رییس گروه تغذیه و دارویی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با تأکید بر ارتباط تغذیه و پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر، عنوان کرد که بیماری‌های قلبی عروقی یکی از مهم‌ترین علل مرگ و میر در سطح جهانی و کشور ماست.
فرشته فزونی به اهمیت تغذیه در پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر از جمله بیماری‌های قلبی عروقی اشاره کرد و افزود که رعایت الگوی غذایی مناسب ضروری است.
وی به عوامل کلیدی ابتلا به بیماری‌های غیرواگیر از جمله بیماری‌های قلبی، مانند مصرف بالا قند، نمک و چربی‌ها، کمبود میوه، سبزی و حبوبات، و همچنین مصرف زیاد فست فودها و پایین بودن فعالیت بدنی اشاره نمود.
رییس گروه تغذیه و دارویی معاونت بهداشت، تصریح کرد: استفاده از نشانگرهای رنگی در برچسب محصولات غذایی، انتخاب بهتری را برای خریداران فراهم می‌آورد. لذا در هنگام خرید، توجه به برچسب غذاهایی که با سه رنگ سبز، نارنجی و قرمز شناخته شده‌اند، ضرورت دارد.
وی به انتخاب هوشمندانه مواد غذایی تأکید کرد و گفت که برچسب‌هایی که حاوی مقادیر بالای قند، نمک، چربی، اسید چرب ترانس و انرژی هستند، با رنگ قرمز نشان داده می‌شوند و باید از مصرف این نوع محصولات کاسته شود.
رییس گروه تغذیه معاونت بهداشت با اشاره به مصرف بیش از حد نمک در کشور و تأثیر آن بر افزایش فشار خون و عوارض قلبی عروقی، یادآور شد که بر اساس توصیه‌های سازمان جهانی بهداشت، برای افراد زیر ۵۰ سال حداکثر میزان مصرف روزانه نمک باید ۵ گرم (معادل یک قاشق چایخوری) و برای افراد بالای ۵۰ سال، بیماران قلبی و عروقی و کودکان کمتر از ۳ گرم در روز باشد.
بنابراین، لازم است به نمک‌های موجود در غذاهایی نظیر نان، پنیر، رب گوجه فرنگی و… توجه ویژه‌ای گردد.
فزونی افزود: اگر مقدار نمک اضافه شده به غذا به تدریج پایین آورده شود، در عرض چند هفته، ذائقه افراد به مصرف غذاهای کم نمک عادت خواهد کرد.
وی به والدین توصیه کرد که از غذاهای خانگی و تنقلات سالم مانند میوه‌ها، آجیل‌های خام و بدون نمک، و ساندویچ‌های خانگی به عنوان میان وعده کودکان و نوجوانان بهره‌برداری نمایند و به فرزندان خود از کودکی عادت به مصرف غذاهای کم نمک را بیاموزند.
فزونی همچنین تأکید کرد که مصرف روزانه حداقل پنج واحد سبزی و میوه یک عامل مهم در предотвращение فشار خون بالا و بیماری‌های قلبی و عروقی است.
وی به سبزی‌ها و میوه‌های تازه، غلات کامل (پوست نگرفته)، حبوبات و مغزها به عنوان منابع غنی فیبر اشاره کرد و خاطرنشان کرد که مصرف روزانه غذاهای حاوی فیبر به کاهش چربی و قند خون و تنظیم فشار خون کمک کرده و نرخ خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی را کاهش می‌دهد.
بر اساس اعلام روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، فزونی پیشنهاد کرد که برای افزایش ارزش غذایی برنج، آن را به همراه سبزی و حبوبات مصرف کنید.
در این زمینه بیشتر بخوانید:
رییس گروه تغذیه و دارویی معاونت بهداشت در ادامه سخنان خود به برشمردن راهکارهایی پرداخته است که به کاهش مصرف نمک، قند و غذاهای چرب به‌عنوان عوامل مؤثر بر سلامت، خصوصاً سلامت قلب و عروق، کمک می‌کند که به شرح زیر است:
ـ از افزودن نمک به غذا در سرسفره پرهیز کنید و نمکدان را از میز غذا حذف نمایید.
ـ از افزودن نمک به میوه‌ها و سبزیجات خام ( نظیر گوجه سبز، خیار، گوجه فرنگی و غیره) اجتناب کنید.
ـ غذاهای نمک سود و دودی اطلاق شده، انواع شور و ترشی، دسرها، سس‌های سالاد آماده، سویا سس، زیتون و خردل و همچنین سوپ‌های آماده و تنقلات شور مانند چیپس سیب‌زمینی، چوب شور، چیپس ذرت، کراکر، آجیل و مغزهای شور منابع عمده سدیم به حساب می‌آیند که باید از مصرف آنها پرهیز گردد.
ـ برچسب‌های تغذیه‌ای را به دقت مطالعه کرده و غذاهایی را که دارای مقدار سدیم کمتری هستند، انتخاب نمایید.
ـ از ادویه‌های بدون نمک در تهیه غذا استفاده کنید.
ـ مصرف گوشت‌های فرآوری شده‌ای مانند سوسیس و کالباس که معمولاً حاوی مقدار زیادی نمک هستند را کاهش دهید.
ـ غذاهای کنسروی معمولاً دارای نمک فراوانی هستند، بنابراین باید مصرف این نوع غذاها را کاهش دهید.
ـ به جای تنقلات شور، میوه و آجیل خام را به فرزندان خود بدهید.
ـ به منظور بهبود طعم غذا و کاهش استفاده از نمک، می‌توانید از چاشنی‌هایی شامل سبزی‌های معطر تازه یا خشک نظیر نعناع، مرزه، ترخون، ریحان و همچنین سیر، لیموترش تازه و آب نارنج استفاده کنید.
ـ نمک مصرفی را از نوع تصفیه شده یددار انتخاب نمائید، اما به یاد داشته باشید که نمک تصفیه شده یددار نیز می‌تواند به میزان مشابه سایر نمک‌ها فشار خون را افزایش دهد.
ـ میزان مصرف غذاهای پرچرب را کاهش دهید.
ـ به جای روش سرخ کردن غذاها، از روش‌های پخت دیگر مثل بخارپز، آب پز و تنوری استفاده کنید.
ـ از حرارت دادن زیاد روغن و غوطه‌ور کردن ماده غذایی در مقدار زیاد روغن پرهیز کنید.
ـ پیش از پختن گوشت، چربی‌های قابل رویت آن را حذف نمایید.
ـ سعی کنید ماهی را به صورت مرتب در برنامه غذایی هفتگی خود قرار دهید.
ـ از مصرف لبنیات پرچرب، شیرینی‌های خامه‌ای، روغن حیوانی، روغن نباتی جامد و فست فودها دوری کنید.
ـ مصرف چربی‌های اشباع و ترانس را به حداقل برسانید.
ـ برای کاهش دریافت اسید چرب ترانس (که این اسیدهای چرب مضر به دلیل جامد بودن در دمای محیط و بدن عوارضی مانند انسداد رگ‌ها و بیماری‌های قلبی را به همراه دارد)، باید از مصرف روغن نباتی جامد، غذاهای سرخ کرده و فست فودها اجتناب کنید.
ـ از روغن‌های غیراشباع مانند کانولا، زیتون و کنجد به مقدار کافی و نه زیاد استفاده کنید.
* چند پیشنهاد برای کاهش مصرف مواد قندی
ـ مصرف بیش از حد مواد قندی می‌تواند به افزایش فشار خون و چربی خون منجر گردد؛ لذا به جای انواع شیرینی، می‌توانید به مقدار کم از میوه‌های با طعم شیرین (همچون خرما و انواع میوه‌های خشک) بهره‌برید.
ـ در مصرف کشمش و خرما نیز باید احتیاط کنید، چراکه زیاده‌روی ممکن است باعث افزایش کالری دریافتی و چاقی شود.
ـ آب به عنوان بهترین نوشیدنی برای تأمین مایعات شناخته می‌شود.
ـ مصرف نوشیدنی‌های شیرین را محدود کنید.
ـ چای و قهوه را به صورت بدون قند و شکر مصرف نمایید.