تحقیقات تازه انجامشده تحت هدایت پژوهشگران «کالج دانشگاهی لندن» (UCL) نشان میدهد که میتوان از آزمایش خون معمولی به منظور تسریع در تشخیص سرطان در افرادی که از درد معده یا نفخ شکایت دارند، بهرهبرداری کرد.
بر اساس گزارش دیجیاتو، بسیاری از افرادی که این علائم را به پزشک عمومی خود گزارش میدهند، اقدام به انجام آزمایش خون میکنند. با این حال، هنوز روشن نیست که تا چه حد این آزمایشهای خونی که به شناسایی تنوعی از بیماریها اختصاص یافتهاند، میتوانند در پیشبینی خطر ابتلا به سرطان مؤثر باشند.
اهمیت پیشبینی سرطان از طریق آزمایش خون
این مطالعه به بررسی دادههای بیش از ۴۰۰,۰۰۰ نفر از کسانی پرداخته است که ۳۰ سال یا بیشتر سن دارند و به بریتانیا به دلیل درد معده مراجعه کردهاند، همچنین شامل بیش از ۵۰,۰۰۰ نفری میشود که به علت نفخ به پزشک عمومی مراجعه نمودهاند. حدود دو سوم از این افراد پس از مراجعه به پزشک از آزمایش خون استفاده کردند.
نتایج بررسیها نشان داد که در میان ۱۹ آزمایش خونی که بهطور معمول انجام میشوند، نشانگرهای غیرطبیعی با خطر بیشتری در تشخیص سرطان در بازه زمانی یک سال ارتباط دارند. محققان تخمین زدند که اگر این نتایج غیرطبیعی مدنظر قرار میگرفت، تعداد افرادی که سرطان آنها بهدرستی شناسایی نمیشود و باید بهطور فوری ارجاع شوند، ۱۶ درصد افزایش مییافت.
دکتر «مینا رفیق»، نویسنده اصلی این مطالعه، اظهار داشت:
«این تحقیق نشان میدهد که ما قادر به بهبود تشخیص سرطان با اتکا به آزمایشهای خونی هستیم که پیشتر در دسترس بوده و بهطور گسترده برای بیمارانی با علائم نامشخص تجویز میشوند. این رویکرد میتواند راهی کارآمد و مقرون بهصرفه برای ارتقای تشخیص زودهنگام سرطان باشد و در برخی موارد به افزایش احتمالی درمان موفق و اثربخش کمک کند. با این حال، تفسیر گستردهتر دادههای آزمایش خون ممکن است برای پزشکان عمومی دشوار باشد؛ بنابراین، مطالعه ما به لزوم ایجاد ابزاری خودکار اشاره میکند که بتواند بر اساس متغیرهای متعدد، خطر سرطان را ارزیابی کند.»
دادههای مطالعه
این پژوهش با استفاده از دادههای بیمارانی که توسط موسسه CPRD در بریتانیا بین سالهای ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۶ جمعآوری شده بود، انجام شد.
پژوهشگران دریافتند که از هر ۵۰ بیمار (۲.۲ درصد) که به پزشک عمومی بهدلیل درد معده مراجعه کردند، یکی در ۱۲ ماه آینده به سرطان مبتلا شده است. نسبت مشابهی نیز در افرادی که از نفخ شکایت داشتهاند، تایید شد.
در این تحقیق، مشخص شد افراد ۶۰ ساله و بالاتر که به پزشک عمومی بهخاطر معده درد یا نفخ مراجعه کردند، چه نتایج آزمایش خون مثبت باشد یا منفی، خطر بالایی برای ارجاع فوری به متخصص داشتند؛ بهطوری که این خطر در آنها بیش از ۳ درصد تخمین زده شده است.
در حال حاضر، تنها در صورت حضور نشانه دیگری همچون کاهش وزن، افراد بالای ۶۰ سال مبتلا به درد معده یا نفخ به متخصص سرطان ارجاع داده میشوند.
حدود ۳.۱ درصد از مردان ۶۰ ساله که درد معده دارند به احتمال زیاد به سرطان مبتلا میشوند. این آمار برای مردان ۸۰ ساله، به ۸.۶ درصد افزایش مییابد. برای زنان در همین گروههای سنی، خطر ابتلا به سرطان به ترتیب ۳.۱ درصد و ۶.۱ درصد است.
محققان همچنین هشدار دادند که احتمال ابتلا به سرطان برای افرادی که درد معده یا نفخ را تجربه کرده و به اعتنای به پزشک عمومی مراجعه نمیکنند یا آزمایش خون نمیدهند، بیشتر است.
علائم مؤثر در تشخیص
در میان افراد ۳۰ تا ۵۹ ساله، نشانههایی وجود داشت که بهطور قابلتوجهی ریسک ابتلا به سرطان را افزایش میداد. این نشانهها شامل درد یا نفخ شکم، کمخونی، آلبومین پایین، پلاکتهای بالا، فریتین غیرطبیعی و وجود نشانگرهای التهابی بودند.
برای مثال، در زنان ۵۰ تا ۵۹ سالهای که دچار نفخ شکم بودند، خطر ابتلا به سرطان قبل از آزمایش خون ۱.۶ درصد بود، اما با افزایش فریتین به ۱۰ درصد، با آلبومین پایین به ۹ درصد، با پلاکتهای بالا به ۸ درصد، با افزایش نشانگرهای التهابی به ۶ درصد و با وجود کمخونی تا ۴ درصد افزایش مییافت.
در حال حاضر، تنها پلاکتهای بالا و کمخونی در دستورالعملهای مربوط به ارجاع بیماران به متخصص سرطان دیده میشوند.
دکتر رفیق تصریح کرد: «نیمی از افرادی که به سرطان غیرقابلتشخیص مبتلا هستند، نخست با علائم مبهمی که شناسایی آنها دشوار است، به پزشک مراجعه میکنند. تشخیص اینکه کدام بیماران به سرطان زمینهای مبتلا هستند و نیاز به ارجاع فوری دارند، کار دشواری است. این تحقیق نشان میدهد که آزمایشهای معمول قادر به بهبود قابلتوجه ارزیابی خطر سرطان هستند.»
این مطالعه همچنین مشخص کرد که رایجترین نوع سرطان میان افرادی که از این علائم رنج میبرند، چه نوعی است و این میزان چقدر با توجه به سن و جنسیت متفاوت است. بهطور کلی، سرطان روده شایعترین نوع سرطان بوده و پس از آن، سرطان پروستات و پانکراس در مردان و همچنین سرطان روده، پستان و تخمدان در زنان در ردههای بعدی قرار دارند.
