در سرتاسر جهان، هر فرهنگ سنتهای خاص خود را برای وداع با درگذشتگان دارد. در برخی مناطق، افراد با لباس سیاه به عزاداری در کنار مزار یا تابوت میپردازند، در حالی که در دیگر جاها، مراسمی با شکوه و گاهی عجیب برپا میشود. در ادامه، به بررسی برخی از جالبترین و شگفتآورترین آداب تشییع جنازه از نقاط مختلف جهان میپردازیم.
مهره مرگ در کره جنوبی
به دلیل کمبود فضای دفن، سوزاندن اموات در کره جنوبی بسیار رواج یافته است. خاکستر افراد درگذشته به مهرههایی زیبا و جواهرنما با رنگهای فیروزهای، صورتی یا سیاه تبدیل میشود که به نام مهرههای مرگ شناخته میشوند و مردم آنها را به خانه میبرند.
جشن مجلل مردهسوزی در بالی
در سنت بالیایی اندونزی، این باور وجود دارد که سوزاندن اجساد، روح را آزاد کرده و به وی اجازه میدهد تا در بدنی جدید به زندگی ادامه دهد. این عمل در این منطقه مقدس شمرده میشود و معمولاً با جشنی با شکوه همراه است.
تابوتهای فانتزی در غنا
تابوتهای سفارشی در غنا به شکلهای مختلفی طراحی میشوند تا ویژگیها، شخصیت، حرفه یا سرگرمیهای فرد متوفی را به تصویر بکشند.
موسیقی جاز در نیواورلئان
مراسم تشییع جنازه در نیواورلئان، ایالات متحده، با ترکیبی از عناصر فرهنگی آفریقای غربی، فرانسوی و آفریقایی-آمریکایی یک تعادل منحصر به فرد بین شادی و غم را ایجاد میکند. عزاداران به همراه گروهی از نوازندگان نوازندگی میکنند. این مراسم با نوایی غمگین آغاز میشود، اما پس از دفن، به یک ریتم شاد تبدیل میگردد.
«چرخاندن استخوانها» در ماداگاسکار
مالاگاسیها در ماداگاسکار با برگزاری مراسم «فامادیهانا» یا «چرخاندن استخوانها» هر پنج تا هفت سال یک بار، اجساد را از سردابه اجدادی خود بیرون میآورند و در پارچههای نو میپیچند. در این حین، با حمل جسد بر روی دوش و رقصیدن به همراه موسیقی زنده، دور مزار خانواده میچرخند.
خاکسترپراکنی در دریا در هنگ کنگ
با توجه به کمبود قبرستان، اکثر مردم محلی سوزاندن مردگان را انتخاب میکنند. زیرا بردن خاکستر به منزل یک تابو به حساب میآید و هزینههای بالای خاکسپاری آنها را به مراسم خاکسترپراکنی در دریا سوق میدهد.
تدفین در آسمان تبت
یکی از عجیبترین مراسم تشییع جنازه بین بوداییان تبت انجام میشود. بسیاری از این بوداییان به تناسخ اعتقاد دارند و به همین خاطر، برای بازگرداندن روح به زمین، اجساد را شعلهور میکنند و در قله کوه قرار میدهند. این آیین هزاران سال است که ادامه دارد.
لباس سفید در کامبوج
زیباییهای بودایی در کامبوج به این شکل نمایان میشود که افراد به مرگ به چشم بخشی از چرخه تناسخ مینگرند. نزدیکان و خانوادههای درگذشتگان در مراسم عزا با لباسهای سفیدی ظاهر میشوند و بسیاری از آنها سر خود را برای تشییع جنازه میتراشند.
سنتهای بودایی ژاپن
در ژاپن، بر اساس سنتهای بودایی، سوزاندن اجساد اقدامی محبوب است. پس از مراسم تشییع جنازه، بدن سوزانده و اعضای خانواده برای جدا کردن استخوانها از باقیمانده به چوب غذاخوری متوسل میشوند. این تکهها سپس در کوزهای قرار گرفته و به مقبره خانوادگی برده میشود. همچنین راهبان بودایی ژاپن یک آیین عجیب دارند که در آن خود را مومیایی میکنند.
تابوتهای آویزان در فیلیپین
گروههای قومی مختلف در فیلیپین آداب خاص خود را برای تشییع جنازه دارند. مثلاً مردم کانکانایی تابوتهای خود را آویزان میکنند، زیرا بر این باورند که هر چه به آسمان نزدیکتر باشد، متوفی به بهشت نزدیکتر خواهد بود.
پاره کردن لباس در سنت یهودی
در فرهنگ یهودی، نزدیکان فرد در حال احتضار تکهای از لباس خود را پاره میکنند که نماد فقدان و اندوهی است که شدیدا احساس میکنند. این عمل معمولاً قبل از تشییع جنازه انجام میشود.
برداشتن جمجمه در کیریباتی
در کیریباتی، جانیهای متوفی چند ماه بعد از دفن دوباره نبش قبر میشوند. جمجمه آنها خارج شده و صیقل میخورد تا خانواده بتوانند آن را در منزل به نمایش بگذارند.
مراسم عجیب خاکسپاری مغولی
در مغولستان، تشییع جنازه سنتی پروسهای بسیار پیچیده است که در آن افرادی به دعا پرداخته و سنگهای آبی را در جایی که جسد قرار میگیرد میگذارند. برای جلوگیری از ورود ارواح شیطانی، یک روبند سفید نیز روی صورت گذاشته میشود. پس از آماده شدن جسد، آن را در خارج از روستا رها میکنند تا مورد تغذیه سگها و کرکسها قرار گیرد، که این یک از عجیبترین رسوم تشییع جنازه در دنیاست.
تدفین فقط برای رئیس ماساییها
در کنیا و تانزانیا، مردم ماسایی اجساد را در مزارع رها میکنند تا لاشخورها از آنها تغذیه کنند. تدفینهای رسمی فقط برای سران این قوم به عنوان نشانهای از احترام صورت میگیرد.
مومیایی مدرن در پاپوآ گینه نو
سنت باستانی مومیایی کردن بقایای مردگان در میان مردم آنگا در پاپوآ گینه نو رایج است. اعتقاد بر این است که این روش به یادآوری راحتتر افراد در گذشته کمک میکند و به خانوادههای خود در زندگی پس از مرگ محافظت میکنند.
«تدفین دوم» مردم ایگبو نیجریه
در میان قبیله ایگبو، مرگ به عنوان پایان زندگی نمیباشد بلکه به عنوان گذار به دنیایی نو تلقی میشود. از اینرو، بعد از دفن جسد، جشنی با نام «تدفین دوم» با شکوه و پر از غذا، نوشیدنی و سرگرمی برپا میشود که ممکن است روزها یا حتی هفتهها به طول انجامد.
پتو و بالش برای درگذشتگان ارتدوکس شرقی
در سنن ارتدکس شرقی، در مراسم تشییع جنازه، متوفی در تابوتی که با پتوها و بالشهای متعدد پر شده قرار میگیرد. همچنین، عزاداران هر چیزی که تصور میکنند متوفی در زندگی پس از مرگ به آن نیاز دارد را برای او آماده میکنند.
سنتهای تشییع جنازه آفریقای جنوبی
پنجرههای منزل فرد متوفی با خاکستر پوشانده شده و تخت خواب از اتاق مرده خارج میشود. بعد از تشییع جنازه، همه قبل از ورود به خانه گرد و غبار قبرستان را شستوشو میدهند تا بدشانسی را از خود دور کنند.
تشییع جنازه در لهستان
جسد ایستاده در پورتوریکو
در سنتی موسوم به «el muerto parao» به معنای «ایستانِ مُرده»، برخی از خانوادهها ترجیح میدهند که جسد را با چشمان باز ایستاده یا به صندلی تکیه دهند. مراسم بزرگداشت مفصلی به افتخار درگذشته و علایق وی نیز برگزار میشود.
منبع: روزیاتو