مقدار نگران‌کننده‌ای از سرب در پودرهای پروتئینی شناسایی گردید

در سال‌های اخیر، فروش پودرها و نوشیدنی‌های پروتئینی آماده به سرعت افزایش یافته و برآورد می‌شود که این بازار از سال ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۵، بیش از ۳۲ میلیارد دلار در سطح جهانی درآمدزایی داشته باشد. بسیاری از مشتریان امروزه به‌طور روزانه از این منابع پروتئینی بهره‌مند می‌شوند.

به نقل از انتخاب و طبق گزارشی از sciencealert؛ یک مطالعه تازه که توسط Consumer Reports در تاریخ ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵ منتشر شده، نشان می‌دهد که برخی از این محصولات پروتئینی دارای مقادیر خطرناک سرب و سایر فلزات سنگین نظیر کادمیوم و آرسنیک هستند. این فلزات در سطح بالا می‌توانند تهدیدات جدی و قابل تأییدی برای سلامت انسان ایجاد کنند.

به عنوان یک داروساز بالینی، من به بررسی فلزات سنگین موجود در غذای کودک، مکمل‌های کلسیم و محصولات کراتوم پرداخته‌ام. سرب و دیگر فلزات سنگین به‌طور طبیعی در خاک و آب وجود دارند، بنابراین دستیابی به هیچ نوع مواجهه‌ی صفر تقریباً غیرممکن است.

سطح مواجهه‌ی مجاز سرب که توسط Consumer Reports ایمن در نظر گرفته می‌شود، به‌طور قابل ملاحظه‌ای پایین‌تر از استانداردهای تعیین‌شده توسط FDA می‌باشد. با این حال، این مطالعه نشان می‌دهد که برخی محصولات حاوی مقادیر قابل توجهی از فلزات سنگین در هر وعده مصرفی خود هستند.

روش مطالعه

این تحقیق ۲۳ نوع پودر و نوشیدنی پروتئینی از برندهای معتبر را مورد بررسی قرار داد و سه نمونه از هر محصول به یک آزمایشگاه مستقل تجاری ارسال شد.

Consumer Reports هر میزان سرب بالای ۰.۵ میکروگرم در روز از یک منبع واحد را بیشتر از حد مجاز ارزیابی کرده است. این مقدار به‌عنوان حدی محافظه‌کارانه از سوی دفتر ارزیابی خطرات بهداشتی محیطی کالیفرنیا تعیین گردیده و بسیار انعطاف‌پذیرتر از استانداردهای FDA برای داروها و مکمل‌ها به شمار می‌رود.

طبق استاندارد FDA، حداکثر مقدار مجاز سرب از یک مکمل غذایی در روز ۵ میکروگرم است که به‌عبارتی ۱۰ برابر بیشتر از حد معین‌شده توسط Consumer Reports می‌باشد.

علاوه بر این، FDA مجوزهای روزانه‌ی کل سرب از طریق غذا، دارو و مکمل‌ها را نیز به شرح زیر تعیین کرده است:

• زنان باردار: ۸.۸ میکروگرم

• کودکان: ۲.۲ میکروگرم

• سایر افراد: ۱۲.۵ میکروگرم

تمام غذاها، داروها و مکمل‌هایی که حاوی سرب هستند، به مجموع مواجهه‌‌ی روزانه افزوده می‌شوند و باید از این حد تجاوز نکنند.

یافته‌های مطالعه

از میان ۲۳ محصول بررسی‌شده، ۱۶ محصول از نظر میزان سرب، بالاتر از ۰.۵ میکروگرم در هر وعده را نشان می‌دادند.

چهار محصول از ۲۳ محصول، سطح سرب بالاتری از ۲.۲ میکروگرم داشتند که این مقدار، حداکثر میزان مجاز روزانه برای کودکان است. دو محصول به ترتیب حاوی ۷۲٪ و ۸۸٪ از حداکثر میزان مجاز روزانه‌ی سرب برای زنان باردار بودند.

همچنین، دو محصول دارای کادمیوم بالاتر از حد مجاز و یک محصول حاوی آرسنیک در سطحی فراتر از حد مجاز تعیین‌شده بودند. میزان مجاز روزانه‌ی کادمیوم ۴.۱ میکروگرم و آرسنیک ۷ میکروگرم در روز محاسبه شده است.

متناظر با منبع پروتئین انتخاب‌شده: محصولات پروتئینی گیاهی سربی ۹ برابر بیشتر از پروتئین‌های لبنی (مانند وی) و دو برابر بیشتر از پروتئین‌های گوشت گاو داشتند.

منبع فلزات سنگین

سرب و دیگر فلزات سنگین معمولاً در سنگ‌های آتشفشانی وجود دارند. با فرسایش این سنگ‌ها، فلزات سنگین به خاک و منابع آبی وارد می‌شوند. تعداد زیادی از گیاهان نیز می‌توانند فلزات سنگین را از خاک گرفته و در نواحی قابل مصرف خود جمع‌آوری کنند.

علاوه بر این، سوخت‌های فسیلی و بعضی از کودها، علف‌کش‌ها و آفت‌کش‌ها نیز ممکن است فلزات سنگین را به محیط تزریق کنند.

به‌طور کلی، محصولات پروتئینی گیاهی، ادویه‌ها، شکلات تلخ، سبزیجات ریشه‌ای، برنج، حبوبات و مکمل‌های گیاهی ممکن است حاوی مقادیر بالای فلزات سنگین باشند.

آیا مصرف‌کنندگان باید نگران باشند؟

مصرف گاه‌به‌گاه فلزات سنگین در دوزهای فراتر از مقادیر مجاز معمولاً خطرات جدی ایجاد نمی‌کند، اما مواجهه‌ی مکرر و سنگین می‌تواند سلامت را به خطر اندازد:

• اختلال در عملکرد مغز

• آسیب به اعصاب

• تضعیف استخوان‌ها

• افزایش فشار خون و در نتیجه خطر بالاتر سکته و حملات قلبی

• افزایش احتمال ابتلا به سرطان

تمام محصولاتی که Consumer Reports شناسایی کرده، زیر حد مجاز روزانه FDA قرار دارند.

مصرف‌کنندگان می‌توانند با انتخاب محصولات پروتئینی لبنی یا حیوانی مواجهه‌ی خود را کاهش دهند، چرا که معمولاً این محصولات آلوده‌گی کمتری به فلزات سنگین دارند.

مقدار فلزات سنگین در محصولات گیاهی بسیار متغیر است و نتایج این مطالعه تنها یک تصویر لحظه‌ای از بازار را به نمایش می‌گذارد.

برای محصولاتی که سطح بالایی از فلزات سنگین دارند، مصرف گاه‌به‌گاه به جای مصرف روزانه می‌تواند خطرات احتمالی را کاهش دهد. محصولات گیاهی ارگانیک به‌طور معمول میزان کمتری از فلزات سنگین را دارا می‌باشند.

جمع‌بندی

مطالعه‌ی انجام شده توسط Consumer Reports نشان‌دهنده‌ی تغییرات سطح سرب و سایر فلزات سنگین در پودرها و نوشیدنی‌های پروتئینی است که نیاز به نظارت دقیق بر تولید و رعایت استانداردهای ایمنی توسط تولیدکنندگان را به‌روشنی نشان می‌دهد.