در این نوشتار، ما به بررسی تأثیر ژنتیک بر بروز سرطان میپردازیم و سؤالاتی نظیر “آیا سرطان میتواند ارثی باشد؟” و “چگونه میتوان با وجود پیشینه ژنتیکی، از ابتلا به سرطان جلوگیری کرد؟” را بررسی خواهیم کرد.
نقش وراثت در سرطان:
برخی افراد با جهشهای خاصی در ژنهایشان به دنیا میآیند که خطر ابتلا به انواع مشخصی از سرطان را در آنها افزایش میدهد. این تغییرات میتوانند از والدین به نسلهای بعدی منتقل شوند. با این حال، لازم به ذکر است که داشتن یک جهش ژنتیکی به معنای قطعی ابتلا به سرطان نیست؛ چرا که عوامل دیگری همچون شیوه زندگی و شرایط محیطی نیز در بروز این بیماری تأثیرگذار هستند.
انواع جهشهای ژنتیکی مرتبط با سرطان:
دو نوع اصلی از جهشهای ژنتیکی وجود دارند که میتوانند خطر ابتلا به سرطان را تشدید کنند:
جهشهای ژرمینال: این نوع جهشها در زمان قبل از تولد در سلولهای اسپرم یا تخمک رخ میدهند و میتوانند به تمامی سلولهای بدن منتقل شوند.
جهشهای اکتسابی: این جهشها پس از تولد در سلولهای بدن به وجود میآیند و معمولاً تنها در سلولهایی که تحت تأثیر این جهشها قرار گرفتهاند، مشاهده میشوند.
روشهای پیشگیری از سرطان با در نظر گرفتن زمینه ژنتیکی:
اگرچه نمیتوان جهشهای ژنتیکی را تغییر داد، اما با اتخاذ برخی تدابیر میتوان خطر ابتلا به سرطان را در افرادی که دارای پیشینه ژنتیکی هستند، به میزان زیادی کاهش داد. این تدابیر عبارتند از:
رژیم غذایی سالم: مصرف میوهها، سبزیجات، غلات کامل و حبوبات به همراه دوری از غذاهای فرآوری شده، مصرف گوشت قرمز و نوشیدنیهای الکلی میتواند به کاهش احتمال ابتلا به سرطان کمک شایانی نماید.
فعالیت بدنی منظم: قرار دادن حداقل ۳۰ دقیقه فعالیت بدنی در اکثر روزهای هفته میتواند خطر ابتلا به انواع سرطان را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
حفظ وزن مناسب: اضافه وزن، عامل خطر بالقوهای برای ابتلا به انواع مختلف سرطان است. تثبیت وزن در محدوده مناسب به همراه رژیم غذایی سالم و فعالیت بدنی منظم میتواند به کاهش خطر ابتلا به سرطان منجر شود.
عدم مصرف دخانیات: استعمال سیگار و محصولات دخانی از جمله عوامل کلیدی در بروز سرطان به شمار میروند. ترک سیگار و اجتناب از مصرف دخانیات احتمال ابتلا به این بیماری را به میزان قابل توجهی کاهش میدهد.
مصرف محدود الکل: نوشیدن الکل به میزان زیاد میتواند خطر ابتلا به سرطانهای گوناگون را افزایش دهد.
حفاظت از پوست در برابر نور خورشید: تماس مکرر با اشعههای خورشید یکی از مهمترین عوامل خطر بروز سرطان پوست است. استفاده از کرم ضدآفتاب، پوشیدن لباسهای محافظ و محدود نمودن زمان قرار گرفتن در معرض نور خورشید میتواند به طور چشمگیری از خطر ابتلا به سرطان پوست بکاهد.
انجام معاینات منظم: انجام آزمایشهای غربالگری سرطان به طور مرتب میتواند در شناسایی زودهنگام بیماری تأثیر گذاشته و شانس درمان موفقیتآمیز را افزایش دهد.
با پیروی از این روشها، حتی افرادی که دارای پیشینه ژنتیکی هستند، قادر به کاهش значی خطر ابتلا به سرطان و همچنین حفاظت از سلامتی خود در درازمدت خواهند بود.
منبع: فرتاک نیوز
