است.

یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد خانه‌های بهداشت کارگری این است که با تشکیل پرونده‌های سلامت برای کارکنان و انجام معاینات دوره‌ای و برگزاری کلاس‌های آموزشی و مشاوره‌ای، در بالا بردن سطح بهداشت و سلامت جامعه کار و تولید نقش موثری ایفا می‌کنند.

بر اساس گزارش مرکز برنامه‌ریزی و اطلاعات راهبردی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در سال ۱۴۰۱ تعداد خانه‌های بهداشت کارگری نسبت به سال ۱۴۰۰ افزایش یافته و به ۴۸۸۹ مرکز رسیده است. همچنین در همین مدت، ۳۹۹ مرکز جدید نیز تأسیس گردیده است.

وزارت کار به همراه وزارت بهداشت و درمان و سازمان تأمین اجتماعی، خانه‌های بهداشت کارگری را با هدف کاهش آسیب‌های اجتماعی بین کارگران و خانواده‌هایشان راه‌اندازی کرده است. این مراکز در حوزه‌های روانشناسی، آسیب‌های اجتماعی و همچنین پیشگیری از اعتیاد به شکلی مؤثر فعالیت دارند.

با توجه به جایگاه اساسی خانه‌های بهداشت کارگری در ارتقای سطح بهداشت و سلامت جامعه کار و تولید، ایجاد و گسترش این مراکز در میان مجموعه‌های کارگری از جمله اقداماتی است که به طور مؤثری در ارتقای سطح بهداشت در کارگاه‌ها و کارخانه‌ها تأثیرگذار محسوب می‌شود.

، در دنیای امروز، سلامت روان به عنوان یک مؤلفه حیاتی در جلوگیری از آسیب‌های اجتماعی در جامعه کار و تولید باید در اولویت قرار گیرد، چرا که یکی از اصلی‌ترین ارکان پایدار جامعه، نیروی کار سالم و متخصص آن است. متخصصان نیز بر این نظر هستند که پیشگیری در حوزه سلامت کارگران نیازمند توجه ویژه‌ای است و تأسیس ایستگاه‌های بهگر و خانه‌های بهداشت کارگری، گام بلندی در جهت حفظ سلامت کارگران در محیط‌های کاری به شمار می‌آید.