یحیی آل اسحاق امروز در کنفرانس خبری به مناسبت بزرگداشت روز ملی فرش دستباف ایران اظهار داشت: رویکرد نوین این شورا متمرکز بر فعالان اقتصادی و حل مشکلات صنعت فرش است و لازم است که نگرشها تغییر یابد. دولت باید به سمت وظایف حاکمیتی و تنظیمگری پیش برود؛ در غیر این صورت، رونق تولید و تجارت در این حوزه حاصل نخواهد شد.
وی ادامه داد: اگر دولت در چهار زمینه سیاستگذاری، هدایت، نظارت و پشتیبانی اقداماتی صورت دهد، مابقی مسیر توسط صنعتگران و فعالان بنیادین اقتصاد کشور برای پیشرفت طی خواهد شد.
مشاور ارشد وزیر صنعت، معدن و تجارت با اشاره به این نکته که مجموع صادرات فرش به ۴۰ میلیون دلار دلار میرسد، ابراز کرد: در تخصیص ارز با چالشهایی مواجه هستیم و باید بانک مرکزی توجه ویژهای به صنعت فرش نشان دهد.
وی تصریح کرد: در حال حاضر، بسیاری از صادرکنندگان فرش به کشورهای اروپایی با مشکلاتی مواجه هستند و به دلیل تحریمها و قوانین داخلی با موانعی در مسیر کار خود روبرو شدهاند؛ به طوری که حسابهای آنها مسدود گردیده است. همچنین برخی فرشهای موزهای که در خارج از کشور نگهداری میشوند، به سختی به ایران بازمیگردند و این وضعیت بیشتر به نفع کشور میزبان است.
رئیس شورای عالی راهبری فرش دستباف کشور اظهار داشت: فرش یک هنر اصیل ایرانی است و از مسائل محدودی به شمار میرود که تمامی اقوام و مناطق کشور در آن شریک هستند. حتی مناطق محروم، زندگی و معیشت خود را بر پایه فرش بنا نهادهاند.
وی با اشاره به وضعیت گذشته، خاطرنشان کرد: در اوایل دهه ۷۰ خورشیدی، صادرات فرش به ۲ میلیارد دلار میرسید و ۲ میلیون نفر در این صنعت مشغول به کار بودند، اما امروزه شاهد کاهش این آمارهای صادراتی هستیم.
مشاور ارشد وزیر صمت با اشاره به اینکه صادرات فرش دستباف هماکنون به ۴۰ میلیون دلار کاهش یافته است، گفت: جایگاه فرش ایرانی در سطح جهانی افت چشمگیری داشته است.
زهرا کمانی، رئیس مرکز ملی فرش ایران، در این نشست به پیشینه غنی فرش دستباف ایرانی اشاره کرد و گفت: فرش دستباف ایران که سابقهای چند هزار ساله دارد، همواره نقش کلیدی در فرهنگ، هنر، اشتغال و تولید ایفا کرده و در اوج شکوفای خود توانسته بود جایگاه نخست جهانی را در صادرات کسب کند. در آن زمان، صادرات این محصول به بیش از ۲ میلیارد دلار رسید، که یک افتخار بزرگ برای کشور محسوب میشود.
وی در بیان چالشهایی که در سالهای اخیر این صنعت را تحت تأثیر قرار داده است، گفت: متأسفانه شرایط تحریمی آمریکا و همچنین برخی قوانین محدودکننده در زمینه فرش دستباف و نواقص در مدیریت و توسعه این حوزه، منجر به افت قابلتوجهی در جایگاه جهانی فرش ایرانی گردیده است.
کمانی توضیح داد که در خصوص نامگذاری روز ملی فرش دستباف، در ۹۲مین جلسه شورای مشترک مرکز ملی فرش و بخش خصوصی استان اصفهان، پیشنهاد ثبت یک روز به عنوان “روز ملی فرش” مطرح شد. پس از پیگیریهای مکرر و طرح این موضوع در شورای فرهنگ عمومی، در نهایت روز 20 خرداد به عنوان روز ملی فرش دستباف ایران تأیید شد. این رویداد، سرآغاز جدیدی برای فعالان این حوزه و ایرانیانی است که همواره فرش را به عنوان نماد اصیل فرهنگ خود میدانند.
رئیس مرکز ملی فرش ایران به اقدامات انجامشده برای بزرگداشت این روز پرداخت و گفت: با همکاری وزارت کشور، این موضوع به استانداران کشور ابلاغ گردید تا با برگزاری نمایشگاهها، نصب تابلوهای تبلیغاتی و اجرای برنامههای فرهنگی، علاوه بر معرفی فرشهای مناطق مختلف، فرصت توسعه بازار و فرهنگسازی عمومی درباره این هنر ملی فراهم شود. هر فرش تجلیگر طرحها و نقوش بومی است که به سبک زندگی، اقلیم و هویت منطقهای پیوند دارد. نمایش این فرشها در سرتاسر کشور، به شناختهشدن این فرهنگ غنی کمک میکند. بهعلاوه، در تهران نیز با همکاری اتاق بازرگانی برنامههای ویژهای با حضور هنرمندان و سفرای کشورهای مختلف برپا خواهد شد.
کمانی از برگزاری مراسم جشن روز ملی فرش خبر داد و گفت: این مراسم در روز سهشنبه 20 خرداد، ساعت 18 در موزه فرش ایران برگزار میگردد و از سفرای کشورهای مختلف دعوت به عمل آمده است. موزه فرش ایران که به عنوان تنها موزه تخصصی فرش در جهان شناخته میشود، شامل آثار بینظیری از هنرمندان ایرانی است. متأسفانه بسیاری از هموطنان این موزه را ندیدهاند، در حالی که گردشگران خارجی به ایران میآیند تا از این آثار دیدن کنند.
رئیس مرکز ملی فرش ایران تأکید کرد: ضروریست که استفاده از فرش ایرانی را از منازل خود آغاز کنیم. فرش به طور همزمان کالایی فرهنگی، هنری و کاربردی است؛ روزگاری که فرش ایرانی در خانههایمان بود، به اوج خود رسید. اگر میخواهیم فرش ما همواره نمادی از فرهنگ و اصالت باقی بماند، باید خودمان نخستین مصرفکنندگان آن باشیم.
به گفته این مقام مسئول، یکی از بخشهای ویژه مراسم روز ملی فرش، رونمایی از فرش نفیسی با طرح شاهنامه است که طی یک دوره ۱۰ ساله با تکنیکهای خاص بافته شده و قرار است در این مراسم برش و تکمیل گردد. همچنین پنج فرش نفیس از دوره قاجار که از مخزن موزه خارج شدهاند، به نمایش عمومی گذاشته خواهند شد. ضمن اینکه از ساعت ۲۰ امشب، نمادها و المانهای فرش ایرانی بر روی برج آزادی به نمایش درمیآید و برای نخستین بار به مناسب روز ملی فرش، نورافشانی انجام میشود.
کمانی همچنین به کمپین آگاهیرسانی و تبلیغات محیطی اشاره کرد و گفت: کمپینی به منظور معرفی مناطق مختلف قالیبافی کشور به راه انداخته شده و با همکاری شهرداری، تابلوهای تبلیغاتی شهری به نمایش فرش ایرانی اختصاص یافته است. امیدواریم این اقدام، آغاز حرکتی تازه برای احیای جایگاه فرش دستباف ایرانی باشد و ما نیز به عنوان خدمتگزاران این حوزه، بتوانیم نقش مؤثری در توسعه این صنعت ایفا کنیم.