پایان دادن به ارتباط میان مرگ و زندگی

محمدعلی همایون کاتوزیان، نویسنده و مورخ در یادداشتی که توسط روزنامه هم‌میهن منتشر شده، به این موضوع اشاره کرده است:

هموطنان گرامی، سلام

در ادامه نکاتی که در حمایت از انتخاب دکتر پزشکیان مطرح کردم، دوباره تأکید می‌کنم که من یک فعال سیاسی نیستم و بدین ترتیب، هیچ گونه وابستگی به جریانات سیاسی یا غیرسیاسی ندارم. آنچه مرا به این بیان وامی‌دارد، تنها صدای وجدان اجتماعی است که ناشی از شصت سال مطالعه، تفکر، مشاهده و تجربه می‌باشد. تمامی آنچه مطرح کردم، نشان‌دهنده این است که درد مزمن ملت ما که قرن‌ها درگیر آن است، نیازمند رویکرد و مبارزه‌ای مشترک و اساسی میان دولت و ملت است.

معمولاً دولت‌ها سرکوبگر بوده و ملت‌ها به قیام علیه آن برمی‌خیزند که این مسأله می‌تواند منجر به سرکوب‌های بیشتر شود. این چرخه را باید یک بار برای همیشه شکست و ما – همه ما – می‌توانیم با رفتار مناسب خود این چرخش را رقم بزنیم. در جریان نهضت اعتراضی «زن، زندگی، آزادی»، خطای اولیه از دولت بود که گشت ارشاد را آغاز کرد؛ و در مرحله دوم، به‌جای تسلیت و دلجویی از آحاد مردم و اعلام آمادگی برای بررسی و مجازات مقصران احتمالی، در حالی که هنوز مهسا زنده بود، وزیر کشور ادعا کرد که عارضه او ناشی از بیماری مزمن بوده است، در حالی که حتی یک بولتن پزشکی در این مورد منتشر نشده بود. به همین دلیل، مردم عصبانی شدند و نتایج حاصله را در پی داشت.

بر اساس قانون، حق اعتراض برای ملت محفوظ است و دولت باید برای بیان این اعتراضات به مردم مجوز دهد. اگر تظاهرات و اعتراضات ما به‌طور مسالمت‌آمیز، یعنی بدون توهین و فحاشی، مرگ بر این و آن گفتن و ویران کردن ساختمان‌ها و خودروها برگزار شود، دولت هیچ توجیهی برای سرکوب، ریختن خون و حبس نخواهد داشت. لازم است که شعارهایی معقول مطرح شود و سخنرانی‌هایی عقلانی صورت بگیرد؛ ولی هیچ بهانه‌ای نباید برای سرکوب ایجاد گردد. شما هموطنان عزیز من، در مسائل سیاسی و اجتماعی و فرهنگی غالباً به کشورهای پیشرفته و دموکرات نگاه می‌کنید و از آن‌ها مثال می‌آورید. بنابراین مایلم دو نمونه از تجربیات اخیر انگلستان را برای شما بازگو کنم.

در سال ۲۰۰۲، هنگامی که دولت انگلیس به تقلید از دولت آمریکا در تلاش برای حمله به عراق بود و دیگر هیچ گفت‌وگوی سیاسی و اجتماعی نتوانست آن را از تصمیمش منصرف کند، با مجوز دولت، تظاهراتی وسیع برگزار شد. مشهور است که بیرون آوردن انگلیسی‌ها از خانه‌هایشان کار دشواری است؛ اما در آن روز، دو میلیون نفر از سرتاسر کشور در لندن گردهم آمدند و به‌طور مرتب و بدون فحاشی و تخریب در خیابان‌ها راهپیمایی کردند و به سخنرانی پرداختند و در نهایت به منزل‌های خود برگشتند، بی‌آنکه خونریزی یا درگیری‌ای اتفاق بیفتد و حتی زمانی که دولت از تصمیمش عدول نکرد، به خیابان‌ها نیامدند و هرج و مرج به پا نکردند.

نمونه دیگر در سال ۲۰۱۱ پیش آمد که به علت یک واقعه استثنایی در برخورد چند پلیس با تعدادی از شهروندان، ناگهان عده زیادی به مغازه‌ها حمله کرده و به غارت پرداختند. در نتیجه، پلیس مداخله کرده و ده هزار نفر دستگیر شدند که دوهزار نفر از آن‌ها در دادگاه محکوم و مجازات شدند؛ از آن جمله، یک جوان که صرفاً به تشویق غارت آنلاین پرداخته بود، چهار سال حبس دریافت کرد.

اجازه دهید نتیجه‌گیری را به شما واگذار کنم. فقط برای آغاز یک درخواست از شما عزیزان دارم. لطفاً در هنگام رانندگی حقوق یکدیگر و عابران را رعایت کنیم تا تصادفات و خونریزی‌ها کاهش یابد و ترافیک افزایش یابد و حتی در سایر زمینه‌ها نیز رفتار ما نسبت به یکدیگر بهبود یابد.