عبدالجبار کاکایی در سخنانش به بررسی نظر خود درباره جشنواره شعر فجر پرداخت و شرط گسترش آن را شامل شدن تمامی گروههای ادبی دانست و افزود که در این زمینه ملاحظات بسیاری وجود دارد.
این شاعر که در کارنامهاش دبیری هشتمین دوره جشنواره شعر فجر را دارد، درباره گسترش جشنواره و جلب توجه مردم به آن اظهار داشت: برای فراگیر شدن جشنواره، نیاز است که تمامی گروههای ادبی را بدون توجه به مواضع سیاسی و اجتماعی و سوابق شاعران شامل کنیم؛ در غیر این صورت، اگر جشنواره شعر فجر به برگزاری مراسمی با شرکت شاعران از گروههای خاص محدود شود، دیگر نمیتوانیم از گسترش بحث کنیم.
کاکایی تأکید کرد: تنها در صورتی میتوان جشنواره شعر فجر را گسترش داد که نمایندگانی از گروههای ادبی متنوع در شورای سیاستگذاری آن فعالیت داشته باشند. آیا وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی این توانایی را دارد که از تمامی گروهها دعوت کند تا در جشنواره حاضر شوند؟ آیا اگر دعوت صورت گیرد، آنها پاسخ مثبت خواهند داد یا تفاهمی در این زمینه وجود دارد؟ ما این تجربه را در جشنواره هشتم داشتیم و متوجه شدیم که تفاهمی در این زمینه وجود ندارد.
کاکایی توضیح داد که برگزاری جشنواره شعر فجر بهطور کلی یکی از وظایف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی محسوب میشود و بیان کرد که پس از برگزاری جشنواره، گزارشی مبنی بر برگزاری آن ارائه میشود. او گفت که هیچیک از جشنوارهها به مرز و مقیاس یک جشنواره ملی نرسیدهاند تا شعر بهطور کامل در آن حضور داشته باشد.
او افزود: گرچه در سینما و تئاتر ممکن است جشنوارههای ملی برگزار شود، اما در ادبیات و شعر و نویسندگی چنین رویدادهایی به وقوع نمیپیوندد؛ زیرا شعر و نویسندگی به زبان و کلام معطوف است و در این زمینه، ملاحظات بسیار بیشتری شفاف میشود، بهگونهای که یک شاعر خاص پذیرفته میشود و دیگری نه. تا زمانی که همه گروهها در این جشنواره حضور نداشته باشند، این رویداد به شکل سازمانی با برگزاری سالانه خواهد بود و هر سال کمفروغتر خواهد شد.
این شاعر و منتقد ادبی بهطور واضح بیان کرد که برای گسترش این جشنواره، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باید تمامی گروهها را جذب کند. احتمال اینکه تمام ظرفیتهای ادبی تحت یک سقف گرد هم آیند و ادبیات ایران به نمایش گذاشته شود، بسیار کم است.
کاکایی همچنین یادآور شد: نامی که برای این جشنواره انتخاب شده، «جشنواره شعر فجر» این تصور را در ذهن برخی ایجاد کرده است که این جشنواره مخصوص فجر است. این موضوعی است که بهوجود میآید و بهیاد دارم که برخی از اعضای شورای سیاستگذاری دوره هشتم نیز میگفتند که نام آن آشکار است و شعری که برای فجر سروده میشود. وقتی موضوع محدود شود، مخاطبی که درباره موضوع شعر ندارد باید چه کند؟ باید از مسئولان فرهنگی و ادبی پرسیده شود که هدف شما از برگزاری این جشنواره چیست؟ اگر قصد دارید آن را بهطور ملی برگزار کنید، نخست باید مرجعیت پیدا کنید و سپس اقدام به برگزاری کنید.
عبدالجبار کاکایی در پاسخ به این سؤال که چرا در سالهای نخست، ترکیب هیئت داوران و برگزیدگان نام شاعران از گروههای مختلف را شامل میشد، گفت: در آن زمان جشنواره تازه آغاز شده بود و همه بر این باور بودند که این جشنواره مشابه جشنواره فیلم، جشنوارهای کامل است که تمامی گرایشها را در خود جای میدهد؛ به همین دلیل در ابتدا به جشنواره روی آوردند؛ اما به تدریج شاهد کاهش شرکتکنندگان بودیم. به نظر میرسد که اکنون این جشنواره به گروه محدودی از شاعران که به شاعران شعر انقلاب معروف هستند، محدود شده است. دوستان در وزارت ارشاد لازم است که تمامی گروهها را جذب کنند و سپس به میدان بیایند. بعید میدانم که اتفاق مهمی در این زمینه بیفتد.
