زهرا خسروی بیان کرد: کبد چرب یک اختلال مزمن و بیعلامت کبدی است که منشاء آن تجمع چربی و التهاب در کبد محسوب میشود.
وی توضیح داد: عمدهترین علل بروز کبد چرب در ایران شامل چاقی، دیابت، سوءتغذیه و میزان بالای چربی خون است و در سایر کشورها، مصرف زیاد الکل به عنوان یکی از شایعترین علل شناخته میشود.
وی افزود: از دیگر دلایل کبد چرب میتوان به کاهش وزن ناگهانی، اختلالات مادرزادی، سوء جذب چربی، الگوی غذایی نامناسب، دریافت بیش از حد چربی و کربوهیدرات، گرسنگی مزمن و تغذیه وریدی طولانیمدت اشاره کرد.
وی بیان کرد: تحقیقها نشان میدهند که برخی داروها همچون کورتونها، هورمونهای استروژن، قرصهای پیشگیری از بارداری، داروهای تقویت جنسی و همچنین استرس میتوانند از عوامل مستعدکننده این اختلال باشند.
وی اضافه کرد: کبد چرب معمولاً بیعلامت است و در برخی افراد ممکن است موجب حس پری شکم و درد جزئی در ناحیه راست شکم گردد، این مشکل غالباً به طور تصادفی در حین انجام آزمایشات یا سونوگرافی کشف میشود.
وی تصریح کرد: این اختلال در مراحل ابتدایی به آسانی قابل درمان است، اما در تعدادی از بیماران اگر بیتوجهی شود، ممکن است به فیبروز کبدی یا در نهایت به سیروز کبدی تبدیل گردد که درمان آن در این مرحله بسیار دشوار خواهد بود.
این کارشناس تغذیه تأکید کرد: کاهش تدریجی وزن و فعالیت بدنی روزانه میتواند تاثیر مثبتی در بهبود کبد چرب داشته باشد، به شرط آنکه به یاد داشته باشیم که کاهش وزن ناگهانی میتواند این مشکل را تشدید کند.
وی افزود: طب سنتی راهکارهای مؤثری برای درمان کبد چرب دارد، اما ضروری است که برای درمان آن به پزشک متخصص مراجعه گردد، زیرا نوع گیاهان و درمانهای تجویز شده بسته به شرایط و مزاج هر فرد متفاوت است.
وی با اشاره به انواع مواد غذایی مفید برای کبد، بیان کرد: نوشیدنیهایی مانند آب میوهها و آب سبزیجات بدون قند اضافی از سالمترین نوشیدنیها محسوب میشوند و در این میان میتوان به آب هویج، آب سیب، آب لیموترش، آب جعفری و اسفناج اشاره کرد.
خسروی گفت: مواد غذایی سرشار از گوگرد از جمله مواد مغذی هستند که به فرآیند سمزدایی در کبد کمک میکنند، زیرا کبد از ترکیبات گوگردی برای مقابله با آفتکشها و سمومی که از طریق غذا وارد بدن میشوند، استفاده میکند.
وی افزود: از مواد غذایی غنی از گوگرد میتوان به سیر، پیاز، کلم، کلم بروکلی و گلکلم اشاره کرد که بهتر است این مواد غذایی به شکل خام مصرف شوند، چرا که پخته شدن میتواند ارزشهای تغذیهای این مواد را کاهش دهد.
این کارشناس تغذیه به خاصیت سمزدایی برخی گروههای غذایی اشاره کرد و گفت: کلمها دارای خاصیت سمزدایی قوی برای کبد هستند و موادی دارند که برخی سموم را در بدن خنثی میکنند.
وی یادآور شد که دارچین نیز یکی از ادویههایی است که میتواند به بهبود عملکرد کبد کمک کند، و همچنین عسل و دیگر محصولات زنبور عسل موجب حفظ سلامت کبد میشوند و مصرف آب لیموترش تازه در یک لیوان آب داغ به صورت ناشتا میتواند به پاکسازی کبد کمک کند.
وی یادآور شد: حالت تهوع، مشکلات کلیوی و حتی اختلالات جنسی میتواند نتیجه اشباع کبد باشد که در صورت تجمع ضایعات زیاد در کبد، علائم متعددی بروز میکند؛ در این شرایط، روغن زیتون میتواند برای کبد بسیار مفید باشد، زیرا خواص ملینی دارد که به تصفیه کبد و رفع مشکلات کبدی کمک میکند.
این کارشناس تغذیه الکل را به عنوان یکی از عوامل مخرب و آسیبرسان به کبد دانست و عنوان کرد: آرد سفید یا همان آرد بدون سبوس نیز یکی از عوامل ایجاد سنگ کلیه محسوب شده و همزمان ممکن است منجر به ابتلا به بیماری سیروز کبدی گردد.
وی اظهار داشت: تمامی محصولات غذایی فرآوریشده و تصفیه شده مانند برنج سفید، نمک تصفیهشده و قند سفید میتوانند به کبد آسیب برسانند؛ همچنین باید مصرف غذاهای سرخکرده، گوشتهای چرب، گوشتهایی که پوست یا چربی دارند و مواد غذایی نیمهپخته و استفاده از مواد غذایی حاوی رنگهای خوراکی و شیرینکنندههای مصنوعی را محدود نمود.
این کارشناس تغذیه همچنین دیر بیدار شدن در صبح، خوابیدن دیر هنگام، پرخوری، عجله در صبحانه خوردن، مصرف بیرویه داروها و استفاده نامناسب از روغن را از جمله عواملی دانست که میتواند بر عملکرد کبد اختلال وارد کند.
