مراسم بزرگداشت علیاکبر صادقی ـ نامی شناختهشده در دنیای نقاشی ـ با حضور جمعی از استادان، پژوهشگران و هنرمندان در رشتههای نقاشی، طراحی و سینما در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی برگزار شد و با سخنرانیهای برخی از حاضران همراه بود.
این آیین در عصر جمعه ـ دوم آذرماه ـ به ویژه برای بزرگداشت هنرمند نقاشی با تم سورئالیسم، علیاکبر صادقی، به وقوع پیوست.
علیاکبر صادقی یکی از نقاشان برجسته در سبک سورئالیسم است که آثار او در زمینه هنرهای تجسمی به شکل خاصی شناخته شدهاند. آثار وی در موزههای معتبر، از جمله موزه هنرهای معاصر تهران به نمایش گذاشته شده است.
صادقی داستانسرایی میکند
ابراهیم حقیقی، هنرمند و کارگردان سینما، بهعنوان یکی از مهمانان این مراسم، در سخنانی اشاره کرد: علیاکبر صادقی همانند نقاشان قهوهخانه، با روشی نو و درکی آکادمیک از نقاشی معاصر، توانسته است داستانها و اسطورههای پهلوانی را به تصویر بکشد.
وی ادامه داد: تابلوهای استاد صادقی پر از شخصیتهایی است که در کنار هم فراهم آمدهاند تا بخشی از روزگاری را زیست کنند که در آن قرار دارند. از شادی و خوشحالی گرفته تا جنگ و چالش، همه در فضایی برابر بر روی بوم رمزآلود او چیدمان شدهاند، بهگونهای که هر یک در پی عملی یا نمایشی هستند که نقاش از آن آفرینش یا سرنوشت تاریخی برای آنها رقم زده است.
حقیقی همچنین بیان کرد: علیاکبر صادقی در آثارش زمان را جابجا میکند؛ چنانکه گذشته و حال را از آدم و حوای رانده شده از بهشت تا اعصار کهن ایران تا دوران قرون وسطی یا مدرن اروپا را به هم پیوند میدهد. او همچون یک قلمزن نقره به دقت و با شکیبایی خطوط و نقشها را فراهم میآورد، رنگآمیزی میکند و آنها را جلا میدهد تا داستانهای تصویری خود را ساماندهی کند؛ ساماندهیای مملو از زیبایی و دلنشینی.
تصاویر ایسنا از این مراسم را مشاهده کنید
صادقی به ارزشها احترام میگذارد
در ادامه این مراسم، نادره رضایی، معاون هنری، به ایراد سخن پرداخت. او در آغاز سخنانش اظهار داشت: برخی نامها از هر نوع توصیف و صفتی بینیاز هستند؛ زیرا آنها به اندازهای وسیع و عمیقاند که باید در عمق هستی و آثارشان غوطهور شویم. نامهای مشابهی در تاریخ ایران و جهان کم نیستند. هرگاه نام «کمالالملک» را میشنویم، نیازی به شرح و تفسیر او نداریم. هر زمان که نام «سهراب سپهری» به گوش میرسد، ما با او در دنیای شعر و نقاشی زندگی میکنیم. و نامهای بزرگی دیگر که فهرست کردن آنها به زمان زیادی نیاز دارد. حال اگر نامی برجسته را بشنویم که با او همنفس بوده و در یک دوره زندگی کردهایم، به خود میبالیم؛ علیاکبر صادقی.
رضایی ادامه داد: هر صفتی که برای استاد صادقی بیان کنید، در واقع بر آن صفات ارج نهادهاید، نه بر صاحب نام. علیاکبر صادقی، نقاش، علیاکبر صادقی، فیلمساز، علیاکبر صادقی، تصویرگر، علیاکبر صادقی، گرافیست و علیاکبر صادقی، پویانما؛ فقط همین.
معاون هنری تصریح کرد: شاید تنها صفتی که به نام علیاکبر صادقی میتواند برازنده باشد، واژه هنرمند باشد. در معرفی او باید بگوییم: هنرمند، همین و بس.
او در بخش دیگر سخنانش اشاره کرد: صادقی یک جریانی است، یک فرهنگ و زیست هنرمندانه؛ من نمیتوانم از آثار او صحبت کنم، زیرا همه شما بر این موضوع واقفید. بهگونهای که اگر در جای دوری اثری را مشاهده کنید، بیدرنگ میایستید و میگویید: من این اثر را میشناسم؛ صادقی! این امضا و شخصیت مستقل اثر هنری را، من به اصالت و اعتبار میشمارم.
رضایی در ادامه بیان کرد: وقتی که کسی نزدیک به هفت دهه از عمر خود را در دنیای هنر، واژه، رنگ، نوآوری، خلق و تفکر سپری میکند، شخصیت او نیز از همین رنگ و میزان خلاقیت تأثیر میپذیرد و او نیز چون اثرش، در اصالت خود درمیآید. علیاکبر صادقی، همینقدر اصیل و در عین حال جسور و جستجوگر و همواره در تحول و در کنار هنر معاصر است.
او در ادامه گفت: معاصرت علیاکبر صادقی در کار هنریاش یکی از بزرگترین مزیتهای اوست و همین است که آثارش و اندیشههای هنریاش هرگز دچار کهنگی نمیشوند و همواره تازگی و طراوت را حفظ میکنند.
یادآوری خاطرات در دوران تحصیل
سخنران بعدی این مراسم مهدی حسینی، پیش کسوت هنر نقاشی بود که خاطراتی از دوران تحصیل و شخصیت هنری علیاکبر صادقی را به حاضران نقل کرد.
جمشید گرگین، هنرمند سینما و تلویزیون از دیگر سخنرانان این مراسم بود. او با ابراز قدردانی از انجمن آثار و مفاخر فرهنگی به خاطر برگزاری این آیین بزرگداشت علیاکبر صادقی در سالروز هشتاد و هفتمین سالگرد تولدش، گفت: من از دیرباز و پیش از پیروزی انقلاب، برنامههای متعددی در رادیو و تلویزیون درباره هنرها، بهخصوص هنر سینما، تئاتر و هنرهای تجسمی ساختهام و با بسیاری از نقاشان معاصر معتبر، از جمله علیاکبر صادقی، به عنوان نقاش، تصویرگر و پویانما، گفتگوهای متعددی در مکانهای مختلف همراه با نمایش آثارش داشتهام.
او همچنین اشاره کرد: آشنایی نزدیکتر من با استاد صادقی از دهه ۱۳۵۰ آغاز گردید؛ زمانی که کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در اوج خود بود و بزرگان عرصه فیلم و سینما مانند بهرام بیضایی، نورالدین زرینکلک، عباس کیارستمی و مسعود کیمیایی و خود علیاکبر صادقی در آن کانون حضور داشتند.
گرگین ادامه داد: استاد صادقی در سالهای ۱۳۵۱ تا ۱۳۵۷، شش فیلم پویانمایی برای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ساخت و بعدها ساخت پویانمایی را بهطور کلی کنار گذاشت.
وی همچنین در بخش دیگری از سخنانش افزود: در دهه هفتاد، من مجموعه برنامههای متنوعی درباره نقاشان معاصر ایران تهیه کردم که در آن هنرمندان بزرگی همچون پرویز کلانتری، محمدعلی ترقیجاه، حسین محجوبی و علیاکبر صادقی شرکت داشتند و برای اولین بار شیوهای نوین در معرفی هنرمندان و آثارشان را در نظر گرفتم.
او در پایان گفت: استاد علیاکبر صادقی در بیش از شش دهه فعالیت، نمایشگاههای بیشماری در سطح داخلی و خارجی برگزار کرده و جوایز متعدد و ارزشمندی از جمله مدال طلا در جشنواره بینالمللی فیلمهای کودکان و نوجوانان تهران و نشان افتخار جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه فنلاند را کسب کرده است. درباره علیاکبر صادقی میتوان ساعتها صحبت کرد و این هنرمند خستگیناپذیر و مردمی را ستود. آرزو میکنم همیشه در صحت و سلامت باشد.
محمود شالویی، رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی نیز از دیگر سخنرانان مراسم بود. او که در آغاز این آیین سخن میگفت، بیان کرد: در دنیای هنر معاصر ایران، استاد علیاکبر صادقی ازجمله شخصیتهایی است که با قلم جادوییاش و بهرهگیری از زبان بصری و سبک خاص خود توانسته است پیوندی بینظیر میان ریشهها و سرچشمههای فرهنگی و دیدگاههای نوین برقرار کند و راهی جدید به سوی بیان خلاقانه هویت ایرانی بگشاید.
او اضافه کرد: آثار استاد صادقی بهعنوان واسطهای میان گذشته و حال، فضایی از رمز و رازهای اسطورهای و شکوه حماسه ایرانی را به تصویر میکشند و تاکنون که گوشهای از این زیباییها مشاهده میشود میتوانند بیننده را مسحور خود نمایند.
مشاور وزیر فرهنگ در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد: استاد صادقی از نخستین مراحل ورود به دنیای هنر به شیوهای نمادین و غنی از استعارههای پیچیده توجه ویژهای جلب کرد. او نه تنها یک نقاش یا پویانماست، بلکه بهعنوان یک کاشف در زمینه بومیسازی زبانهای نوین هنر شناخته میشود.
او ادامه داد: آثار وی به طور اعجازآمیز، سنت و نوآوری را ترکیب میکند که مخاطب را از قالبهای قراردادی فراتر میبرد و به سفری بصری و ذهنی دعوت میکند. به عبارتی، او حکمت قدیم را در قالبی نوین به تماشا میگذارد. در نقاشیهای او، نمادها و اسطورهها مانند سنگهای زینتی در عمق رودخانهای درخشان قرار دارند.
شالویی در پایان سخنانش افزود: صادقی با دست توانمند و ذهن عمیق خود، خطوط و نقاشیهایی ارائه داده که هر یک از آنها نمایانگر بخشی از تاریخ و فرهنگ غنی ایران هستند. در جهانی که مفاهیم و ارزشهای هنری تحت تأثیر جریانهای سریع تجاری و مصرفی دستخوش تغییر میشوند، استاد صادقی هرگز از مسیر اصالت فاصله نگرفته و وفاداری به هویت ایرانی را به عنوان هدف اصلی خود قرار داده است.
پس از آنکه مراسم ادامه یافت، هادی منتظری، نوازنده برتر «کمانچه»، برنامهای موسیقایی را اجرا کرد. سپس با حضور رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و اساتید حاضر در مراسم، بعد از اهدا لوح سپاس و نشان زرین انجمن به استاد علیاکبر صادقی، از کتاب زندگینامه این هنرمند برجسته نقاشی و طراحی نیز رونمایی شد.
در پایان، استاد علیاکبر صادقی در سخنان کوتاهی از حاضران و انجمن آثار و مفاخر فرهنگی تشکر کرد.