متخصصان بر این باورند که میزان تحمل کافئین بین افراد متنوع است، اما باید توجه داشت که بدن انسان برای جذب کافئین دارای محدودیتهایی است.
بر اساس گزارشی از ایسنا، اغلب آمریکاییها روز خود را بدون نوشیدن یک فنجان قهوه آغاز نمیکنند و مطابق دادههای انجمن ملی قهوه در آمریکا، میزان متوسط مصرف قهوه در ایالات متحده بیش از سه فنجان در روز است. همچنین برخی افراد ترجیح میدهند کافئین را از طریق نوشیدنیهای انرژیزا یا قرصهای حاوی کافئین دریافت نمایند.
تحمل کافئین در افراد مختلف متفاوت است، اما در هر صورت، بدن قابلیت محدودی برای پذیرش کافئین دارد. از شایعترین علائم ناشی از مصرف بیش از حد کافئین، لرزش دستها و افزایش ضربان قلب به شمار میروند. در مواردی خاص، مصرف زیاد کافئین میتواند به وضعیتی موسوم به مسمومیت با کافئین یا سوء مصرف کافئین منجر شود.
طبق گزارش سیانان، مسمومیت با کافئین زمانی رخ میدهد که سطح کافئین در بدن به حد خطرناکی برسد و این وضعیت ممکن است شامل علائمی شدید و ناراحتکننده مانند مشکلات تنفسی و تشنج باشد. موارد نادری نیز وجود دارد که فرد به علت مسمومیت با کافئین جان خود را از دست داده است.
علیرغم اینکه وقوع مسمومیت با کافئین نادر است، خطر آن در صورتی که مصرف بدون احتیاط انجام شود، همواره وجود دارد. شناخت علائم و وضعیتهای خطرناک ناشی از مصرف زیاد کافئین میتواند به پیشگیری از چنین حوادثی کمک نماید.
چه مقدار کافئین زیاد به حساب میآید؟
مسمومیت با کافئین بسیار فراتر از یک سردرد ناشی از نوشیدن بیش از حد اسپرسو است و هنگامی اتفاق میافتد که فرد به اندازهای کافئین مصرف کند که بیتحملی را برانگیزد.
سازمان غذا و داروی ایالات متحده برای بزرگسالان سالم، حداکثر ۴۰۰ میلیگرم کافئین در روز را مجاز میشمارد که معادل چهار یا پنج فنجان قهوه است. با این حال، «ارین پالینسکی وید»، متخصص تغذیه نیوجرسی، معتقد است حتی مصرف کمی بیش از ۴۰۰ میلیگرم، هرچند به مرگ یا صدمات دائمی نمیانجامد، میتواند احساس اضطراب را در بزرگسالان افزایش داده و سطح تحریکپذیری را بالا ببرد.
عوارض جدیتر ناشی از مسمومیت با کافئین معمولاً زمانی رخ میدهد که فرد به مصرف ۱۲۰۰ میلیگرم یعنی حدود ۱۲ فنجان قهوه روی آورد.
طیف مسمومیت با کافئین؛ از عوارض خفیف تا خطر مرگ
مسمومیت ناشی از کافئین میتواند آثار متنوعی بر روی بدن برجای بگذارد.
این متخصص تغذیه در این خصوص اظهار کرد: تأثیر محرک کافئین میتواند ریتم طبیعی قلب را مختل کرده و منجر به ضربان غیرطبیعی و حتی خطر ایست قلبی گردد. متعاقباً، به گفته پالینسکی وید، سوء مصرف کافئین ممکن است مشکلات گوارشی مانند استفراغ و اسهال ایجاد کند.
متخصصان اشاره میکنند که از آنجا که کافئین باعث افزایش ادرار میشود، افرادی که مقدار زیادی کافئین در بدن خود دارند، در معرض حذف مواد معدنی ضروری به ویژه پتاسیم از طریق ادرار قرار میگیرند. کاهش سطح پتاسیم یا هیپوکالمی میتواند به ماهیچهها آسیب رسانده و در مواردی سبب اختلالات تنفسی ناشی از ضعف عضلات تنفسی شود. بدین ترتیب، کارکرد کلیهها نیز ممکن است دچار اختلال گردد.
برخی از اثرات ناشی از مسمومیت با کافئین ممکن است بر مغز و اعصاب تأثیر بگذارد. موارد ثبت شدهای از اضطراب، توهم، میگرن، ورم مغزی و تشنج گزارش شده است.
مرگ به واسطه مسمومیت با کافئین بسیار نادر است و بیشتر مرگهای مرتبط با کافئین به صورت تصادفی و معمولاً به مصرف داروهای حاوی کافئین با دز بالا مرتبط میشود.
در صورت مشکوک شدن به مصرف بیش از حد کافئین، چه اقداماتی باید انجام داد؟
متخصصان هشدار میدهند که اگر به طور مکرر از اضطراب و آشفتگی عصبی رنج میبرید و به مصرف بیش از اندازه کافئین مشکوک هستید، حتماً باید به اورژانس مراجعه کنید. پزشکان میتوانند از طریق همودیالیز برای تصفیه کافئین از خون اقدام کنند.
چگونه از مسمومیت با کافئین پیشگیری کنیم؟
به گزارش ایندیپندنت، کارشناسان توصیه میکنند که میزان مصرف روزانه کافئین را تنظیم کنید. قهوه به عنوان منبع محبوب کافئین شناخته میشود، اما مواد غذایی دیگری هم نظیر نوشابههای گازدار، چای سبز و کاکائو نیز میتوانند سطح کافئین در بدن شما را افزایش دهند. پالینسکی وید به افراد توصیه میکند که در کنار مصرف این نوشیدنیها، به مقدار کافی آب بنوشند. تامین مناسب آب بدن میتواند به حفظ ویتامینهای محلول در آب کمک کند، زیرا همانطور که گفته شد، کافئین باعث افزایش ادرار میشود.
