وزیر نیرو ابراز داشت: بر اساس معیارهای استانداردهای جهانی، تقریباً تمامی حوضه‌های آبریز کشور با توجه به بارش‌های ۳۶ ماه گذشته، در وضعیت بسیار خشک یا خشک قرار دارند.
علی‌اکبر محرابیان در نشستی تخصصی با مدیران صنعت آب و فاضلاب کشور اعلام کرد: ما مسئولیتی بر عهده داریم که از یک سو با مشکل ناترازی و از سوی دیگر با تقاضای فراوان مواجه است؛ این وضعیت به عنوان یکی از حیاتی‌ترین عناصر حیات و زندگی برای رفاه، اقتصاد، امنیت و موارد دیگر مطرح می‌شود.
وی نبود آب را معادل مرگ دانست و افزود: برای بهینه‌سازی مدیریت منابع آبی کشور، بار سنگینی بر دوش هر یک از ما قرار دارد.
محرابیان خاطرنشان کرد: اکنون در طبیعت با شرایط خاص و غیرقابل پیش‌بینی دست و پنجه نرم می‌کنیم؛ به‌طوری که برخی مواقع با بارش‌های افزایشی و در دیگر زمان‌ها با کاهش بارش‌ها و خشکسالی‌های مداوم روبرو هستیم.
وی به گزارشی که اخیراً توسط شورای عالی آب منتشر شده است، اشاره و تصریح کرد: طبق معیارهای بین‌المللی، تمامی حوضه‌های آبریز کشور بر پایه بارش‌های ۳۶ ماه اخیر، در وضعیت بسیار خشک یا خشکی قرار دارند.
محرابیان در این خصوص گفت: در این مدت، برخی حوضه‌های آبریز دچار خشکی بسیار شدید و برخی دیگر خشکی نسبی بوده‌اند و در مقایسه با دهه‌های گذشته، چنین شرایطی به صورت عمومی مشاهده نشده است. اما با تلاش و ممارست همکاران، وضعیت به‌طور نسبی مدیریت شد و کمتر شاهد بروز مشکلات جدی در این زمینه بوده‌ایم.
وزیر نیرو مدیریت منابع آبی را به دو بخش مدیریت عرضه و مدیریت تقاضا تقسیم‌بندی کرد و اظهار داشت: به‌کارگیری هر دو مدیریت ضروری است؛ اما مدیریت تقاضا می‌تواند با هزینه‌های کمتر مشکلات و موانع را برطرف کند.
وی تصریح کرد: موفقیت در این زمینه به هیچ عنوان از طریق یک نگرش تک‌بعدی حاصل نمی‌شود، و به همان میزان که مدیریت بخش عرضه حیاتی است، مدیریت بخش تقاضا نیز از ارجحیت خاصی برخوردار است.
محرابیان ادامه داد: در زمینه مدیریت عرضه با استفاده از اقدامات سازه‌ای و سخت‌افزاری، همچنین سیاست‌گذاری‌های نرم‌افزاری روبرو هستیم. در این راستا لازم است با استفاده از ابزارهای متنوع، بیشترین نیاز و رضایت را با کمترین میزان آب تامین کنیم.
وی ضمن انتقاد از اینکه در بخش مدیریت تقاضای آب، اقدام خاصی انجام نشده است، یادآور شد: در مدیریت تقاضا، مصرف‌کننده باید امکان مدیریت مصرف خود را با آگاهی و روش‌های در دسترسش داشته باشد.
وزیر نیرو به تجربیات مثبت مدیریت تقاضا در حوزه برق در کشور در دو تابستان گذشته اشاره کرده و افزود: در سال ۱۴۰۰ از ۲۹ اردیبهشت تا ۳۱ خردادماه، در بخش خانگی برخی نوبت‌های خاموشی اجرا شد و در بخش صنعت نیز تامین برق به حداقل رسید؛ با این حال در چهار ماه گرم سال ۱۴۰۰ (تا ۱۵ مهرماه) کل مصرف خانگی از یکم خرداد تا پانزدهم مهرماه به ۴۸ میلیارد کیلووات ساعت رسید.
وی ادامه داد: بین سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ بیش از ۲ میلیون مشترک به شبکه برق ملحق شدند. تابستان ۱۴۰۲ به‌لحاظ اوج و تداوم گرما در مقایسه با سال‌های گذشته، بی‌سابقه بود. در این حال، خاموشی در بخش خانگی به حداقل رسید؛ به طوری که ۲ میلیارد کیلووات ساعت از میزان مصرف برق کاهش یافت.
محرابیان اظهار داشت: بر اساس فرمول‌های قبلی با ضریب‌های رشد، مصرف برق باید حداقل ۲۰ درصد افزایش می‌یافت. ولی علیرغم کاهش مصرف برق در تابستان امسال نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۰، محدودیتی برای تامین برق وجود نداشت و این موفقیت به عنوان مدیریت تقاضا شناخته می‌شود.
طبق گزارش وزارت نیرو، وی خاطرنشان کرد: ما در بخش عرضه اقدامات لازم را انجام داده‌ایم، به‌طوری‌که به اندازه ۳۰ هزار مگاوات نیروگاه را در دستورکار قرار داده و به تدریج افتتاح و بهره‌برداری خواهند شد.
وزیر نیرو در ادامه مهم‌ترین ابزار مدیریت تقاضا را به نصب کنتورهای هوشمند آب مرتبط دانست و گفت: تحقق این هدف امکان مدیریت مصرف را برای مشترکان فراهم می‌کند و باید در اولویت قرار گیرد. راه‌اندازی یک شبکه مدیریتی کامل و هوشمند در این زمینه می‌تواند بسیار مؤثر باشد.
محرابیان بیان کرد: با استفاده از روشی اقتصادی و به‌صرفه، می‌توان مصارف را کنترل کرد و در بسیاری از مواقع، مفهوم ناترازی تغییر می‌کند. اگر به اصلاح سیاست‌ها، مقررات و روش‌های مصرف و توزیع نپردازیم، نمی‌توانیم شاهد بهبود شرایط باشیم.
وی تأکید کرد: نباید اجازه دهیم که آب شرب کشور به مصرف دام برسد، به کشت اختصاص یابد و برای آبیاری فضای سبز استفاده شود؛ با توجه به اینکه برای هر مترمکعب آب هزینه‌های زیادی صرف می‌شود، این مسأله نیازمند توجه مضاعف است و می‌توان به سادگی از پساب‌ها و آب‌های جانبی برای این امور استفاده کرد. سوال اینجاست که آیا قرار است آب کلر زده‌شده و تصفیه‌شده به مصرف دام‌ها و فضای سبز برسد؟
وزیر نیرو گفت: مدیریت مصرف آب نسبت به برق بسیار آسان‌تر است، چون ناترازی‌ها کمتر و شیوه‌ها ساده‌تر هستند و ظرفیت واقعی برای صرفه‌جویی در این بخش بسیار بالاست. به همین دلیل، از شرکت مهندسی آب و فاضلاب می‌خواهیم برنامه‌ای عملیاتی، دقیق و زمان‌بندی‌شده ارائه کند.
محرابیان یادآور شد: روش‌ها و شیوه‌های مدیریت منابع آبی و مصارف این امکان را فراهم می‌کند که تسهیلاتی مانند پاداش ۴۰ درصدی برای مشترکان برق در تابستان امسال ایجاد شود؛ پاداش‌هایی که می‌توانند قبوض را با یک دوره صرفه‌جویی، ارزان یا رایگان کنند.
وی افزود: در حوزه آب نیز باید سیاست‌ها به گونه‌ای طراحی شوند که مشترکانی که مصرف آب را مدیریت کرده و زیر الگوی مصرف قرار می‌گیرند، مشمول پاداش قرار بگیرند و حتی آب مصرفی آنها رایگان شود. به علاوه، در صورت افزایش مصرف، تعرفه‌ها باید به‌صورت پلکانی با ضریب‌های سنگین محاسبه گردند.
با اجرای ۱۲ هزار پروژه جهاد آبرسانی، بخش بزرگی از تنش‌های آبی در روستاها رفع می‌شود
وی تعیین طرح‌های ویژه و دارای اولویت در بخش آب و فاضلاب کشور را از جمله اقداماتی دانست که باید مورد توجه قرار گیرد و ادامه داد: مدیریت و نظارت بر پیشرفت این پروژه‌ها بسیار حائز اهمیت است و این طرح‌ها لازم است پیگیری شوند. انجام به‌موقع این پروژه‌ها و مدیریت حوادث احتمالی آب، یکی از ملاک‌های مهم ارزیابی مدیران این بخش به‌شمار می‌رود؛ باید کمترین مشکلات و دغدغه‌ها برای مردم در زمان بروز حوادث آب ایجاد شود و مدیران ذیربط باید به سامانه حوادث توجه ویژه‌ای داشته و به‌صورت پیوسته در دسترس باشند.
محرابیان با بیان اینکه از پیشرفت طرح جهاد آبرسانی در مناطق مختلف کشور خرسند است، یادآور شد: امسال اعتبار محدودی به این بخش تخصیص یافته و لازم است در دو تا سه ماه آینده، اعتبارهای این بخش تکمیل شود. رئیس جمهور به‌طور تقریباً ماهانه، این طرح را در گزارش‌ها پیگیری و مطالبه می‌کند. این طرح از اهمیت بالایی برخوردار بوده و با اجرای ۱۲ هزار پروژه جهاد آبرسانی در روستاها، باید بیشتر تنش‌های آبی برطرف شود.
پایان پیام