در سه دهه گذشته، قیمت بنزین تحت تأثیر عواملی گوناگون همچون عرضه و تقاضای نفت، شرایط اقتصادی و آنچه که در سطوح ژئوپلیتیک میگذرد، نوسانات زیادی را تجربه کرده است.
، موضوع قیمت بنزین یکی از پر بحثترین موضوعات در حوزه انرژی محسوب میشود. علاقه عمومی بیشتر بر این است که آیا دونالد ترامپ در دوران ریاست جمهوریاش موفق به کاهش قیمتهای بنزین شده است یا خیر. نگرش عمومی بر این است که ترامپ با قیمتهای بالای بنزین به جایگاه خود وارد شده و این قیمتها را به سرعت به ۲.۰۰ دلار در هر گالن کاهش داده است. گزارش اویل پرایس به بررسی این موضوع پرداخته است.
تاریخچه ۳۰ ساله قیمت بنزین
بررسی تاریخ ۳۰ ساله قیمت بنزین میتواند به ما کمک کند تا الگوهای موجود را بشناسیم و دلایل تغییرات قیمت را شفافسازی نماییم. در بازه زمانی ۱۹۹۴ تا ۲۰۰۲، قیمت بنزین به طور نسبتا ثابتی باقی ماند. اما پس از آن، تقاضای نفت به سرعت از عرضه پیشی گرفت و قیمت نفت به تدریج افزایش پیدا کرد. نگرانیها از اوج تولید جهانی نفت فشار بیشتری بر قیمتها وارد کرد و تا تابستان ۲۰۰۸، قیمت نفت به بشکهای ۱۵۰ دلار رسید.
پس از آن، بحران مسکن ۲۰۰۹-۲۰۰۸ به وجود آمد. فشارهای ناشی از قیمتهای بالای نفت به اقتصاد آسیب رساند و اقتصاد به رکود رفت. در نتیجه، قیمت نفت و به تبع آن بنزین، در سال ۲۰۰۹ به شدت کاهش یافت.
با آغاز احیای اقتصادی در سال ۲۰۱۰، قیمت نفت رشد کرد. سپس آمریکا بین سالهای ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۴ با افزایش قیمت بنزین مواجه شد. البته، رونق نفت شیل میلیونها بشکه در روز نفت و فرآوردههای نفتی را به بازار جهانی تزریق کرد. اوپک نیز به این وضعیت واکنش نشان داده و به جنگ قیمتی با تولیدکنندگان نفت شیل آمریکا پرداخت که قیمت نفت را به طرز قابل توجهی کاهش داد.
در شرایطی که قیمت نفت به شدت کاهش یافت، مصرفکنندگان از بهای پایین بنزین در سالهای ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶ بهرهمند شدند، اما پس از آن، قیمت نفت دوباره به سمت افزایش حرکت کرد. قیمت بنزین در سالهای ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ افزایش یافت، اما در سال ۲۰۱۹ تا حدی کاهش پیدا کرد.
سپس با ورود پاندمی کووید ۱۹ به آمریکا در سال ۲۰۲۰، قیمت نفت به شدت سقوط کرد و میانگین قیمت بنزین به پایینترین سطح خود از سال ۲۰۱۶ رسید. افت قیمت نفت در سال ۲۰۲۰ باعث ایجاد اختلالات عمدهای در صنعت نفت شد. برخی تولیدات کوچک برای همیشه تعطیل شدند و برخی دیگر ورشکست شدند. در حالی که تقاضا به سرعت بهبود پیدا کرد، عرضه از آن عقب ماند. در نیمه دوم سال ۲۰۲۰، قیمت بنزین به سرعت افزایش یافت و این افزایش تا سال ۲۰۲۱ ادامه داشت.
در شروع سال ۲۰۲۲، حمله روسیه به اوکراین وضعیت را به شدت پیچیده کرد. تصمیم به توقف واردات از روسیه باعث اختلال در فعالیتهای بسیاری از پالایشگاههای آمریکایی شد. به همین خاطر، قیمت نفت به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید و میانگین ملی قیمت بنزین برای مدتی به بیش از پنج دلار در هر گالن افزایش یافت. متوسط قیمت بنزین در سال ۲۰۲۲ به حدود ۴.۰۶ دلار در هر گالن رسید که این رقم بالاترین میانگین سالانه ثبتشده بود. در سال ۲۰۲۳، قیمتها تا حدی در واکنش به برداشتهای بیسابقه از ذخایر نفت استراتژیک کاهش یافت.
تأثیر رئیسجمهور ترامپ
دلایل متعددی برای تغییرات قیمت بنزین در طی ۳۰ سال اخیر وجود دارد. تنها تعداد کمی از این تغییرات تحت تأثیر اقدامات یک رئیسجمهور بودهاند.
ترامپ در ژانویه ۲۰۱۷ به مقام ریاست جمهوری رسید. میانگین قیمت بنزین در دو سال قبل از آغاز به کار او، کاهش یافته بود. سپس، میانگین قیمت بنزین در دو سال اول ریاست جمهوری ترامپ افزایشی داشت و در سال سوم، اندکی کاهش یافت.
وی اقداماتی را به منظور حمایت از صنعت نفت انجام داد، اما این اقدامات سالها نیاز دارند تا تأثیرات خود را بر عرضه و در پی آن بر قیمتها بگذارند.
بیشتر بخوانید:
وعده ترامپ درباره افزایش تولید نفت در آمریکا
همه سیاستهای ترامپ در راستای نفع نفت آمریکا نیست
حمایت مالی صنعت نفت آمریکا از ترامپ برای ریاست جمهوری
اگرچه ترامپ به طور متداول به عنوان عامل کاهش قیمتهای پایین بنزین معرفی میشود، اما میانگین قیمت بنزین در سه سال اول ریاستجمهوری وی بیشتر از دو سال پیشین اوباما بود. با این حال، این نظر عموم مردم نیست. باید توجه داشت که عوامل کلان نظیر تقاضای قوی جهانی نیز فشار بالندهای بر قیمتها وارد میکند.
زمانی که پاندمی کرونا در سال ۲۰۲۰ آغاز شد، بازار نفت را دچار بحران نمود. تا آوریل ۲۰۲۰، دستور قرنطینه خانگی منجر به کاهش تقاضا برای نفت شد. تولید نیز به تبع آن عملاً در ماه مه ۲۰۲۰ به مقدار سه میلیون بشکه در روز کاهش پیدا کرد و قیمت معاملات آتی نفت برای مدتی به زیر صفر سقوط کرد. بازار سهام در حال سقوط بود و میانگین قیمت بنزین برای مدتی به کمتر از ۲ دلار در هر گالن رسید.
برخی افراد به یاد ۲.۰۰ دلار در هر گالن بنزین میافتند، اما فراموش میکنند که این قیمت به خاطر توقف سفرها و تقاضای کم برای بنزین بود. اگر معتقدید که ترامپ عامل کاهش قیمت بنزین بود، باید مشخص کنید که کدام اقدامات او چنین تأثیری داشته است. آیا دستورهای ماندن در خانه؟ بله، اگر بخواهید اعتبار این مورد را به او بدهید، این احتمالاً عامل اصلی کاهش قیمت بنزین بوده است.
با این حال، به محض لغو فرمان ماندن در خانه، قیمت بنزین شروع به افزایش کرد. در هشت ماه آخر دوران ریاست جمهوری ترامپ، بلافاصله پس از کاهش قیمت به ۲.۰۰ دلار در هر گالن، قیمت بنزین نزدیک به ۲۵ درصد افزایش یافت. این روند افزایشی که از تابستان ۲۰۲۰ شروع شد، تا سال ۲۰۲۱ ادامه پیدا کرد.
سیاستهای انرژی بایدن تأثیری بر بهبود نشان نداد، اما اختلالات زنجیره تأمین به شدت بر قیمت بنزین در دوران ریاستجمهوری او تأثیر گذاشت.
به گزارش اویل پرایس، واقعیت این است که قیمت بنزین در سال آخر ریاستجمهوری ترامپ به شدت کاهش یافت، اما این کاهش در حقیقت پاسخی به بحران کووید ۱۹ بود. بعلاوه، قیمتها پیش از خاتمه دوره ریاستجمهوری ترامپ در ژانویه ۲۰۲۱، شروع به افزایش شدید کرده بودند. بنابراین، مرتبط کردن کاهش قیمت بنزین با سیاستهای انرژی ترامپ، در بهترین حالت، یک تصویر گمراهکننده است.
