در دوران شیوع کووید-۱۹، دولت‌ها در سرتاسر جهان اقداماتی سختگیرانه نظیر قوانین ماندن در منزل و تعطیلی مدارس را به منظور محدود کردن گسترش این ویروس به کار بستند.
تحقیقات نشان می‌دهد که مغز نوجوانان بعد از تجربه قرنطینه‌های مرتبط با کووید به نشانه‌های افزایش سرعت پیری دچار شده و این امر به ضعف سلامت روان آن‌ها نیز اشاره می‌کند. این اختلالات به‌طور قابل توجهی بر فعالیت‌های روزمره و تعاملات اجتماعی این گروه سنی تأثیرگذار بوده و اثرات منفی آن بر روی سلامت روانی نوجوانان به‌خوبی مستند شده است.
دوران نوجوانی و قرنطینه کووید
نوجوانی زمانی است که با تحولات عاطفی، رفتاری و اجتماعی چشمگیری همراه است و در این دوره، نوجوانان هویت، اعتماد به نفس و خودکنترلی را در خود شکل می‌دهند. همه‌گیری کووید به صورت شدیدتر ارتباطات اجتماعی آنان را محدود ساخت و افزایش گزارشات مرتبط با اضطراب، افسردگی و استرس، به‌ویژه در میان دختران را به همراه داشت.
یکی دیگر از پیامدهای عمیق این فراگیری، بلوغ سریع مغز در بین نوجوانان بود که در دختران در مقایسه با پسران، آسیب‌پذیری بیشتری نشان می‌دهد. میانگین سرعت رشد مغز در دختران ۴.۲ سال و در پسران ۱.۴ سال بوده است.
آیا کووید-۱۹ تنها یک بحران بهداشتی بود؟
شیوع کووید-۱۹ به عنوان یک بحران بهداشتی مطرح گردید، اما تأثیرات عمیق‌تری بر زندگی افراد، به خصوص بر نوجوانان، گذاشت.
در این بررسی، دانشمندان روند بلوغ مغز را با اندازه‌گیری ضخامت قشر مغز، که لایه بیرونی بافت مغز به شمار می‌آید، تحلیل کردند. به‌طور طبیعی با افزایش سن، حتی در نوجوانی، ضخامت قشر مغز کاهش می‌یابد. استرس و مشکلات مزمن در تسریع این فرایند نازک شدن نقش دارند و این موضوع با خطرات بالای اختلالات عصبی و رفتاری مانند اضطراب و افسردگی مرتبط است، اختلالاتی که اغلب در سنین نوجوانی قابل مشاهده‌اند و زنان بیشتر در معرض خطر آن قرار دارند.
تأثیر قرنطینه کووید بر دختران بیشتر بود یا پسران؟
پاسخ به این پرسش حاکی از آن است که تأثیرات بیشتر بر مغز دختران ممکن است به نقش کلیدی تعاملات اجتماعی در دوران نوجوانی آن‌ها بستگی داشته باشد. دختران به طور معمول بیشتر از روابط نزدیک با همسالان و به اشتراک‌گذاری احساسات و مکالمات بهره‌مند می‌شوند، در حالی که پسران عموماً در کنار هم به فعالیت‌های فیزیکی می‌پردازند.
به نظر می‌رسد که آنچه این بیماری همه‌گیر ایجاد کرده، جداسازی اجتماعی دختران باشد. در حالی که همه نوجوانان تحت تأثیر قرار گرفته‌اند، دختران بیشتر آسیب‌دیده و این موضوع تاثیرات قابل توجهی بر ساختار مغزی آن‌ها گذاشته است، هرچند نیاز به تحقیقات بیشتر وجود دارد.
پیری مغز چیست؟
بر اساس گزارشات، پیری مغز یک روند طبیعی و اجتناب‌ناپذیر می‌باشد، اما این فرایند برای هر فرد به یک شکل نیست زیرا مغز هر شخص متفاوت است. کاهش سرعت پیر شدن مغز یا متوقف ساختن کامل آن به نوعی اکسیر جاودانگی به نظر می‌رسد.
تغییرات حافظه که مرتبط با پیری مغز هستند شامل دشواری در یادگیری مطالب جدید، به خاطر سپردن نام‌ها و اعداد و همچنین یادآوری خاطرات می‌شوند.
در حالی که پیری مغز یک حالت طبیعی و غیرقابل اجتناب به شمار می‌رود، می‌توانیم با رعایت برخی روش‌ها همچون مصرف مکمل‌ها و ویتامین دی و انجام ورزش منظم، روند آن را کند کرده و شدت آن را کاهش دهیم. همچنین باید از مصرف برخی مواد غذایی نامطلوب مانند نمک زیاد، قند و شکر بالا و فرآورده‌های گوشتی افراطی پرهیز کرده و به سمت غذاهایی چون توت‌ها، مغزها، دانه‌ها و خوراکی‌های گیاهی گرایش پیدا کنیم.
تحقیقات نشان می‌دهد که اثرات این فرایند پیری قابل بازگشت نیست، اما با استفاده از سلول‌های بنیادی یا ترکیبات تولید شده در مغز موش‌ها، می‌توان جنبه‌هایی از پیری را کاهش و حتی معکوس کرد.
پژوهشگران تأکید کرده‌اند که این یک قدم ابتدایی در جهت کند کردن فرایند پیری مغز و درمان بیماری‌های مرتبط با سن به شمار می‌رود.