خطر برای حیات‌وحش؛ بزرگ‌ترین یخچال طبیعی جهان پس از ۳۰ سال به حرکت درآمده است

کوه یخ عظیم A23a که نزدیک به سه دهه در بستر اقیانوس قرار داشت، به‌تدریج به نظر می‌رسد که حرکت خود را از سر گرفته است. این کوه در سال 1986 از ساحل جنوبگان جدا شده و به‌سرعت در دریای وِدِل اسیر شد. تحرک این غول یخی که ابعاد آن تقریباً سه برابر شهر نیویورک است، می‌تواند باعث تهدید گونه‌های مختلف زیستی گردد.

در سال گذشته، این کوه یخ نشانه‌های جابه‌جایی‌های جزئی را بروز داده بود و اکنون در آستانه خروج از آب‌های جنوبگان به‌نظر می‌رسد. مساحت این کوه یخ نزدیک به 4000 کیلومترمربع است که دو برابر لندن می‌باشد و ضخامت آن هم به 400 متر می‌رسد.

مقایسه ابعاد کوه یخ A23a با شهرستان لندن بزرگ، جزیره هاوایی و قبرس

این کوه یخ در دوران گذشته محلی برای یکی از ایستگاه‌های تحقیقاتی شوروی بود. روس‌ها در تلاش بودند تا تجهیزات خود را از آن بیرون بکشند، اما این کوه به سرعت در بستر گل‌آلود دریای ودل مستقر شد و از آن زمان در همان مکان باقی مانده است.

پیش از این، پژوهشگران پیش‌بینی کرده بودند که حجم این کوه یخ کاهش خواهد یافت و در نهایت از بستر خود آزاد می‌شود. حرکت‌های اولیه A23a توسط «اندرو فلمینگ» (Andrew Fleming)، نقشه‌بردار بریتانیایی فعال در جنوبگان، در سال 2020 رصد شد.

اولین حرکات A23a در سال ۲۰۲۰

در ماه‌های اخیر، این کوه یخ تحت‌تأثیر امواج و بادها شروع به جابه‌جایی کرده و حالا به مرز خارج شدن از نوک شمالی شبه‌جزیره جنوبگان نزدیک شده است. به احتمال زیاد، A23a نیز همچون بسیاری از کوه‌های یخ در دریای ودل، مسیر خود را در جریان پیراقطبی جنوبگان به سمت جنوب اقیانوس اطلس طی خواهد کرد.

این امکان وجود دارد که A23a مجدداً در اطراف جزیره جورجیای جنوبی به دام بیفتد. در این صورت، این رویداد می‌تواند مشکلات جدی را به وجود آورد. بسیاری از پنگوئن‌ها، فک‌ها و پرندگان دریایی دیگر برای تولیدمثل و جستجوی غذا به این مسیر وابسته هستند. ابعاد بزرگ این کوه یخ می‌تواند به‌عنوان یک مانع در مسیر آن‌ها عمل کرده و تهدیدی برای بقای آن‌ها باشد.

مسیر پیش‌بینی شده برای حرکت کوه های یخ احتمالا A23a نیز مطابق با دیگر کوه‌های یخ دریای ودل به سمت جزیره جورجیای جنوبی خواهد بود

علت آزادشدن کوه یخ A23a

جنوبگان محل سکونت تعداد زیادی کوه یخ است که نقش مهمی در پویایی اکوسیستم‌های خود ایفا می‌کنند و به‌عنوان یکی از نشانگرهای بارز تغییرات اقلیمی به شمار می‌آیند. شکل‌گیری و جابه‌جایی این کوه‌های یخ تحت تأثیر تغییرات دما قرار دارد.

شکل‌گیری کوه یخ A23a در سال ۱۹۸۶

این تغییرات بخشی از یک فرآیند طبیعی هستند، اما افزایش دمای هوا و آب ناشی از تغییرات اقلیمی انسانی می‌تواند این فرآیند را تسریع کند. از قرن نوزدهم به این سو، دمای میانگین زمین حدود یک درجه سلسیوس افزایش یافته است. جنوبگان به‌عنوان یکی از آسیب‌پذیرترین مناطق زمین نسبت به گرمایش جهانی، تأثیر این یک درجه را به وضوح نشان می‌دهد، که می‌تواند به افزایش نرخ زایش و ذوب کوه‌های یخ منجر گردد.

در واقع، به‌نظر می‌رسد کوه یخ A23a تا سال 2021 بزرگ‌ترین کوه یخ زمین محسوب می‌شد. در آن سال، یک کوه یخ بسیار گسترده دیگر از لبه جنوبی جنوبگان جدا شد که اکنون به‌عنوان بزرگترین کوه یخ زمین شناخته می‌شود و نام آن A-76 است.

منبع: دیجیاتو