اگر به تبخال توجهی نداشته باشید، علائم ظاهری آن معمولاً پس از ۱۰ تا ۱۴ روز بهبود مییابد؛ اما در این مدت میتواند موجب قرمز شدن پوست، احساس درد و سوزش و همچنین خجالتزدگی برای فرد در اجتماع گردد.
به همین خاطر، بسیاری از افراد به دنبال روشهای طبیعی برای رفع این مشکل میباشند. در حالی که برخی درمانهای طبیعی برای آثار تبخال وجود دارند، اما ویروس عامل ایجاد آن بهصورت واقعی از بین نمیرود. اگر بتوانید عواملی که منجر به بروز تبخال میشوند را شناسایی کنید، ممکن است قادر به پیشگیری از وقوع آن باشید.
تقویت سیستم ایمنی بدن از طریق یک رژیم غذایی متعادل، تغییر شیوه زندگی و احتیاط در زمان ابتلا به تبخال، از ارکان مهم کنترل و درمان این بیماری محسوب میشود.
مواد غذایی مؤثر در درمان تبخال
همه افرادی که دچار تبخال میشوند، علائم مشابهی ندارند. تعداد زخمها، شدت آنها، میزان سرایت و مدت زمانی که بر روی بدن باقی میمانند، همگی به توانایی سیستم ایمنی افراد وابسته است.
مواد غذایی مفیدی که به درمان تبخال کمک میکنند، عبارتند از:
۱– مواد مغذی
اولین گام برای بهبود وضعیت تبخال، تقویت سیستم ایمنی بدن است. برای این منظور، باید مواد مغذی بیشتری وارد رژیم غذایی خود نمایید. با افزودن این مواد به برنامه غذاییتان، میتوانید تا حد زیادی از تکثیر ویروس تبخال جلوگیری کنید.
۲– مواد غذایی غنی از لیزین
این آمینو اسید مانع از تکثیر ویروس تبخال میشود. حبوبات، ماهی، بوقلمون، مرغ و سبزیجات دارای لیزین هستند.
۳– سبزیجات رنگی قرمز و نارنجی
این نوع سبزیجات سرشار از آنتیاکسیدانهایی نظیر کاروتنوئیدها (موجود در هویج)، بیوفلاونوئیدها و ویتامین C هستند که به کاهش جای زخم و تقویت سیستم ایمنی کمک میکنند.
۴– ماهی
ماهی یکی از منابع عمده تأمین امگا ۳ در بدن است که به تسکین التهاب و ترمیم بافتها یاری میدهد.
۵– پروتئین
افرادی که مبتلا به تبخال هستند، برای کاهش زمان درمان به پروتئین بیشتری نیاز دارند؛ به همین دلیل باید از منابع پروتئینی مانند ماهیهای غیربوداری، مرغ و گوشت قرمز کمچرب استفاده کنند و در هر وعده غذایی ۱۰۰ گرم پروتئین دریافت نمایند.
۶– زینک
زینک (روی) برای واکنشهای شیمیایی که به ترمیم و حفاظت بدن برابر ویروسها و عفونتها کمک میکند، ضروری است. مصرف زینک بهصورت موضعی بر روی پوست به درمان تبخال مؤثر است. علاوه بر این، دریافت زینک از طریق غذا میتواند در روند بهبودی نیز تأثیر گذار باشد. مواد غذایی مانند جگر، گوشت گاو، آجیل و سبزیجاتی چون اسفناج غنی از زینک هستند.
خوراکیهای مضر برای تبخال
برخی مواد غذایی میتوانند منجر به افزایش التهاب، تضعیف سیستم ایمنی بدن و افزایش حساسیت پوستی شوند. بهتر است از مصرف غذاهایی که در ادامه ذکر میشود، پرهیز کنید:
۱– قند و شکر افزوده
شکر و قند میتوانند باعث تضعیف سیستم ایمنی و تشدید التهابات شوند. قند و شکر را در نوشابه، اسنکها و اقلامی مانند ماست، غلات صبحانه، شکلاتها و نوشیدنیهای انرژیزا مشاهده خواهید کرد.
۲– الکل
مصرف الکل و تنباکو میتواند عملکرد سیستم ایمنی بدن را مختل کرده و منجر به بروز علائمی چون خستگی، درد و التهاب پوستی گردد.
۳– مواد غذایی فرآوری شده
بسیاری از غذاهای فرآوری شده حاوی روغنهای هیدروژنه هستند که به تضعیف سیستم ایمنی منجر میشوند. این مواد غذایی ممکن است آلرژی و حساسیت را به وجود آورند و در واقع فقط کالری تولید میکنند.
۴– مواد غذایی اسیدی
این مواد غذایی میتواند باعث تشدید خارش و درد در ناحیهای که تبخال ظهور یافته، شود. بنابراین در زمان ابتلا به تبخال از مصرف موادی مانند گوجهفرنگی، پرتقال، سرکه و سایر مرکبات خودداری کنید.
سایر راههای درمان تبخال
۱– مکملها
گیاهان ضد ویروسی: همچون آقطی، گل همیشه بهار، سرخار گل، سیر، گون و ریشه شیرین بیان.
لیزین: روزانه ۳ مرتبه به مقدار ۱۰۰۰ میلیگرم برای پیشگیری از شیوع بیشتر.
استفاده موضعی از عصاره فرنجمشک (وارنگ بو): این گیاه تسکیندهنده و مفید برای درمان اگزما نیز میباشد.
ویتامین C: مقدار ۱۰۰ میلیگرم بهصورت روزانه برای تقویت سیستم ایمنی بدن.
زینک: ۳۰ میلیگرم بهصورت روزانه دو بار، برای تقویت سیستم ایمنی و جلوگیری از فعال شدن ویروس تبخال.
مکمل ویتامین B: روزانه ۵۰ میلیگرم برای مقابله با استرس و جلوگیری از شیوع تبخال.
۲– روغنهای ضروری
روغنهای ضروری نظیر روغن میخک و روغن درخت چای در درمان تبخال بسیار مؤثر هستند. روزانه ۳ مرتبه و هر بار ۱ تا ۳ قطره از این روغنها را استفاده کنید. در صورتی که پوست حساسی دارید، این روغنها را با روغن جوجوبا یا نارگیل ترکیب کنید تا غلظت آنها کاهش یابد.
۳– تسکین درد ناشی از زخمها
• زخمها را لمس نکنید تا از گسترش آنها در سراسر بدن جلوگیری شود و پس از تماس با زخمها، حتماً دستهای خود را بشویید.
• از بوسیدن افرادی که دچار تبخال هستند و استفاده از وسایل مشترک پرهیز کنید. بهطور خاص از به اشتراک گذاشتن مسواک، رژ لب و سایر لوازم آرایشی خودداری نمایید.
• وقتی زخم بهبود یافت، مسواک خود را عوض کنید؛ زیرا ممکن است ویروس بر روی مسواک باقیمانده و دوباره منجر به عود مشکل شود.
• برای کاهش حساسیت از صابونهای طبیعی و آب گرم استفاده کنید.
• از استفاده از کرمهای ضد خارش یا وازلین برای تسکین درد خودداری کنید.
• اگر احساس درد دارید، یک حوله گرم بر روی ناحیهای که تبخال ظاهر شده قرار دهید و یا دوش آب گرم بگیرید.
• اگر تبخال در ناحیه تناسلی است، از یک حوله جداگانه استفاده کنید تا از انتقال ویروس جلوگیری شود.
دلایل بروز تبخال
تبخال معمولاً به دلیل رابطه جنسی و عملکرد ضعیف سیستم ایمنی یا گاه رژیم غذایی نامناسب، ایجاد یا منتقل میشود. انواع ویروس تبخال از طریق تماس مستقیم با فرد ناقل منتقل میشوند. این ویروس در دهان، ناحیه تناسلی و مایع مخاطی وجود دارد و از طریق تماس پوست با پوست و یا تماس با زخم یا ناحیه تناسلی منتقل میگردد.
نوع اول ویروس تبخال بیشتر از طریق تماس دهانی و نوع دوم آن از طریق تماس جنسی سرایت میکند. یافتههای نگرانکنندهای نشان میدهد که امروزه افراد بیشتری به دلیل ویروس “HSV-۱” به تبخال ناحیه جنسی مبتلا میشوند. حدود ۸۵ درصد از افراد مبتلا به این نوع تبخال اطلاع ندارند و این یکی از دلایل شیوع سریع این نوع تبخال است. مطالعات حاکی از آنند که ویروس “HSV-۱” عامل ۵۰ درصد ابتلای جوانان به تبخال ناحیه تناسلی میباشد.
مواردی که موجب بروز تبخال میشوند شامل:
بوسیدن فردی که ناقل ویروس فعال تبخال است
برقراری رابطه جنسی با فردی دچار تبخال
تماس با تبخال یا ترشحات آن
ابتلا به بیماریهایی که باعث تضعیف دستگاه ایمنی میشوند، مثل ایدز یا هپاتیت
