دیابت بارداری به وضعیتی اطلاق میشود که در آن عدم تحمل گلوکز برای نخستین بار در دوران بارداری شناسایی میشود. این نوع دیابت معمولاً در سه ماهه دوم و سوم بارداری تشخیص داده میشود و آزمون غربالگری آن معمولا در هفتههای ۲۴ تا ۲۸ انجام میگیرد. دیابت بارداری تقریباً پنج درصد از حاملگیها را شامل میشود و بهطور معمول پس از پایان بارداری بهبود مییابد.
زنان باردار که سابقه دیابت بارداری داشتهاند، در سالهای آینده در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع دوم قرار خواهند داشت. اولین و اصلیترین روش برای کنترل دیابت، رعایت یک رژیم غذایی مناسب همراه با انجام فعالیتهای ورزشی ملایم مانند پیادهروی میباشد. در مواردی که لازم باشد، میتوان دارو درمانی را تحت نظر پزشک پزشک انجام داد.
نکات تغذیهای ویژه برای مادران دارای دیابت بارداری:
مادران باید از مصرف قند، شکر و غذاهای حاوی آنها مانند شیرینیها، بیسکویتها، مربا، آدامس و نوشابهها اجتناب کنند.
وعدههای غذایی باید بهطور منظم و در زمانهای مشخص ارائه شوند. تغییر در زمان صرف غذا میتواند منجر به افت و خیز در سطح قند خون شده و برای بیماران دیابتی مشکلاتی را ایجاد کند.
بهتر است که غذاهای روزمره در سه وعده اصلی صبحانه، ناهار و شام و همچنین سه میان وعده بین صبحانه و ناهار، بین ناهار و شام و قبل از خواب تقسیمبندی شود.
برای تهیه نان، از آرد سبوسدار و خمیر مایه استفاده شود (مانند نان سنگک).
گنجاندن حبوبات مانند نخود، لوبیا و عدس در برنامه غذایی توصیه میگردد. فیبر موجود در این نوع غذاها موجب بهبود کنترل قند خون میشود.
غذا باید بهصورت کمچرب، آبپز یا بخارپز تهیه گردد و روغن مصرفی باید از نوع گیاهی باشد.
شیر و فرآوردههای لبنی و گوشتها باید از نوع کمچرب انتخاب شود.
مصرف میوه و سبزیجات بهصورت تازه توصیه میشود. ویتامین C موجود در میوهها و سبزیجات تازه میتواند در کنترل قند خون مؤثر واقع شود.
سالاد و سبزیجات بدون سس و با افزودنیهایی همچون آبلیمو یا نارنج تازه و مقدار اندکی روغن زیتون مصرف شود.
استفاده از مرکبات بهعنوان منبع خوبی از ویتامین C در میان میوهها توصیه میشود.
مصرف نمک باید به حداقل برسد، بهطوری که میزان کل نمک مصرفی روزانه، چه بهصورت طبیعی و چه افزوده، حداکثر به پنج گرم کاهش یابد.
باید از غذاهای آماده و کنسروی که عموماً حاوی مقدار زیادی نمک، شکر و چربی هستند، دوری شود.
انجام فعالیتهای ورزشی ساده مانند پیادهروی بهصورت منظم باید در برنامه روزمره گنجانده شود.
ضروری است که این مادران باردار بهطور مستمر با مشاور تغذیه خود در تعامل باشند و مسائل مرتبط با رژیم غذایی خود را با او در میان بگذارند.