طبق گزارش خبرگزاری مهر و با استناد به بنیاد ملی علم ایران (INSF)، پروژه پسادکتری با عنوان «کیهانشناسی امواج گرانشی» به سرپرستی سبحان کاظمپور ایشکا و تحت هدایت امین رضایی اکبریه و همچنین با حمایت این بنیاد در حال اجراست.
کاظمپور ایشکا، که دکترای تخصصی خود را در زمینه فیزیک – گرانش و کیهانشناسی از دانشگاه تبریز دریافت کرده، در خصوص این پروژه توضیحاتی ارائه داد. او به یکی از بزرگترین معماهای پیچیده در علم کیهانشناسی، یعنی انبساط شتابدار کیهان اشاره کرد که ریشه آن به نوعی انرژی ناشناخته به نام انرژی تاریک برمیگردد. با توجه به چالشهای موجود در مدل استاندارد کیهانشناسی، ارائه یک رویکرد نوین برای بررسی کیهان از زاویهای تازه، یک ضرورت محسوب میشود.
وی تصریح کرد: عصر کنونی به عنوان دوران امواج گرانشی شناخته میشود؛ به همین سبب، فعالیتهای علمی گستردهای در حال انجام است که از جمله آنها میتوان به ساخت رصدخانههای نسل سوم امواج گرانشی مانند تلسکوپ گرانشی آلبرت اینشتین و سامانه فضایی لیسا اشاره کرد.
این پژوهشگر افزوده که در سالهای اخیر، تمرکز بر روی امواج گرانشی به منظور بررسی کیهان به شدت افزایش یافته است. تحقیقات جدیدی نیز برای اندازهگیری پارامتر هابل از طریق امواج گرانشی انجام شده که منجر به ایجاد ابزاری جدید جهت اندازهگیری دقیقتر انبساط شتابدار کیهان گردیده است. بنابراین، تحلیل جنبههای مختلف امواج گرانشی میتواند به محدودسازی مدلهای موجود کمک کند.
کاظمپور ایشکا همچنین بر اهمیت سؤال اصلی و بیپاسخ درباره انبساط شتابدار کیهان تأکید کرد، موضوعی که دغدغه بسیاری از دانشمندان است. در عصر حاضر، که بررسی و تحقیق در زمینه امواج گرانشی و ساخت تلسکوپهای مربوطه در جریان است، استفاده از این عامل نوین برای کشف حقایق کیهانی و حل معمای انبساط شتابدار از اهمیت فوقالعادهای برخوردار است.
وی ادامه داد: کشورهای مختلفی از جمله ایالات متحده، چین، ژاپن و برخی کشورهای اروپایی در حال توسعه نسلهای جدید ابزارهای تلسکوپی برای مطالعه و بررسی امواج گرانشی هستند. پدیدههای جدید در این زمینه، نظیر روابط پراکندگی امواج گرانشی، اثر حافظه، اثر لنز و اثر جزرومد تشدید، نیازمند تحقیق و بررسیهای بیشتری هستند.
این پژوهشگر در ادامه خاطرنشان کرد که نتایج این طرح پژوهشی میتواند به عنوان راهی برای دستیابی به استانداردهایی در زمینه امواج گرانشی جهت ارزیابی و یا بهبود مدلهای موجود در گرانش و کیهانشناسی عمل کند.
وی تأکید کرد: هدف ما این است که مشخصهها و پارامترهای نوینی را در امواج گرانشی شناسایی کنیم که با استفاده از آنها بتوانیم نظریههای مختلف در حوزه گرانش و کیهانشناسی را ارزیابی کنیم.
کاظمپور در پایان ابراز داشت: در حقیقت، ارائه معیارهای جدید بر مبنای امواج گرانشی در کنار معیارهای موجود در حوزه نجوم، گرانش و کیهانشناسی، فرایند یافتن بهترین پاسخ برای توجیه انبساط شتابدار کیهان را تسهیل خواهد کرد.
