فرارو | داستان‌های اقتصادی در کلام

وحید محمود قره باغ؛ نخستین گام برای مواجهه با چالش‌های اقتصادی، این است که بیشتر سیاست‌مداران به واقعیت این موضوع واقف بوده و به طور جدی به حل آن بپردازند. متاسفانه بسیاری از آن‌ها به اقتصاد به عنوان موضوعی بی‌اهمیت و سطحی نگاه می‌کنند که خروجی آن چیزی جز مشکلات فعلی نیست. با اینکه در سال‌های اخیر تحولات مثبتی در زمینه اقتصاد به وقوع پیوسته است، اما همچنان نیمه خالی لیوان و چالش‌های باقی‌مانده چشم‌نواز است؛ بنابراین ضروری است که تصمیمات جدی و سازنده‌تری اتخاذ گردد. باید یادآوری شود که یکی از عوامل اصلی رشد و توسعه دین اسلام، مسائل اقتصادی و ثروت همسر پیامبر بوده است. بنابراین، اقتصاد نه تنها یک ویژگی مهم، بلکه پایه و اساس توسعه محسوب می‌شود.

قدرت هر فرد، سیستم، نهاد و نهایتاً کشور به وضعیت اقتصادی آن وابسته است. تأسف‌بار است که عموماً جریانات باطل بیش از تصور حق بر این مهم تأکید می‌ورزند و از آن بهره‌مند می‌شوند.

شکل ۱. اقتصاد؛ موضوعی ویژه

اگرچه تحریم‌ها تأثیرات عمیق و گسترده‌ای بر اقتصاد گذاشته و ادامه دارد، اما ریشه‌های اصلی معضلات در جاهای دیگری نهفته است. از جمله این عوامل، فقدان دانش کافی و سوء مدیریت‌هایی است که شاهد آن هستیم. یکی دیگر از عوامل مؤثر نرخ فزاینده خروج سرمایه از ایران می‌باشد. برخی از شخصیت‌های داخلی و حتی خارجی، علی‌رغم عشق به ایران، ترجیح می‌دهند سرمایه‌های خود را از کشور خارج سازند. این افراد حاضرند محدودیت‌هایی که وجود دارد را تحمل کنند، اما از مقطعی به بعد ادامه سرمایه‌گذاری در کشور را به صلاح نمی‌دانند و به ناچار به سرمایه‌گذاری در کشور دیگری رو می‌آورند، و هستند کشورهایی که مشتاق به استقبال از این شرایط هستند. همچنین تغییراتی در رویکرد بانک‌ها و سیاست‌های کاهش تورم مشاهده نمی‌شود.

برخی افراد و سازمان‌ها نیز از اوضاع کنونی و تورم به نحو احسن استفاده کرده و بر مشکلات می‌افزایند؛ گویی هیچ‌گاه پایانی بر جسارت برخی افراد وجود ندارد. واقعاً چگونه است که دسته‌ای از شخصیت‌ها و نزدیکان آن‌ها به سرعت و ناگهانی بر مراحل ترقی دست می‌یابند، در حالی که دیگران با مشکلات خود مجبور به فروش اعضای حیاتی‌شان می‌شوند؟ واقعیت این است که در چندین وجه، وضعیت به شدت ناقص و نامناسب است.

این شرایط چه عمدی و چه سهوی، آینده‌ای نامطلوب را برای کشور رقم زده است. در اقتصادی که با سرنوشت جامعه مرتبط است، آزمون و خطا یک ریسک جدی به شمار می‌آید؛ باید از تکرار روش‌های مختلف پرهیز کرد و به جای آن از تجربیات و دانسته‌های جوامع پیشین و اسناد تاریخی بهره جست. نکته‌ای که از همه مهمتر است این است که با توجه به پیشرفت‌ها و جوانب مثبت، اگر روند اقتصادی ایران به همین شیوه ادامه یابد، شاهد وقوع اتفاقاتی خواهیم بود که تبعات آن به مراتب سنگین‌تر و عمیق‌تر خواهد بود.