رئیس سازمان توسعه تجارت با اشاره به اینکه در سال جاری، بیش از یک میلیارد یورو شمش طلای استاندارد سوئیسی به کشور وارد گردیده است، تصریح کرد: این طلای ورودی باید دارای شناسنامه باشد و باید قابلیت رهگیری داشته باشد تا مشخص شود در کجا و چگونه استفاده می‌شود. البته این موارد از همان ابتدا در برنامه‌ریزی‌ها قرار داشته و هم‌اکنون در حال پیاده‌سازی توسط بانک مرکزی می‌باشد.
در هفته گذشته نخستین حراج حضوری شمش طلا به منظور رفع تعهد ارزی در مرکز مبادله ارز و طلا برگزار شد و در این حراج، ۱۰ کیلوگرم شمش با عیار ۹۹۵ از هزار به فروش رسید که این شمش‌ها توسط چهار گروه تولیدی خریداری شدند. این عرضه از سوی صادرکنندگان بخش خصوصی انجام شد که مراحل احراز هویت و رفع تعهد صادراتی‌شان در مرکز مبادله به انجام رسیده بود.
با این حال، عرضه شمش طلا از سوی صادرکنندگان با هدف رفع تعهد ارزی با مخالفت‌هایی روبرو شد. اصغر بالسینی -سخنگوی مرکز مبادله ارز و طلای ایران- اذعان داشت که مخالفت‌ها عمدتاً از سوی افرادی است که در فرآیندهای قاچاق یا فروش مجدد این شمش‌ها در داخل کشور فعال هستند، در حالی که صادرکنندگانی که واقعاً به دنبال رفع تعهد ارزی بودند، از این فرصت استقبال کرده‌اند.
اشاره بالسینی به افرادی است که تلاش کرده‌اند با دور زدن رفع تعهد ارزی، اقدام به اجاره شمش طلا و ورود مکرر شمش‌ها به کشور نمایند و در عوض اقدام به قاچاق طلا به خارج از مرزها کنند. رکورد واردات ۱۳ تن شمش طلا در ۸ ماه گذشته به عنوان ششمین کالای ورودی، این مسئله را به خوبی نشان می‌دهد.
در این زمینه، مهدی ضیغمی ، امکان واردات طلا به منظور تسهیل رفع تعهد ارزی برای صادرکنندگان کالاهای غیرنفتی را مطرح کرد و بیان داشت: موضوع عرضه طلا در مرکز مبادله ارز و طلا و بورس کالا که قابلیت ردیابی داشته باشد، از ابتدا در نظر گرفته شده بود.
وی همچنین بر این نکته تأکید کرد که در برخی موارد، تخلفات مرتبط با واردات طلا به منظور رفع تعهد ارزی صورت گرفته که بررسی‌های لازم در این زمینه انجام شده است. پیشنهاد سازمان توسعه تجارت این بوده که بر روند واردات طلا نظارت دقیقی صورت گیرد و مشخص شود که این شمش‌ها توسط چه افرادی خریداری می‌شود. به زبان ساده‌تر، باید طلا دارای شناسنامه باشد و قابلیت رهگیری برای اعلام مصارف آن وجود داشته باشد. این موارد از ابتدا در اقدامات ما بوده و در حال حاضر توسط بانک مرکزی در حال اجرا است.
رئیس سازمان توسعه تجارت در ادامه و در پاسخ به پرسش مربوط به مخالفت تجار با عرضه طلا در مرکز مبادله، گفت: زمانی که این مسأله به اطلاع رسانی رسید، زیرساخت‌های اجرایی هنوز آماده نبود. اما در روزهای اخیر، بانک مرکزی در جلسات مشترک اعلام کرده است که به زودی قادر خواهند بود طلا را به‌صورت فیزیکی تحویل بگیرند.
به گفته این مقام مسئول، در سال جاری بیش از یک میلیارد یورو شمش طلای استاندارد سوئیسی به کشور وارد شده است.