در خلال شیوع بیماری کووید-۱۹، کشورهای مختلف در سطح جهانی تدابیر سخت‌گیرانه‌ای را مانند دستورهای ماندن در منزل و تعطیلی مدارس به منظور محدود کردن انتشار این ویروس به مرحله اجرا درآوردند.
مغز نوجوانان پس از دوران قرنطینه ناشی از کووید-۱۹ نشانه‌هایی از تسریع در پیری را به نمایش گذاشت و این موضوع عوارض منفی بر سلامت روانی آن‌ها را نمایان ساخت. این اختلالات به شکل معناداری بر فعالیت‌های روزمره و اجتماعی آن‌ها تأثیر گذاشته و آثار منفی آن‌ها بر وضعیت روانی نوجوانان به‌خوبی مستند شده است.
نوجوانی و قرنطینه در زمان کووید
نوجوانی دوره‌ای است که با رشد فزاینده عاطفی، اجتماعی و رفتاری تعریف می‌شود و زمان شکل‌گیری احساس هویت، اعتماد به نفس و خودکنترلی در نوجوانان محسوب می‌شود. همه‌گیری این بیماری به‌شدت تعاملات اجتماعی نوجوانان را تحت تأثیر قرار داد و آمارها نشان‌دهنده افزایش اضطراب، افسردگی و استرس، به‌ویژه در بین دختران بود.
جنبه‌ای عمیق‌تر از تأثیرات همه‌گیری، بلوغ سریع مغز در نوجوانان است که به خصوص در دختران آشکارتر به نظر می‌رسد. تسریع در رشد مغز به طور میانگین ۴.۲ سال برای دختران و ۱.۴ سال برای پسران ثبت شده است.
آیا کووید-۱۹ فقط یک بحران بهداشتی بود؟
pandemic کووید-۱۹ به‌عنوان یک بحران بهداشتی شناخته شد، اما تغییرات عمیق‌تری در زندگی افراد، به ویژه نوجوانان، بوجود آورد.
در این پژوهش، محققان از طریق بررسی ضخامت قشر مغز به بررسی بلوغ مغز پرداخته‌اند. قشر مغز به طور طبیعی در طول عمر افراد، حتی در سنین نوجوانی تحت تأثیر قرار گرفته و نازک می‌شود. استرس و مشکلات مزمن می‌توانند این روند نازک شدن را تسریع بخشند که با افزایش خطر ابتلا به اختلالات عصبی و رفتاری نظیر اضطراب و افسردگی ارتباط دارد. این اختلالات معمولاً در دوران نوجوانی بروز می‌کنند و دختران به دلیل عوامل متفاوت در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
آیا تأثیر قرنطینه کووید بر دختران بیشتر بود یا پسران؟
تأثیرات مشهودتر بر مغز دختران ممکن است به وابستگی عمیق آن‌ها به تعاملات اجتماعی مربوط باشد. دختران بیشتر بر روابط نزدیک با همسالان، به اشتراک‌گذاری احساسات و انجام گفتگوهای عمیق تکیه دارند، در حالی که پسران معمولاً در هنگام تجمعات به فعالیت‌های فیزیکی مشغول‌اند.
آنچه از اثرات این همه‌گیری برمی‌آید این است که دختران به طور خاص دچار انزوا شدند. در حالی که همه نوجوانان از نظر اجتماعی منزوی شدند، دختران بیشتر تحت فشار قرار گرفتند و این نکته به‌وضوح بر ساختارهای مغزی آن‌ها تأثیر گذاشت، البته نیازمند تحقیقات بیشتری برای بررسی دقیق‌تر این قضیه هستیم.
پیری مغز چیست؟
بر اساس گزارش‌های سلامت، پیری مغز فرآیندی اجتناب‌ناپذیر است اما برای هر فرد به‌طور یکسان نیست، زیرا ساختار مغز افراد متفاوت است. کاهش نرخ پیری مغز یا توقف کامل آن، به نوعی اکسیر ابدی برای دستیابی به جوانی محسوب می‌شود.
تغییرات مربوط به حافظه که با پیری مغز مرتبط هستند شامل دشواری در یادگیری اطلاعات، به خاطر سپردن نام‌ها و اعداد و حفظ خاطرات قدیمی است.
پیری مغز یک پدیده طبیعی و غیرقابل اجتناب به شمار می‌آید، اما می‌توان با رعایت برخی شیوه‌ها روند آن را کند کرده و شدت آن را کاهش داد. این اقدامات می‌تواند شامل مصرف مکمل‌ها و ویتامین D و انجام تمرینات منظم باشد. همچنین بایستی از مصرف مواد غذایی مضر مانند نمک زیاد، قند و شکر فراوان و پروتئین‌های حیوانی پرهیز کرد و به جای آن به سمت مصرف غذاهای مفید نظیر توت، آجیل و دانه‌ها و غذاهای گیاهی روی آورد.
تحقیقات نشان می‌دهد که اثرات ناشی از این روند پیری برگشت‌پذیر نیستند و می‌توان با استفاده از سلول‌های بنیادی یا مولکول‌های تولید شده در مغز موش‌ها، جنبه‌های مختلف پیری در بدن را کاهش و حتی معکوس کرد.
محققان بر این باورند که این قدمی اولیه در جهت کند کردن روند پیری مغز و درمان بیماری‌های مرتبط با سن خواهد بود.