طبق اظهارات برخی از کارشناسان حوزه لبنیات، مصرف سرانه شیر در کشور به زیر ۷۰ کیلوگرم کاهش یافته است، در حالی که این مقدار در سطح جهانی بیش از ۱۵۰ کیلوگرم برآورد می‌شود. در این راستا، ضروری است که دولت حمایت بیشتری از مصرف‌کنندگان به عمل آورد، که این حمایت می‌تواند در قالب یارانه برای خرید محصولات لبنی ارائه گردد.
خبرگزاری ایسنا گزارش می‌دهد که سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد(فائو) روز جهانی شیر را به تاریخ ۱۲ خرداد (اول ژوئن) نام‌گذاری کرده است تا به این طریق، اهمیت و نقش حیاتی این ماده غذایی را در سلامت انسان‌ها به همگان نشان دهد.
براساس نظریات متخصصان تغذیه، شیر برای رشد و تکامل کودکان بسیار ضروری است و این منبع مغذی به تقویت استخوان‌ها و دندان‌ها کمک شایانی می‌کند و همچنین می‌تواند منبع مناسبی برای تأمین پروتئین مورد نیاز بدن باشد. به طوری که سرانه مصرف جهانی شیر به بیش از ۱۵۰ تا ۱۶۰ کیلوگرم می‌رسد و در برخی کشورها این عدد حتی به ۲۰۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم نیز افزایش یافته است.
گزارش‌های انجمن صنایع لبنی نشان می‌دهد که مصرف لبنیات معادل شیر در کشور طی سال‌های ابتدایی دهه ۷۰ تا ۱۳۸۳ افزایش یافته بود ولی از سال ۱۳۹۰ به تدریج کاهش یافته است. این بدان معناست که گرچه شاهد افزایش تولید لبنیات در این بازه زمانی بوده‌ایم، اما مصرف به طور چشمگیری افت کرده است.
محمدرضا بنی طبا – سخنگوی انجمن صنایع لبنی – در خصوص علت این کاهش مصرف به ایسنا گفت: سرانه مصرف شیر در ایران به کمتر از ۷۰ کیلوگرم می‌رسد، به عبارت دیگر، هر ایرانی در طول سال کمتر از ۷۰ کیلوگرم شیر مصرف می‌کند. در حالی که سرانه مصرف جهانی بر اساس معیارهای بین‌المللی بیش از ۱۵۰ تا ۱۶۰ کیلوگرم است.
او همچنین اشاره کرد که در برخی کشورها نظیر فرانسه، آمریکا و کشورهای اسکاندیناوی، میزان مصرف به اعداد بیش از ۲۰۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم هم می‌رسد.
سخنگوی انجمن صنایع فرآورده‌های لبنی کشور همچنین بیان کرد که آمارهای ارائه شده، نشان‌دهنده سرانه مصرف کل محصولات لبنی است که بر پایه شیر محاسبه می‌شود.
وی در پاسخ به پرسش درباره دلایل کاهش مصرف لبنیات در کشور گفت: کاهش قدرت خرید مردم و همچنین افزایش هزینه‌های تولید، از جمله عوامل تأثیرگذار بر افت سرانه مصرف هستند.
نیاز به فرهنگ‌سازی
بنی طبا تصریح کرد: علاوه بر مسائل اقتصادی، در زمینه فرهنگ‌سازی نیز نواقصی وجود دارد. مصرف محصولات لبنی مزایای فراوانی از جمله جلوگیری از ابتلا به پوکی استخوان، حفظ سلامت دهان و دندان، بهبود رشد کودکان و ارتقای میانگین قد نسل‌ها را به همراه دارد اما به طور صحیحی درباره اهمیت مصرف این محصولات فرهنگ‌سازی نشده است.
حمایت از مصرف‌کننده
او ادامه داد: عدم آگاهی کافی مردم نسبت به مزایای این محصولات موجب شده است که خرید لبنیات در اولویت‌های مصرف‌کنندگان قرار نگیرد و محصولات دیگری نظیر نوشابه‌های گازدار، چیپس و پفک، جایی در سبد غذایی مردم پیدا کنند.
بنی طبا با اشاره به اینکه در حال حاضر در تمامی نقاط کشور دسترسی به لبنیات پاستوریزه سالم میسر است، تاکید کرد: ضروری است که دولت از مصرف‌کنندگان حمایت بیشتری به عمل آورد که این حمایت می‌تواند به صورت یارانه‌ای برای خرید محصولات لبنی باشد.
همچنین، سخنگوی انجمن صنایع فرآورده‌های لبنی تصریح کرد: حذف ارز ترجیحی و سوق دادن زنجیره صنعت به سمت رقابتی می‌تواند راه حل مؤثری باشد. دولت باید ارز ترجیحی را حذف کند و تامین نهاده‌ها باید با ارز آزاد انجام شود. همچنین فعالان صنعت قادر خواهند بود نهاده‌ها را با ارز آزاد وارد کرده و به گاوداری‌ها و کارخانه‌ها عرضه نمایند. همزمان، منابع آزاد شده از ارز ترجیحی باید به اقشار کم درآمد جامعه اختصاص یابد.
بنی طبا اضافه کرد که اصلاح در سیاست‌های حمایتی نظیر طرح‌های شیر مدرسه و اعطای کالابرگ نیز می‌تواند تأثیر مثبتی بر افزایش مصرف لبنیات در کشور داشته باشد.