مطابق گزارشی که از سوی دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت منتشر شده، استفاده از شیرینکنندههای مصنوعی با احتمال بالای بروز حملات قلبی سکته مغزی ارتباط دارد. مطالعهای که اخیراً در مجله قلب اروپایی به چاپ رسیده، بیانگر این است که سطوح بالای زایلیتول، که به عنوان یک شیرینکننده کم کالری در بسیاری از محصولات غذایی کم قند و همچنین در آدامس و خمیر دندانها به کار میرود، با افزایش خطر وقوع حملات قلبی، سکته مغزی و حتی مرگ در ارتباط است.
یک تیم تحقیقاتی با مطالعه بر روی بیش از سه هزار نفر از ساکنان ایالات متحده و اروپا در مدت زمان سه سال، به این نتیجه رسیدند که افرادی که بالاترین میزان زایلیتول را در پلاسمای خون خود دارند، بیشتر در معرض مشکلات قلبی و عروقی قرار دارند.
برای ارزیابی تأثیرات اولیه زایلیتول، محققان فعالیت پلاکتی را در داوطلبانی که نوشیدنی حاوی زایلیتول و نوشیدنی شیرین شده با گلوکز مصرف کرده بودند، مورد بررسی قرار دادند. پس از مصرف نوشیدنی حاوی زایلیتول، سطح این ماده در بدن افراد تا هزار برابر افزایش یافت، در حالی که این افزایش در مورد نوشیدنی شیرین شده با گلوکز مشاهده نشد.
زایلیتول به طور طبیعی در مقادیر کم در میوهها و سبزیجات یافت میشود و در طول دهه اخیر به عنوان جایگزینی برای قند در محصولات فرآوری شده، خمیر دندان، آدامس و دیگر اقلام مورد استفاده قرار گرفته است.
استنلی هازن، رئیس بخش علوم قلب و عروق و متابولیک در موسسه تحقیقاتی کلینیک کلیولند لرنر (Cleveland Clinic’s Lerner Research Institute)، در بیانیهای اظهار داشت: «این مطالعه بار دیگر ضرورت فوری بررسی قندهای الکلی و شیرینکنندههای مصنوعی را نمایان میسازد، به ویژه در شرایطی که همچنان این مواد در تلاش برای مقابله با مشکلاتی نظیر چاقی یا دیابت توصیه میشوند.»
اگر خمیردندان شما حاوی زایلیتول است، این به معنای آن نیست که باید آن را کنار بگذارید، اما باید توجه داشته باشید که مصرف محصولاتی با سطوح بالای زایلیتول ممکن است خطر تشکیل لختههای خونی را افزایش دهد.
در این نشریه یادآوری شده است که ارتباط مشابهی بین اریتریتول (erythritol) و مشکلات قلبی و عروقی نیز توسط همین تیم تحقیقاتی در سال گذشته کشف شده است.
در واکنش به این مطالعه، شورای کنترل کالری که نماینده یک انجمن تجاری در صنعت غذا و نوشیدنیهای کم کالری و کالری کاهش یافته است، بیان کرد: زایلیتول برای سالیان متمادی مورد تأیید سازمانهای دولتی قرار گرفته است. نتایج این تحقیق ممکن است برای جمعیت عمومی صدق نکند، چرا که برخی از شرکتکنندگان در این مطالعه قبلاً در معرض خطر بالاتری برای مشکلات قلبی و عروقی قرار داشتهاند.
