در سال 2023 میلادی، محققان مغز و اعصاب در یک کلینیک حافظه واقع در چین به تشخیص حیرت انگیزی دست یافتند؛ یک جوان 19 ساله به بیماری آلزایمر مبتلا شده و در حال حاضر به عنوان جوان ترین فرد مبتلا به این بیماری در سطح جهانی شناخته می شود.
آغاز مشکلات حافظه این جوان از حدود 17 سالگی گزارش شده و با گذشت زمان، شدت آن افزایش یافته است.
تصاویر حاصل از اسکن مغز او، نشان دهنده کاهش اندازه هیپوکامپ است؛ بخشی از سیستم لیمبیک مغز که مسئول تشکیل حافظه می باشد.
بیماری آلزایمر معمولاً به عنوان بیماری مربوط به افراد مسن تلقی می شود و تنها 10 درصد از موارد تشخیص در افراد زیر 65 سال مشاهده می شود.
علت ابتلای افراد زیر 30 سال به این بیماری غالباً به جهش های ژنی پاتولوژیک مربوط می شود و این افراد در طبقه آلزایمر خانوادگی (FAD) قرار می گیرند.
زمانی که تشخیص این بیماری در فردی به طور زودهنگام انجام می شود، به ویژه اگر فرد جوان باشد، احتمال نقش داشتن یک ژن معیوب در توسعه این بیماری افزایش می یابد.
با این حال، محققان دانشگاه پزشکی کپیتال در پکن هنوز موفق به شناسایی هیچ کدام از جهش های شناخته شده ای که ممکن است عامل شروع زودهنگام آلزایمر و از دست دادن حافظه در این جوان باشند، نشده اند و نیز هیچ ژن مشکوکی در جستجوی ژنومی وی دیده نشده است.
تا پیش از این تشخیص در چین، جوان ترین فرد مبتلا به آلزایمر در دنیا 21 ساله بود و تحقیقات نشان داده بود که جهش ژن PSEN1 در مورد او به انباشت پروتئین های غیرطبیعی در مغز منجر شده بود. این پروتئین ها نهایتاً موجب تشکیل توده های سمی شده و زمینه ابتلا به آلزایمر را فراهم کردند.
موارد مشابه آنچه در چین شناسایی شده، هنوز برای محققان یک معما باقی مانده است. هیچ کدام از اعضای خانواده این نوجوان 19 ساله دچار آلزایمر یا زوال عقل نبوده اند و خود او نیز سابقه ای از عفونت یا آسیب های سر نداشته که بتواند دلیل کاهش ناگهانی حافظه اش باشد.
مشکلات جدی او برای تمرکز در حین کلاس ها از دو سال پیش و پیش از مراجعه به کلینیک حافظه آغاز شده بود. حتی فعالیت هایی مانند خواندن برای او دشوار گردیده و حافظه کوتاه مدت او به وضوح کاهش یافته بود.
او معمولاً نمی توانست حوادث روز پیش را به خاطر بیاورد و اغلب وسایلش را در مکان های نادرست قرار می داد.
در نهایت، وضعیت زوال شناختی او به قدری وخیم شد که نتوانست دبیرستان را به اتمام برساند، هرچند قادر به زندگی مستقل بود.
یک سال پس از مراجعه به کلینیک حافظه، مشکلات یادآوری فوری، یادآوری با تأخیر کوتاه پس از سه دقیقه و یادآوری با تأخیر طولانی پس از 30 دقیقه در او آشکار شده بود.
نمره کلی حافظه اش 82 درصد پایین تر از میانگین همسن و سالانش بود و نتیجه حافظه فوری اش نشان دهنده 87 درصد کاهش در مقایسه با افراد هم سن وسالش بود.
به گفته تیم پزشکی او، ابتلای این جوان به آلزایمر در چنین سنی «بینش آن ها را نسبت به سن متداول شروع این بیماری تغییر داده است»؛ به ویژه که این بیمار به آلزایمر زودرس مبتلا و «بدون وجود جهش های بیماری زا» به این وضعیت دچار شده است.
گزارش مربوط به این تشخیص که در فوریه 2023 در مجله بیماری آلزایمر به چاپ رسیده، نشان می دهد که مسیرهای ابتلا به آلزایمر به شکل واحد نیستند و بسیار پیچیده تر از آنچه تصور می شد، ظاهر می شوند.
به همین دلیل، تیم پزشکی او بر این نکته تأکید دارد که تحقیقات آینده باید بر روی موارد «شروع زودهنگام» متمرکز گردد تا درک ما از مسائل مربوط به حافظه بهبود یابد.
به گفته آن ها، «کاوش در رازهای جوانان مبتلا به بیماری آلزایمر» احتمالاً یکی از دشوارترین سؤالات علمی در آینده خواهد بود.
یورونیوز