علی اکبر صالحی، رئیس سابق سازمان انرژی اتمی، در گفتوگوی تلویزیونی خود که در شب چهارشنبه برگزار شد، با اشاره به آخرین نوع سانتریفیوژ در اختیار ایران، اظهار داشت که سانتریفیوژ IR-۹، ۵۰ برابر قدرتمندتر از نوع IR-۱ است. وی همچنین یادآور شد که آژانس بینالمللی انرژی اتمی در بازه زمانی برجام و پیش از خروج ایالات متحده از این توافق، در ۱۵ گزارش جداگانه اعلام کرده بود که ایران به تعهدات خود بهطور کامل پایبند بوده است. اما ترامپ به طور ناگهانی این توافق را زیر پا گذاشت. صالحی تصریح کرد که ایران در برجام محدودیتهایی را در زمینههای فنی مانند غنیسازی و تولید فلز اورانیوم پذیرفته بود که هر یک دلایلی منطقی داشتند. اما با وجود پایبندی ایران به تعهداتش، سؤال اینجاست که چرا آمریکا این توافقها را ترک کرد؟
در مورد توانایی ایران در اکتشاف معادن اورانیوم، وی گفت: زمانی که در سال ۸۸ به سازمان انرژی اتمی پیوستم، موفق به خرید هلی کوپترهایی برای اکتشاف معادن اورانیوم شدیم. با این حال، نتایج اکتشافات نیاز به تفسیر داشت که باید به کشورهای دیگر ارسال میشد. رهبر معظم انقلاب تاکید کرده بودند که تمامی مراحل باید در خاک ایران انجام گیرد و اطلاعات نباید از کشور خارج شود؛ بر این اساس، ما به انتقال این فناوری به داخل کشور پرداختیم و نرمافزارهای مربوطه را وارد و توسعه دادیم.
صالحی ادامه داد: در حال حاضر، تمامی کشفیات هوایی و تفسیر آنها بهطور کامل در ایران انجام میشود. باید تمامی کشور از نظر هوایی تحت پوشش قرار گیرد و نتایج این فعالیتها فقط برای سازمان انرژی اتمی کاربرد ندارد، بلکه وزارت نفت و وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز از این اطلاعات بهرهبرداری میکنند.
وی به مراحل بعدی استخراج اورانیوم اشاره کرد و افزود: همکاری با چینیها در این زمینه آغاز شد، اما آنان بعد از مدتی ایران را ترک کردند. کار در کارخانه یو سی اف اصفهان نیز با حضور چینیها شروع شد که متاسفانه در میانه راه، به دلیل فشارهای ناشی از شرایط آمریکا، از ادامه کار منصرف شدند. ما در قبال این همکاری، برای چینیها، گرفتن لایسنس راکتور ۱۰۰۰ مگاواتی وستینگهاوس از ایالات متحده را مدنظر قرار داده بودیم.
وی افزود: یکی از مقامات چینی از من پرسید که اگر در جای آنان بودید چه میکردید؟ گفتم که اگر این چنین باشد، قراردادهای بینالمللی دیگر ارزشی نخواهد داشت. به رغم این مشکلات، ما به اتمام پروژه یو سی اف اصفهان ادامه دادیم و این چالشها، سبب شد که از درون به تمامی موانع و اهداف خود دست یابیم.