تحقیقات انجامگرفته توسط مجموعهای از دانشمندان، پس از مرور سیستماتیک و متاآنالیز ۱۹ مطالعه همگروهی، به این نتیجه رسیدند که نوشیدن روزانه چای سیاه، چای سبز و چای اولانگ ممکن است بتواند خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. این بررسیها بر روی بیش از یک میلیون بزرگسال ساکن در هشت کشور مختلف انجام شده است.
طبق گزارش سایت سایتکدیلی، نتایج حاصل از این تحقیق نشان میدهد که نوشیدن روزانه حداقل چهار فنجان چای میتواند خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را در یک دوره ۱۰ ساله به میزان ۱۷ درصد کاهش دهد. پژوهشگران بهزودی قصد دارند نتایج جامع بررسی خود را در کنگره سالانه EASD که در استکهلم کشور سوئد برگزار میشود، ارائه دهند.
شایانگ لی، نویسنده ارشد این پژوهش و یکی از اعضای دانشگاه علم و صنعت ووهان در چین، بیان میکند: «یافتههای ما بسیار هیجانانگیز هستند زیرا نشان میدهند که افراد میتوانند با انجام یک کار ساده مانند نوشیدن چای، خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را کاهش دهند.»
چای دارای مقادیر بالایی از ترکیبات آنتیاکسیدان، ضد التهاب و ضد سرطان است. دانشمندان بر این باورند که نوشیدن منظم چای به واسطه وجود این ترکیبات برای سلامتی افراد مفید است؛ با اینحال، تا پیش از این مطالعه جدید، ارتباط بین نوشیدن چای و کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ بهطور کامل روشن نبود. مطالعات قبلی در این زمینه نتایج متناقضی ارائه میکردند و به هیچ نتیجه مشخصی نمیرسیدند.
جهت رسیدن به یافتههای قابلقبول، پژوهشگران یک مطالعه همگروهی را بررسی کرده و فرایند متاآنالیز را انجام دادند تا ارتباط بین مصرف چای و دیابت نوع ۲ روشنتر شود. در آغاز، آنها ۵٬۱۹۹ بزرگسال شامل ۲٬۵۸۳ مرد و ۲٬۶۱۶ زن را با میانگین سنی ۴۲ سال که سابقه ابتلا به دیابت نوع ۲ نداشتند، مورد بررسی قرار دادند. این افراد سالها در برنامه سلامت و تغذیه چین مشارکت داشتند که یک مطالعه آیندهنگرانه به شمار میآید و وضعیت اقتصادی، اجتماعی و بهداشتی ساکنان ۹ استان را مورد بررسی قرار میدهد.
شرکتکنندگان در این پژوهش، در ابتدای مطالعه پرسشنامههایی را درباره عادات غذایی و نوشیدنیهای خود پر کردند و اطلاعاتی درباره سبک زندگی خود از جمله فعالیتهای ورزشی و میزان مصرف الکل و سیگار ارائه دادند. برآوردها نشان میدهد که ۲٬۳۷۹ نفر از این شرکتکنندگان (حدود ۴۶ درصد) اعلام کردند که گزارش مصرف چای دارند. پس از پایان دوره مطالعه (که بیش از ۱۰ سال به طول انجامید)، ۵۲ نفر (۱۰ درصد) از آنها به دیابت نوع ۲ مبتلا شده بودند.
پژوهشگران متوجه شدند که با در نظر گرفتن عواملی مانند سن، جنس و عدم تحرک فیزیکی مرتبط با خطر ابتلا به دیابت نوع ۲، افرادی که چای مصرف میکردند در مقایسه با افرادی که به چای علاقهای نداشتند، با خطر یکسانی برای ابتلا به دیابت نوع ۲ مواجه بودند. همچنین پس از تحلیل نتایج براساس جنسیت و سن، تغییرات چشمگیری مشاهده نشد.
در مرحله بعدی، دانشمندان بر روی تمامی مطالعات همگروهی که به بررسی ارتباط نوشیدن چای و ابتلا به دیابت نوع ۲ در بزرگسالان پرداخته بودند، یک مرور سیستماتیک انجام دادند. بهطور کلی، تا سپتامبر ۲۰۲۱، ۱۹ مطالعه همگروهی شامل ۱٬۰۷۶٬۳۱۱ نفر از ساکنان کشورهای چین، ایالات متحده، فنلاند، ژاپن، بریتانیا، سنگاپور، هلند و فرانسه مورد بررسی قرار گرفتند.
این پژوهش همچنین به تحلیل انواع مختلف چای (از جمله چای سیاه، سفید و اولانگ)، تعداد دفعات مصرف چای (کمتر از یک فنجان در روز، یک تا سه فنجان در روز یا بیشتر از چهار فنجان در روز)، جنسیت (مرد یا زن) و منطقه جغرافیایی محل انجام مطالعه (اروپا، آمریکا یا آسیا) پرداخته است.
نتایج متاآنالیز این مطالعات نشان میدهد که بین نوشیدن چای و خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ یک ارتباط خطی وجود دارد و تقریبا هر فنجان چای که در روز مصرف شود، خطر ابتلا به این بیماری را حدود یک درصد کاهش میدهد. افرادی که روزانه یک تا سه فنجان چای مینوشیدند نسبت به افرادی که به چای علاقهای نداشتند، خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را چهار درصد کاهش دادند. این عدد در مورد افرادی که حداقل چهار فنجان چای در روز مینوشیدند به ۱۷ درصد میرسد.
ارتباط خطی مذکور بین مصرف چای و خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ در تمامی انواع چای برقرار بوده و هیچ تاثیر منفی از جنسیت یا محل زندگی فرد مشاهده نشد. این امر حاکی از آن است که احتمالاً میزان مصرف چای عامل کلیدی این موضوع است.
شایانگ لی در خاتمه میافزاید که برای تعیین مقدار دقیق چای مورد نیاز و مکانیزمهای پشت این مشاهدات به انجام پژوهشهای بیشتری نیاز است، اما بهطور کلی نتایج او و تیمش به وضوح نشان میدهد که نوشیدن چای با کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ ارتباط مستقیمی دارد. البته او به این نکته اشاره میکند که برای مشاهدهی کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲، باید میزان قابل توجهی از چای در هر روز مصرف شود.
لی اضافه میکند که احتمالاً ترکیباتی مانند پلیفنولها در چای قند خون را کاهش میدهند. البته این ترکیبات به شرطی اثرگذار هستند که در مقدار زیادی وارد بدن شوند: «احتمالاً دلیل عدم قرار گرفتن ارتباط بین نوشیدن چای و کاهش خطر دیابت نوع ۲ در مطالعه همگروهی ما این بود که ما دادهها را با در نظر گرفتن مصرف زیاد چای بررسی نکردیم.»
چای اولانگ نوعی چای سنتی در چین است که برای تهیه آن از همان گونه گیاه چای سیاه و چای سبز استفاده میشود. تفاوت میان این سه نوع چای به شیوهی فرآوری آنها بستگی دارد. چای سبز به میزان کمی اکسید میشود، فرآیند اکسیداسیون چای سیاه ادامه مییابد تا زمانیکه رنگ آن سیاه شود و در نهایت چای اولانگ به شکلی اکسید میشود که در میانهی این دو قرار میگیرد.
پژوهشگران بر این نکته تأکید دارند که اهمیت این یافتههای اخیر نباید نادیده گرفته شود، اما باید توجه داشت که این نتایج تنها شواهد اولیه هستند و نمیتوان با قطعیت بیان کرد که نوشیدن چای بهطور قطعی عامل کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ است.
