اسکار وایلد، نویسنده معروف ایرلندی، یک جمله کنایهآمیز دارد که میگوید: «من بهای همه چیز را میدانم و اما ارزش هیچچیز را نمیدانم.» اما واقعاً بهای چیزهای با ارزش دنیا چه میزان است و اگر تمام آنها را جمع کنیم، مقدار کلی پول در سراسر جهان به چه رقمی میرسد؟
اقتصاددانان برای تخمین چنین مبلغی ابتدا نشانگر «پایه پولی» (M0) را در نظر میگیرند.
این معیار، ابتداییترین سطح موجودی پول در یک اقتصاد به شمار میآید و شامل پول نقدی که در دست مردم و همچنین موجودی نقدی بانکها و ذخایر آنها در نزد بانک مرکزی میباشد.
رناد فوکارت، استاد اقتصاد در دانشگاه لنکستر بریتانیا، در مقالهای که در ژانویه ۲۰۲۴ منتشر کرد، ذکر کرده که در حال حاضر حدود ۸۴ میلیارد پوند به صورت سکه و اسکناس در بریتانیا وجود دارد، همچنین در ایالات متحده ۲۲۳۶ میلیارد دلار، در اتحادیه اروپا ۱۵۷۸ میلیارد یورو و در چین ۹۶۱۶ میلیارد ین وجود دارد، به علاوه مقادیر دیگری از پول در ارزهای مختلف دیگر نیز وجود دارد.
اکنون حدود یک سال از انتشار آن مقاله گذشته و به نظر میرسد ارقام امروز کمی متفاوت باشند.
در سپتامبر ۲۰۲۴، به نظر میرسد بریتانیا حدود ۹۶.۵ میلیارد پوند پول در گردش داشته باشد. برای ایالات متحده، این مبلغ به ۵۵۸۸ میلیارد دلار، برای اتحادیه اروپا ۴۷۹۲ میلیارد یورو و برای چین به ۱۲۱۸۳ میلیارد ین میرسد.
با تغییرات سریع این اعداد، جمعآوری تمامی آنها پیچیدگیهای خاص خود را دارد.
آقای فوکارت در این خصوص میفرماید: «چون واحد پول هر کشور با یکدیگر متفاوت است، برای جمعآوری تمامی سکهها و اسکناسهای جهان، ابتدا باید آنها را به واحد مشترکی مثل دلار آمریکا تبدیل کرد.»
او اضافه کرد: «اگر این کار را با استفاده از آخرین دادههای موجود انجام دهیم و سپس مجموع آنها را محاسبه کنیم، در حدود ۶۱۱۳ میلیارد پوند (معادل ۷۹۰۱ میلیارد دلار) به دست خواهیم آورد، اما این مقدار به شدت متغیر بوده و ممکن است در زمانی که این مقاله خوانده میشود، به روز نشده باشد.»
در این میان، محاسبه دیگری تحت عنوان «M1» وجود دارد. این معیار نه تنها پول در گردش را در نظر میگیرد، بلکه همچنین سرمایه و داراییهای نقدشونده موجود در حسابهای بانکی را هم شامل میشود، که به طور کلی بیانگر «نقدپذیرترین اشکال پول در یک اقتصاد» است.
این محاسبه، عددی بسیار بزرگتر از محاسبه قبلی به دست میآورد.
دکتر فوکارت در این زمینه میگوید: «در بریتانیا تقریباً ۹۶ درصد پول به شکل الکترونیکی موجود است. اگر این مسأله را در نظر بگیریم، مجموع موجودی پول تنها ۸۴ میلیارد پوند نخواهد بود، بلکه به ۲۲۲۳ میلیارد پوند خواهد رسید.»
این میزان در ایالات متحده ۱۸۱۵۱ میلیارد دلار و در اتحادیه اروپا ۱۰۳۹۸ میلیارد یورو برآورد میشود.
به گفته دکتر فوکارت: «اگر دوباره تمام ارقام موجود برای کل جهان را که شامل پول نقد و همچنین پول الکترونیکی در حسابهای بانکی است، جمعآوری کنید، به عدد تقریبی ۴۶۵۵۷ میلیارد پوند خواهید رسید.»
چه میزان ثروت مادی در دنیا وجود دارد؟
با این حال، ثروت مادی تنها به صورت نقد موجود نیست. افراد بسیار ثروتمند تنها بخش کوچکی از داراییهای خود را به صورت نقد در اختیار دارند و معمولاً تمایل دارند که صاحب مشاغل ارزشمند و داراییهایی باشند که به آنها کمک میکند تا به ثروت بیشتری دست یابند.
ابزارهای مشتقه (اوراق یا قراردادهایی که ارزش آنها به ارزش اوراق بهادار، کالاها، طلا یا ارزهای اصلی وابستهاند) طبق برآوردها حدود ۷۳ تریلیون دلار ارزش دارند. در حالی که ثروت تجمیع شده در صندوقهای سرمایهگذاری در بازارهای مالی حداقل ۵۴۴ تریلیون دلار تخمینزده میشود.
اگر به تولید ناخالص داخلی جهان در سال ۲۰۲۳ نیز توجه کنیم، به عدد ۱۰۵.۴۴ تریلیون دلار خواهیم رسید.
منبع: یورونیوز
