مخاطرات ناشی از نوشیدن بیش از حد آب

وقتی که حجم زیادی آب را نوشیده‌اید به وضوح یک وضعیت نادر به شمار می‌رود، اما این فرضیه وجود دارد که مصرف بی‌رویه آب می‌تواند بر سلامتی انسان تأثیر منفی بگذارد. مصرف زیاد آب می‌تواند توازن طبیعی نمک در بدن را مختل کند و منجر به ایجاد شرایطی به نام هیپوناترمی شود که به کاهش غیرطبیعی سطح سدیم مرتبط است. به طور مثال، ورزشکاران استقامتی در برگزاری مسابقات دو ماراتن یا پس از آن به نوشیدن آب زیاد گرایش پیدا می‌کنند که این امر ممکن است به بروز علائمی چون تهوع، استفراغ، تشنج و حتی مرگ منتهی شود.

وقتی که ادرار شما شفاف استبرای ارزیابی اینکه چه میزان آب در طول روز برای شما کافی است، می‌توانید از قاعده هشت لیوان آب در روز فارغ نظر کنید و به رنگ ادرار خود توجه کنید. اگر ادرار شما به رنگ لیموناد روشن است، به معیار هیدراتاسیون خوبی دست یافته‌اید. اما اگر شفاف است، باید میزان آب مصرفی خود را کاهش دهید. رنگ تاریک زرد نیز می‌تواند نشانی از نیاز بدنتان به آب بیشتر باشد.

وقتی که وعده غذایی سنگینی مصرف کرده‌ایدنوشیدن یک لیوان آب پیش از ترکیب با وعده غذایی یا در زمان هوس‌های غذایی می‌تواند یکی از روش‌های موثر برای کاهش کالری مصرفی باشد؛ زیرا مایع فضای معده را به خود اختصاص می‌دهد و به طبع آن مصرف غذای شما کاهش می‌یابد. با این حال، نوشیدن بیش از حد آب پیش یا حین صرف یک وعده غذایی سنگین ممکن است باعث بروز ناراحتی در بدن شود.

مزایای آب برای بدن بر هیچ کس پوشیده نیست، اما نکته مهم این است که در چه زمان‌هایی آب بنوشیم تا آسیب‌های کمتری به بدن وارد شود. در این مقاله به بررسی زمان‌هایی که نباید آب نوشید پرداخته خواهد شد.

وقتی که مقدار زیادی آب نوشیده‌اید

این وضعیت نادر به شمار می‌رود، اما ممکن است نوشیدن زیاد آب سلامتی فرد را با خطرات جدی مواجه کند. مصرف بیش از اندازه آب تعادل طبیعی نمک‌ها در بدن را برهم زده و ممکن است کاهش شدید سطوح سدیم رخ دهد، که به هیپوناترمی معروف است. به عنوان نمونه، ورزشکارانی که در مسابقات دو ماراتن شرکت می‌کنند یا بعد از آن به نوشیدن آب زیاد روی می‌آورند، ممکن است با مشکلاتی چون تهوع، استفراغ، تشنج و حتی مرگ روبرو شوند.

هیپوناترمی همچنین می‌تواند به دلیل اختلالات کبدی، کلیوی، قلبی یا مشکلات غده هیپوفیز و همچنین مصرف داروهای خاصی مانند ادرارآور، داروهای ضد افسردگی و مسکن‌ها پدید آید.

وقتی که ادرار شما شفاف است

برای تشخیص اینکه چه مقدار آب در طول روز برایتان کافی است، می‌توانید از قاعده‌ی هشت لیوان آب در روز غافل شده و به رنگ ادرار خود نگاهی داشته باشید. در صورتی که ادرار شما به رنگ روشن لیموناد درآمده، این نشان‌دهنده وضعیت هیدراتاسیونی مثبت است. اگر ادرارتان کاملاً شفاف است، ممکن است نیاز داشته باشید تا مقدار آب خود را کم کنید. رنگ زرد تیره نیز می‌تواند نشان‌دهنده نیاز بدنتان به آب بیشتری باشد.

وقتی که وعده غذایی سنگینی میل کردید

نوشیدن یک لیوان آب پیش از مصرف وعده غذایی یا هنگامی که هوس غذا به سراغ شما می‌آید یکی از ساده‌ترین راهکارها برای کاهش کالری‌های دریافتی به حساب می‌آید؛ زیرا مایع مقداری از فضای معده را اشغال می‌کند و به همین دلیل باعث می‌شود طبیعی‌تر کمتر بخورید. اما اگر پیش از یا حین صرف یک وعده غذایی سنگین بیش از حد آب بنوشید، ممکن است باعث بروز نارضایتی بدنی گردد.

زمانی که در حال انجام تمرینات ورزشی بسیار سنگین برای دوره‌ای طولانی هستید

در حین تعریق، ما الکترولیت‌هایی همچون پتاسیم و سدیم را از دست می‌دهیم. در صورتی که میزان تعریق شما زیاد باشد، نیاز به تجدید نیرو این عناصر مغذی حیاتی خواهید داشت، چرا که در آب به تنهایی وجود ندارند. به جای نوشیدن نوشیدنی‌های ورزشی حاوی قند، می‌توانید از آب نارگیل که به طور طبیعی سرشار از پتاسیم، منیزیم، سدیم و ویتامین C است بهره‌مند شوید، در حالی که کالری پایینی دارد و منبع خوبی از فیبر نیز به شمار می‌رود.
 

وقتی که از آب‌های طعم‌دار استفاده می‌کنید

اگر چه آب‌های بطری شده با طعم‌های مختلف در بازار موجودند، اما ممکن است خیلی از ما تمایلی به نوشیدن آب ساده نداشته باشیم. متأسفانه، آب‌های طعم‌دار غالباً بر شیرین‌کننده‌های فاقد کالری که به طعم آب افزوده می‌شوند تکیه می‌کنند. این شیرین‌کننده‌ها در برخی مطالعات با افزایش گرسنگی و حتی چاقی ارتباط پیدا کرده‌اند، بنابراین آب‌های طعم‌دار ممکن است بیشتر از آنکه مفید باشند، مضر واقع شوند. می‌توانید به جای استفاده از آن‌ها، با افزودن لیمو، خیار، هندوانه، توت‌ها یا حتی گیاهان معطر نظیر نعناع به آب، طعمی دلپذیر ببخشید.

قبل از نوشیدن آب، مسواک نزنید؛ بهتر است قبل از مسواک زدن ۱۶۰ میلی‌لیتر آب بنوشید تا آب خورده شده آلوده نشود. (چراکه خمیر دندان حاوی فلوراید است.) از مصرف هرگونه غذا یا نوشیدنی برای ۴۵ تا ۵۰ دقیقه پس از مسواک زدن پرهیز کنید.

نوشیدن آب در زمان خواب و بلافاصله پس از بیداری به هیچ وجه توصیه نمی‌شود و باید اجتناب شود.

از صبحانه تا دو ساعت بعد از آن آب ننوشید، این وعده را به آرامی میل کنید و در دو ساعت پس از صرف صبحانه چیزی نخورید، به ویژه آب.

نوشیدن آب بلافاصله پس از مصرف برخی میوه‌ها توصیه نمی‌شود؛ به عنوان مثال، بعد از هندوانه یا مرکبات آب نوشیدن موجب ضعف می‌شود، چرا که آب در این موارد باعث به وجود آمدن مشکلاتی در هضم می‌گردد. همچنین، مصرف آب بعد از خوردن زردآلو نیز مضر است.

نوشیدن آب پس از فعالیت جنسی نیز به شدت نامناسب و ممنوع است.

نوشیدن آب به‌طور فوری بعد از غذا ممکن است منجر به کاهش دمای معده و در نتیجه سوءهاضمه گردد.