ایلنا: معاون سابق ارزی بانک مرکزی بیان کرد: سه عامل شامل تنش با ایالات متحده، ناآرامیهای منطقهای و جنگ غزه دست به دست هم دادند تا افزایش حدود ۱۰ درصدی نرخ ارز (با احتساب نرخ دلار امروزی -۵۵ هزار و ۳۰۰ تومان) محقق شود و بر نوسانات نرخ ارز در ایران تأثیرگذار باشد، اما نباید تأثیر نرخ تورم بر نوسانات ارز را فراموش کنیم؛ در شرایطی که تورم در ایران بالای ۴۰ درصد است، افزایش نرخ ارز تقریباً غیرمنتظره نبود.
سید کمال سیدعلی، معاون سابق ارزی بانک مرکزی در مورد علل افزایش نرخ ارز در بازار توضیح داد: در شرایط عادی، رشد نرخ ارز ناشی از عدم توازن بین منابع و مصارف است و در حالت طبیعی، نوسانات نرخ ارز معمولاً از کمبود ارز در بخشهای مختلف ناشی میشود؛ با این حال در حال حاضر عدم تعادل محسوس نمیباشد و به نوعی منابع و مصارف میتوانند یکدیگر را پوشش دهند.
او تأکید کرد: نرخ ارز به دو عامل اصلی، یعنی نرخ تورم و نوسانات بینالمللی، وابسته و تحت تأثیر قرار میگیرد؛ تأثیر نرخ تورم در این زمینه امری حائز اهمیت است. علاوه بر این عامل، در کشور ما عوامل سیاسی نیز بهعنوان یکی دیگر از دلایل نوسان نرخ ارز مطرح میشوند که بهطور مستقیم بر دیگر عوامل مؤثر در افزایش نرخ ارز تأثیرگذار هستند.
این کارشناس ارزی افزود: بر این اساس، انتظارات تورمی تحت تأثیر تنشهای سیاسی و تحولات مربوط به آن، که عامل دیگری در نوسانات نرخ ارز محسوب میشود، قرار میگیرند؛ مشابه به برههای که نوسانات نرخ ارز در ایران با هر سخنرانی و اقدام از سوی ترامپ دچار تغییر میگشت.
سیدعلی ادامه داد: در نه ماه اخیر ثبات نسبی در نرخ ارز بازار را شاهد بودیم که دلایل آن میتواند به تزریق ارز اضافی به بازار یا تامین نیازهای ثبت سفارش واردات مربوط باشد. همچنین بهبود در انتقال ارز از کشورهای همسایه نیز بر این موضوع تأثیر داشت؛ بهعلاوه، از ابتدای سال۹۹ به مدت یک ماه، تنشها به حداقل کاهش یافت و افزایش فروش نفت که به بالای یک میلیون بشکه در روز رسید، از دیگر دلایل این وضعیت بود. لذا تقریباً عرضه ارز پاسخگوی نیازها بود.
او گفت: سه موضوع تنش با آمریکا، تنشهای منطقهای و جنگ غزه به گونهای دست به دست هم دادند که موجب افزایش حدود ۱۰ درصدی نرخ ارز (با استناد به نرخ دلار امروز -۵۵ هزار و ۳۰۰ تومان) شد و بر نوسانات نرخ ارز در ایران تأثیر گذاشت، و همچنین لازم به ذکر است که تأثیر نرخ تورم بر تغییرات نرخ ارز را نمیتوان نادیده گرفت و با وجود تورم بالای ۴۰ درصد در کشور، افزایش نرخ ارز چندان غیرمنتظره نبود.
معاون سابق ارزی بانک مرکزی با اشاره به اینکه عوامل اقتصادی در افزایش نرخ ارز نقش قابل توجهی ایفا کردهاند و با این تورم، افزایش نرخ ارز به نظر میرسید، خاطرنشان کرد: هر کس که ادعا کند افزایش نرخ ارز ناشی از عوامل اقتصادی نمیباشد، قطعاً به اشتباه رفته است، چرا که در شرایطی که قیمت تمام کالاها تا ۴۰ درصد افزایش یافته، ثبات نرخ ارز امری سخت خواهد بود.
سیدعلی همچنین ادامه داد: ممکن است در بازهای خاص، با تزریق ارز و ایجاد درآمدهای ارزی بیشتر، بتوان نرخ ارز را ثابت نگه داشت. همانطور که در نه ماه گذشته نرخ ارز به ثبات رسید و باید در نظر داشت که افزایش ۱۰ درصدی نرخ ارز در شرایطی که تورم بالای ۴۰ درصد وجود دارد، افزایش قابل توجهی محسوب نمیشود.
