پسران تا زمانی که صفحه رشدشان تکمیل نشده باشد، قادر به افزایش قد هستند که این معمولاً در حدود ۱۸ سالگی محتمل می‌شود. با این حال، در موارد نادر، برخی از پسران ممکن است تا اوایل دهه بیست زندگی خود نیز به رشد قدی ادامه دهند.
عوامل مؤثر در رشد قد کدامند؟
قد شما عمدتاً تحت تأثیر ژنتیکتان قرار دارد، مشابه رنگ چشم، مو، پوست و ویژگی‌های دیگر. تمامی این خصوصیات ارثی از والدین بیولوژیکی شما به ارث می‌رسند؛ بنابراین اگر اکثریت خانواده‌تان قدبلند باشند، احتمالاً شما نیز قد بلندی خواهید داشت.
عوامل دیگری که بر رشد قد تأثیر می‌گذارند عبارتند از: تغذیه: برای بقای بدن به مواد مغذی نیاز است. تأمین این مواد به‌خصوص در سال‌های اولیه زندگی که فرد در حال رشد و تکامل است، بسیار حائز اهمیت است. تحقیقات نشان می‌دهند که کمبود مواد معدنی نظیر زینک (روی) و آهن و عدم تأمین تغذیه مناسب می‌تواند بر توانایی رشد تأثیر بگذارد و مانع از بهره‌برداری کودک از پتانسیل ژنتیکی خود شود. . بیماری‌ها: صدها بیماری ژنتیکی وجود دارند که می‌توانند بر رشد قد اثر بگذارند.
قد و سلامت
بیماری‌ها و عوارض از زوایای گوناگون بر افراد تأثیر می‌گذارند، و وقتی به مسائلی چون قد، وزن، ضربان قلب، فشار خون و سایر معیارهای سلامتی می‌رسیم، عوامل متعدد بر میزان ریسک شما برای ابتلا به برخی بیماری‌ها نقش دارند. اما چگونه قد می‌تواند در این زمینه دخیل باشد؟
تحقیقات فعلی نشان می‌دهند که قد می‌تواند با خطر ابتلا به سرطان پروستات ارتباطی کوچک داشته باشد. یک مطالعه در سال ۲۰۰۸ که روی ۸۰۰۰ مرد بریتانیایی بین ۵۰ تا ۶۹ ساله اجرا شده بود، نشان داد که مردان بلندتر بیشتر در معرض ابتلا به سرطان پروستات هستند. همچنین تحقیقی در سال ۲۰۱۷ نشان داد که مردان قد بلندتر، احتمال ابتلا به این نوع سرطان ۲۲ درصد بیشتر دارند.
تحقیقات دیگر نیز یافته‌های مشابهی در ارتباط با مغز نشان داده‌اند. افرادی که قدبلندتر هستند به‌نظر می‌رسد که کمتر دچار سکته مغزی می‌شوند و همچنین احتمال ابتلا به بیماری آلزایمر در آن‌ها پایین‌تر است. این دو اختلال تحت تأثیر ژنتیک‌های مختلف قرار دارند.
قد تنها یکی از مؤلفه‌های کوچک است که بر سلامت کلی شما تأثیر می‌گذارد. همچنین قد معیاری است که شما بر آن کنترل چندانی ندارید.
زمانی که پسران به قد واقعی بزرگسالی خود می‌رسند؟
پسران به معمولا در پایان بلوغ به قد بزرگسالی خود می‌رسند که این رخداد معمولاً بین ۱۶ تا ۱۸ سالگی آن‌ها اتفاق می‌افتد. البته این اعداد تقریبی هستند و نمی‌توان به‌طور قطعی گفت.
بلوغ در هر فرد در سنین متفاوتی آغاز می‌شود و یک عدد ثابت نیست. برخی از پسران به محض ورود به بلوغ به تغییرات و تحولات قابل توجهی می‌رسند، در حالی که دیگران از روند آهسته‌تری پیروی می‌کنند. همچنین، معمولاً برخی دختران به‌طور طبیعی قد بلندتر از پسران هستند که این امر کاملاً عادی به شمار می‌آید.
در عین حال، برای برخی از پسران تأخیر در بلوغ یک امر نرمال محسوب می‌شود، به این معنی که آن‌ها با تأخیر بالغ می‌شوند. اگر چنین موردی برای فرزند شما پیش آمد، نگران نشوید.
این نوع تأخیر بلوغ به معنای وجود یک بیماری یا مشکل در سلامتی نیست و تنها روشی است که بدن فرزند شما انتخاب کرده است. تا زمانی که پسران تا سن ۱۴ سالگی علائم بلوغ را نشان دهند، احتمالاً به قد نهایی بزرگسالی دست خواهند یافت. ممکن است آن‌ها به‌جای ۱۶ یا ۱۷ سالگی، در ۱۸ سالگی به قد نهایی خود برسند.
به همین دلیل، مراجعه‌های منظم به پزشک کودکان اهمیت دارد. در این مراجعات پزشک اطمینان می‌یابد که روند رشد کودک مطابق انتظار پیش می‌رود و در عین حال سایر جنبه‌های سلامتی که ممکن است بر رشد او تأثیر بگذارند، مورد بررسی قرار می‌گیرند.
آیا پسران در دهه بیست زندگی نیز قد می‌کشند؟
برخی پسران ممکن است بعد از ۱۸ سالگی هم به رشد قدی خود ادامه دهند. اگر آن‌ها این تأخیر را داشته باشند، معمولاً در حدود دو سانتی‌متر یا کمتر رشد خواهند کرد. بعد از ۱۸ سالگی به‌ندرت شاهد جهش رشد خواهیم بود. همان‌طور که ذکر شد، پسران به محض بسته شدن صفحات رشد دیگر قادر نخواهند بود قد بکشند.
صفحات رشد به نواحی غضروفی نزدیک انتهای استخوان‌ها اطلاق می‌شود. این نواحی غضروفی به‌عنوان داربستی عمل می‌کنند که در مراحل بعدی با بافت استخوان پر می‌شوند تا استخوان‌ها بلندتر شوند. با گذشت زمان، صفحات رشد به تدریج سخت و سفت می‌شوند و به استخوان تبدیل می‌گردند تا زمانی که دیگر هیچ غضروفی باقی نماند.
چه زمانی ادامه رشد، نگران‌کننده است؟
اگر بعد از ۱۸ سالگی همچنان به رشد قد ادامه دادید، نیاز به بررسی پزشکی احساس می‌شود. ادامه رشد در سنین ۱۹ یا ۲۰ سالگی لزوماً نشان‌دهنده وجود مشکل در سلامت نیست؛ اما مشاوره با پزشک در این باره اهمیت دارد. احتمالاً در اینجا مسأله بلوغ دیررس مطرح است و صفحات رشد هنوز به‌طور کامل بسته نشده‌اند. با این حال، در موارد نادری، ادامه رشد قد ممکن است ناشی از آکرومگالی باشد، که این عارضه باعث تولید بیش از حد هورمون رشد می‌شود.
همچنین به این نکته توجه کنید که نباید به این باور برسید که مردان ممکن است تا بعد از ۲۵ سالگی نیز قد بکشند. هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد این امر ممکن است. حتی آن‌هایی که دیرتر بلوغ را تجربه کرده‌اند نیز قبل از ۲۵ سالگی به رشد خود پایان می‌دهند.
آیا سایر اعضای بدن نیز همچنان رشد می‌کنند؟
طول استخوان‌های پا معمولاً بعد از اینکه به پتانسیل کامل رشد قد خود رسیدید، دیگر افزایش نمی‌یابد. در واقع، مطالعات هیچ رابطه مستقیمی بین اندازه پا و قد نشان نداده‌اند. افرادی با قدهای متفاوت ممکن است سایز پای یکسانی داشته باشند و برخی به طور ژنتیکی سایز پای بزرگ یا کوچک دارند.
این به این معناست که پاهای شما (و دیگر قسمت‌های بدنتان) ممکن است با گذر زمان از لحاظ فرم و اندازه تغییر کنند. با افزایش سن، غضروف‌ها نیز به رشد خود ادامه خواهند داد، بنابراین ممکن است تغییرات کوچکی در اندازه‌هایی مانند بینی یا گوش‌هایتان مشاهده کنید.
در پایان
قد و اندازه افراد کاملاً متفاوت است. اغلب پسران بر این باورند که باید حتماً قد بلندی داشته باشند؛ اما این موضوعی نیست که واقعاً در کنترل شما باشد. سلامتی اهمیت بیشتری از قد دارد. تغذیه مناسب، خواب کافی و چکاپ‌های منظم به شما کمک می‌کند که با حداکثر پتانسیل خود قد بکشید.