پژوهش تازه‌ای نشان می‌دهد: خواب بیش از حد یا کم‌خوابی ممکن است با عوارض دیابت مرتبط باشد

تحقیقات گذشته نشان می‌دهند که بیماری‌های میکروواسکولار به عوامل خطرزا همچون چاقی، فشار خون بالا، عدم تحرک بدنی و قند خون ناپایدار مرتبط هستند. اما اخیراً گروهی از محققان در بیمارستان دانشگاه اُدِنسه دانمارک، عامل خطر جدیدی را برای این بیماری‌ها شناسایی کرده‌اند: خواب بیش از حد یا کمتر از حد نرمال.

بیماری‌های میکروواسکولار به عوارضی اشاره دارند که بر رگ‌های خونی ریز تأثیر می‌گذارند، به‌خصوص در زمینه کلیه‌ها و چشم‌ها. این دسته از بیماری‌ها از معضلات رایج ناشی از دیابت به شمار می‌روند. به‌طور مثال، نِفروپاتی دیابتی می‌تواند به اختلال در عملکرد کلیه و در نهایت نارسایی آن بینجامد، در حالی که رِتینوپاتی دیابتی ممکن است منجر به کاهش بینایی یا حتی کوری شود. لذا، جلوگیری از پیشرفت این بیماری‌ها بسیار حائز اهمیت است.

پژوهش‌های پیشین نشان داده‌اند که خواب به مقدار کافی برای حفظ سلامت جسمی و روانی ضروری است. خواب ناچاراً کم یا زیاد با کاهش کارایی شناختی همبستگی دارد. فقدان خواب توانایی تحمل درد را افزایش می‌دهد و الگوی خواب نامنظم نیز به چاقی، فشار خون بالا و اختلالات متابولیک منجر می‌شود.

رابطه خواب با بیماری‌های دیابتی

در این تحقیق جدید، پژوهشگران از داده‌های بیماران مرکز پژوهش استراتژیک دیابت نوع ۲ در دانمارک استفاده کردند. بیماران به‌مدت ۱۰ روز دستگاه‌های شتاب‌سنج را بر روی خود قرار دادند تا مدت زمان خواب آن‌ها را اندازه‌گیری کنند. پژوهشگران خواب افراد را به سه دسته تفکیک کردند: خواب کوتاه (کمتر از هفت ساعت)، خواب بهینه (بین هفت تا کمتر از نُه ساعت) و خواب طولانی (نُه ساعت یا بیشتر). آن‌ها همچنین به ارزیابی نفروپاتی و رتینوپاتی به‌عنوان نشانه‌های بیماری میکروواسکولار پرداخته‌اند.

از میان ۳۹۶ بیمار (با میانگین سنی ۶۹ سال و سابقه دیابت به‌مدت متوسط ۳.۵ سال)، ۱۲ درصد خواب کوتاه، ۶۰ درصد در دامنه بهینه، و ۲۸ درصد خواب طولانی داشتند. آمار ابتلا به بیماری‌های میکروواسکولار برای هر یک از این گروه‌ها به‌ترتیب ۳۸ درصد، ۱۸ درصد و ۳۱ درصد بود. این بدان معناست که خطر ابتلا به بیماری‌های میکروواسکولار برای گروه دارای خواب کم ۲.۶ برابر نسبت به گروه خواب بهینه و ۲.۳ برابر برای گروه خواب طولانی بود.

محققان پی بردند که با افزایش سن، ارتباط میان خواب کوتاه و بیماری‌های میکروواسکولار نیز تقویت می‌شود. در بیماران زیر ۶۲ سال، خطر آسیب‌های میکروواسکولار در گروه خواب کم ۱.۲ برابر گروه خواب بهینه بود، اما برای بیماران بالای ۶۲ سال این رقم به ۵.۷ برابر رسید.

علاوه بر این، تاثیر سن بر خطر گروهی که خواب طولانی داشتند، از نظر آماری معنادار نبود.

یافته‌های پژوهشگران نشان‌دهنده این است که مداخلات مربوط به خواب، مانند درمان شناختی-رفتاری (CBT)، ممکن است به کاهش این خطر کمک کند. تحقیقات بیشتری لازم است تا تأثیر کیفیت خواب بر ریسک عوارض دیابت به‌طور دقیق‌تر بررسی شود.

منبع: دیجیاتو