۱۵:۱۲ – ۱۴ مهر ۱۴۰۳
هرچند شاید ماه از مادهای چون پنیر تشکیل نشده باشد، اما ممکن است در دل خود لایهای شگفتانگیز و جذاب نهفته داشته باشد. در یک تحقیق جدید و پیشگام، پژوهشگران شواهدی را یافتهاند که نشان میدهد ممکن است ماه در اعماق خود منطقهای نرم و چسبناک داشته باشد. این کشف غیرمنتظره، فهم ما از همسایه آسمانی زمین را مورد پرسش قرار داده و میتواند پیامدهای عمیقی برای علم قمری به همراه داشته باشد.
این تحقیق که در مجله AGU Advances به چاپ رسیده، نخستین اندازهگیری سالانه از پاسخ جزر و مدی ماه را به نمایش میگذارد. به گونهای که همانطور که ماه جزر و مدهایی را در زمین ایجاد میکند، زمین و خورشید نیز نیروی جزر و مدی بر ماه اعمال کرده و آن را به شکلهای مختلف تغییر میدهند. با بررسی این تغییرات، پژوهشگران به سوی درک ساختار درونی ماه راه میگشایند.
بر اساس گزارش اساف، سرپرست این پژوهش، ساندر گوسنز (Sander Goossens) و تیم وی از دادههای دو فضاپیمای ناسا بهره بردند. ماموریت بازیابی جاذبه و آزمایشگاه داخلی (GRAIL) و مدارگرد شناسایی ماه (LRO) در این بررسی به کار گرفته شدند. با ترکیب اندازهگیریهای دقیق و کوتاهمدت GRAIL با مشاهدات بلندمدت LRO، محققان قادر به شناسایی تغییرات جزئی در میدان گرانش ماه در بازههای زمانی ماهانه و سالانه شدند.
آنچه که آنها کشف کردند کاملاً غیرمنتظره و شگفتانگیز بود. پاسخ ماه به این نیروهای جزر و مدی نشاندهنده وجود ناحیهای با ویسکوزیته کم (LVZ) در پایگاه گوشته آن است. به زبان ساده، ممکن است در عمق ماه لایهای از سنگهای نیمه مذاب وجود داشته باشد که دقیقاً بالای هسته آن قرار دارد.
این کشف، تصویر کلیشهای از ماه به عنوان یک جسم سرد و جامد را به چالش میکشد و نشان میدهد که باطن آن به مراتب پیچیدهتر و پویاتر از آنچه که قبلاً تصور میشد، است.
وجود این لایه نرم میتواند رویکرد ما به تاریخچه حرارتی و تکامل ماه را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. این امر دلالت دارد بر اینکه باید منبعی از حرارت وجود داشته باشد که این لایه نیمه مذاب را حفظ کند و این خود سوالات جدیدی درباره ساختار داخلی ماه به وجود میآورد.
علاوه بر این، پژوهشگران همچنین چنین شباهتی میان ماه و سیاره مریخ یافتند. دادههای لرزهنگاری اخیر مربوط به سیاره سرخ نیز به وجود مواد نیمه مذاب در درون آن اشاره دارند. این شباهت میتواند منجر به درک تازهای از شکلگیری و تکامل اجرام سنگی در منظومه شمسی ما گردد.
یافتههای این تحقیق میتوانند تأثیرات قابل توجهی بر برنامهریزی ماموریتهای آینده به ماه داشته باشند. درک ساختار درونی ماه برای برنامهریزی سفرهای انسانی به این کره آسمانی از اهمیت بالایی برخوردار است، به ویژه اگر هدف بشریت مستقر کردن یک کلونی پایدار بر روی سطح ماه باشد.
