مطابق با پیش‌چاپ یک تحقیق علمی، نمونه‌های مغزی که در کالبدشکافی اوایل سال ۲۰۲۴ به‌دست آمده‌اند، نسبت به نمونه‌های مشابه جمع‌آوری‌شده در هشت سال گذشته، حاوی مقادیر بیشتری از ذرات ریز پلاستیکی هستند.
متیو کامپن، استاد علوم دارویی در دانشگاه نیومکزیکو مستقر در آلبوکرکی عنوان کرد: «غلظت بافت مغزی افراد عادی با میانگین سنی ۴۵ تا ۵۹ سال، برابر با ۴۸۰۰ میکروگرم، یا ۰.۵ درصد از وزن کل بود.» ایشان افزود: «نسبت به نمونه‌های مغزی کالبدشکافی‌شده در سال ۲۰۱۶، این مقدار حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است. به این معناست که امروزه مغزهای ما تقریباً ۹۹.۵ درصد از بافت طبیعی و بقیه آنها از پلاستیک تشکیل شده است.»
این نمونه‌های جدید مغزی نشان‌دهنده وجود ۷ تا ۳۰ برابر بیشتر از میکروپلاستیک‌ها در مقایسه با نمونه‌های حاصل از کلیه و کبد اجساد هستند.
دکتر فیلیپ لاندریگان، متخصص اطفال و پروفسور زیست‌شناسی، اظهار داشت: «تحقیقات نشان می‌دهد که این پلاستیک‌ها به قلب انسان، رگ‌های خونی بزرگ، ریه‌ها، کبد، بیضه‌ها، دستگاه گوارش و جفت جنین راه یافته‌اند.»
او همچنین خاطرنشان کرد: «نباید به مردم نگرانی بی‌مورد تحمیل کرد، چرا که علم در این زمینه هنوز در حال پیشرفت است و در سال ۲۰۲۴، هیچ فردی نمی‌تواند به طور کامل از تماس با پلاستیک در امان باشد.» ایشان ادامه داد: «شما نمی‌توانید موبایل یا کامپیوتری تهیه کنید که پلاستیک در آن وجود نداشته باشد؛ اما باید سعی کنید تماس با پلاستیک‌هایی که قابلیت اجتناب دارند، مانند کیسه‌ها و بطری‌ها، را به حداقل برسانید.»
نانوپلاستیک‌ها به‌طور «پنهانی» به مغز نفوذ کرده‌اند
در این مطالعه، بافت‌های مغز، کلیه و کبد ۹۲ نفر که در سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۲۴ جهت تأیید علت مرگ تحت کالبدشکافی پزشکی قانونی قرار گرفتند، مورد بررسی قرار گرفته‌اند.
دکتر کامپن اعلام کرد که «ریزساختارهای کوچک، با اندازه ۱۰۰ تا ۲۰۰ نانومتر، در مغز مشاهده می‌شوند و به‌نظر می‌رسد ذرات بزرگ‌تر بین یک میکرومتر تا پنج میکرومتر البته وارد کبد و کلیه‌ها می‌شوند.»
میکروپلاستیک‌ها دارای اندازه‌ای بین کمتر از ۵ میلی‌متر تا ۱ نانومتر هستند. به گفته آژانس حفاظت از محیط زیست ایالات متحده، قطر تار موی انسان حدود ۸۰ هزار نانومتر است، در حالی که یک نانوپلاستیک در یک میلیاردم متر اندازه‌گیری می‌شود.
کارشناسان خاطرنشان می‌کنند که نانوپلاستیک‌ها به‌عنوان نگران‌کننده‌ترین نوع پلاستیک برای سلامت انسان شناخته می‌شوند، چرا که این ذرات ریز می‌توانند درون سلول‌های فردی قرار گیرند.
نانوپلاستیک‌ها به چربی علاقه دارند
به‌گفته دکتر کامپن، «نانوپلاستیک‌ها مسیر خود را در بدن پیدا کرده و به مغز می‌رسند. این ذرات به چربی‌ها یا لیپیدها تمایل دارند و به همین خاطر نیز مغز انسان که در حدود ۶۰٪ از وزن خود را چربی تشکیل می‌دهد، محل مناسبی برای آنها به حساب می‌آید که بیشتر از هر عضو دیگری است.»
اسیدهای چرب ضروری، نظیر امگا ۳، از عناصر کلیدی در قدرت و عملکرد سلول‌های مغزی به‌حساب می‌آیند. از آنجایی که بدن انسان به‌تنهایی قادر به تولید این اسیدها نیست، آنها باید از طریق تغذیه یا مکمل‌ها تأمین شوند.
دکتر لندریگان در همین رابطه می‌گوید که «رژیم غذایی در واقع مسیر اصلی قرارگیری در معرض میکرو و نانوپلاستیک‌ها است.»
علاوه بر این، در مورد استنشاق میکروپلاستیک‌ها به‌وسیله فرد، عنوان کرد که «زمانی که افراد در حال رانندگی بر روی بزرگراه هستند، فرسایش لاستیک‌ها بر سطح جاده منجر به انتشار مقداری ذرات میکروپلاستیک به هوا می‌شود.»
به‌گفته او، حتی بخشی از میکروپلاستیک‌هایی که در اقیانوس‌ها موجود هستند، به‌واسطه امواج به هوا پرتاب می‌شوند و از این طریق به بدن ما وارد می‌گردند.
پلاستیک‌های مرتبط با سرطان
پلی اتیلن که به‌طور فراوانی در کیسه‌های پلاستیکی و بطری‌ها به کار می‌رود و قابل تجزیه بیولوژیکی نیست، به‌عنوان نوع غالب پلاستیک در نمونه‌های بافتی، به ویژه در مغز بیشتر از کبد یا کلیه مشاهده شد.
یک مطالعه دیگر در اوت سال ۲۰۲۴ نشان داد که پلی اتیلن همچنین در بیضه‌های انسان و سگ به‌وفور یافت شده است.
بر اساس اطلاعات به‌دست‌آمده، پلی اتیلن ترفتالات (PET) به‌عنوان اصلی‌ترین عامل در انتشار حلال دیوکسان، که برای انسان سرطان‌زا به شمار می‌رود، شناخته شده است.
نانوپلاستیک‌ها با حمله به سلول‌ها و بافت‌های اندام‌های کلیدی می‌توانند به‌طور بالقوه فرآیندهای سلولی را مختل سازند و مواد شیمیایی همچون فتالات‌ها یا فلزات سنگین را در غدد درون‌ریز رسوب دهند.
بر اساس گفته‌های انجمن غدد درون‌ریز، این مواد مختل‌کننده با سیستم تولید مثل انسان ارتباط برقرار کرده و موجب ناهنجاری‌های تناسلی و تولید مثلی شده و همچنین ناباروری در زنان و کاهش شمار اسپرم در مردان را به دنبال دارند.
یاد بگیرید که کمتر از پلاستیک استفاده کنید
کارشناسان تأکید دارند یکی از روش‌های مؤثر برای کاهش قرار گرفتن در معرض پلاستیک، خارج کردن مواد غذایی از بسته‌بندی پلاستیکی قبل از پختن یا قرار دادن آنها در مایکروویو است. زیرا وقتی پلاستیک در معرض حرارت قرار می‌گیرد، انتقال میکروپلاستیک‌ها به غذا به‌طرزی سریع‌تر انجام می‌شود.
منبع: یورونیوز