دکتر پژمان بختیاری‌نیا ضمن اشاره به هفته جهانی آگاه‌سازی خواب سالم، عنوان کرد: بهبود سلامت خواب و نظم در برنامه‌های خواب، رویکردی حیاتی در ارتقای سلامت فرد و جامعه به شمار می‌آید. این هفته که از ۲۶ اسفند ماه تا سوم فروردین ماه ۱۴۰۳ برگزار می‌شود، قرار است از سال آینده به‌عنوان بخشی از برنامه‌های فرهنگ‌سازی برای سبک زندگی سالم شناخته شده و تحت مدیریت واحد آموزش و ارتقای سلامت به‌صورت سالانه به ترویج خواب سالم و موضوعات مرتبط با آن پرداخته شود.
او ادامه داد: شعار امسال در سطح جهانی “Sleep Equity for Global Health” (تعادل خواب برای سلامت جهانی) است. خواب به‌عنوان یکی از اصول خوب در بهداشت فردی، جایگاه بااهمیتی در سبک زندگی سالم و برنامه ملی خودمراقبتی دارد و قادر است به بهبود سلامت جسمی، روانی و اجتماعی افراد، خانواده‌ها و در سطح وسیع‌تر به جامعه کمک کند.
رئیس مرکز بهداشت خوزستان افزود: برگزاری روز جهانی خواب به همت اعضای انجمن جهانی خواب، کارشناسان و متخصصان این حوزه و همچنین حامیان اجتماعی در بیش از ۷۰ کشور جهان انجام می‌شود و به‌عنوان یک رویداد بین‌المللی شناخته‌شده، نقش بسزایی در ارتباط‌بخشی و افزایش آگاهی در زمینه خواب سالم در میان محققان، کارکنان مراقبت‌های بهداشتی، بیماران و عموم جامعه ایفا می‌کند.
وی اظهار داشت: از جمله اقدامات مهم در این هفته می‌توان به ترویج و آموزش خواب سالم و اهمیت آن از طریق انتشار اطلاعات در فضای مجازی، درج پیام‌ها در مکاتبات اداری، آموزش رانندگان و … اشاره کرد. این فعالیت‌ها باید در تمامی مراکز خدماتی به کاربران ارائه شود و می‌توان از ظرفیت مشارکت‌های اجتماعی نیز بهره گرفت.
بختیاری‌نیا یادآور شد: خواب امری طبیعی و اساسی است و نباید به آن کم‌اهمیت نگاه کرد. همان‌طور که به دیگر رفتارهای سلامت‌ساز مثل ورزش و تغذیه توجه می‌شود، باید به خواب نیز توجه ویژه‌ای شود. هر فرد، صرف‌نظر از سن، می‌تواند با در اولویت قرار دادن خواب و رعایت توصیه‌های برای بهبود کیفیت خواب به ارتقای سلامت جسمی و روانی خود و خانواده کمک کند.
نکات مهم برای داشتن خواب سالم
او گفت: خواب سالم تنها به گذراندن یک زمان مشخص محدود نمی‌شود. سه عنصر کلیدی خواب با کیفیت شامل مدت زمان، تداوم و عمق خواب است. مدت خواب باید به‌اندازه‌ای باشد که فرد در روز بعد احساس هوشیاری کند. همچنین مرحله‌های یک خواب کامل باید یکپارچه و بدون وقفه باشد و خواب باید به‌اندازه کافی عمیق باشد تا به ترمیم جسم و روان کمک کند.
بختیاری‌نیا تصریح کرد: خواب یک ستون اساسی برای سلامت انسان است. اگر ما سلامت را به‌عنوان وضعیت کامل رفاه جسمی، روانی و اجتماعی مورد تعریف قرار دهیم و نه فقط یک عدم وجود بیماری، می‌توانیم به اهمیت خواب برای سلامت جسم، ذهن و جامعه پی ببریم. خواب به اندازه تغذیه و ورزش برای سلامتی ضروری و یک عامل اصلی در حفظ سلامتی محسوب می‌شود و به تقویت حافظه و یادگیری یاری می‌رساند.
او همچنین تصریح کرد: خواب در پاک‌سازی مواد زائد از مغز و ترویج سلامت مغز نقش بسزایی دارد. خواب از سلامت مغز محافظت می‌کند و به نوبه خود، سلامت مغز به خواب کمک می‌کند. به‌علاوه، خواب از سیستم ایمنی بدن پشتیبانی کرده و به این سیستم در مقابله با باکتری‌ها و ویروس‌ها یاری می‌رساند و همچنین در بازسازی سلول‌های فرسوده و حفظ سلامت جسمی و انرژی بدن مؤثر است.
او ادامه داد: سلامتی خواب به‌طور نابرابر در بین گروه‌های سنی و حرفه‌ای تقسیم شده و رسیدن به عدالت در توزیع سلامت یک هدف مهم به شمار می‌آید.
بختیاری‌نیا عنوان کرد: خوابنامناسب و ناکافی می‌تواند تأثیرات جدی بر سلامت انسان داشته باشد. کمبود خواب ارتباطی مستقیم با چاقی، دیابت، بیماری عروق کرونر و مرگ و میر ناشی از بیماری‌های قلبی دارد و می‌تواند موجب تضعیف پاسخ ایمنی و افزایش آسیب‌پذیری در برابر عفونت‌ها شود و کیفیت خواب را بیشتر کاهش دهد.
او افزود: برخی اختلالات خواب از جمله آپنه انسدادی خواب، با اختلالات شناختی، زوال عقل و خطر سکته مغزی ارتباط دارند.
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز گفت: خواب نامناسب می‌تواند به کاهش زمان واکنش، اختلال در قضاوت و اختلالات شناختی مشابه با مسمومیت الکلی منجر شود. احساس خواب‌آلودگی توانایی رانندگی ایمن را تحت تأثیر قرار می‌دهد حتی اگر راننده در حال خواب نباشد.
وی افزود: محققان به اهمیت خواب برای سلامت مغز پی برده‌اند و انجمن قلب آمریکا در سال ۲۰۲۲ خواب را به عنوان یکی از هشت عامل ضروری برای حفظ سلامت قلب و عروق معرفی نموده است.