سفید شدن موها جزئی از فرایند طبیعی بدن هر شخص به شمار می رود، اما در برخی افراد ممکن است این واقعیت زودتر از آنچه تصور می شود، نمایان شود. علاوه بر عوامل ژنتیکی، کمبود برخی ویتامین ها، مواد معدنی و ریزمغذی ها نیز می تواند به سفیدی موها منجر شود، موضوعی که بسیاری از افراد از آن اطلاعات کافی ندارند و به همین خاطر به راحتی تسلیم این تغییر می شوند.
جدا از وضعیت تغذیه و ارثی بودن، مشکلات دیگری نیز می توانند در تسریع سفیدی موها تاثیرگذار باشند؛ عواملی مانند استرس، افسردگی، کم خوابی، عادات سیگار کشیدن و غیره. اما این مقاله بیشتر به بررسی تأثیر ویتامین ها در سفیدی موها می پردازد.
ارتباط میان رنگدانه های مو و ویتامین ها
اما چطور کمبود ویتامین ها می تواند به سفیدی موها منجر شود؟ چه ارتباطی میان رنگدانه های مو و ویتامین ها وجود دارد؟ کدام ویتامین ها و مواد معدنی می توانند از سفید شدن موها جلوگیری کنند؟ واقعیت این است که موها حاوی رنگدانه های ملانین هستند و کاهش تولید ملانین می تواند به سفیدی موها بیانجامد. ملانین، رنگدانه ای است که توسط سلول های ملانوسیت تولید می شود و رنگ پوست، مو و چشم ها را تعیین می کند. تولید ملانین تحت تأثیر برخی ویتامین ها و عوامل دیگر قرار دارد. در این گزارش به ویتامین هایی که به تقویت تولید ملانین کمک می کنند، و کمبود آنها ممکن است منجر به سفیدی موها شود، پرداخته می شود.
ویتامین های گروه B: بیشتر ویتامین هایی که در سفید شدن موها نقش دارند، از خانواده ویتامین های گروه B هستند؛ مانند ویتامین B5، B6، B9 یا همان اسید فولیک، ویتامین B12 و… این دسته از ویتامین ها به تسریع فرایند تولید ملانین کمک می کنند و به همین خاطر تأثیر فوق العاده آنها در جلوگیری از سفیدی موها را نمی توان نادیده گرفت.
ویتامین D: ویتامین D اهمیت زیادی در سلامت فولیکول های مو دارد و کمبود آن می تواند به سفیدی زودرس و ریزش مو بیانجامد. این ویتامین به تنظیم عملکرد سلول های ملانوسیت که مسئول رنگ دانه سازی هستند، کمک می کند. منابع غنی از ویتامین D شامل تابش آفتاب، ماهی های چرب، زرده تخم مرغ و شیر غنی شده است.
ویتامین E: به عنوان یک آنتی اکسیدان قوی، این ویتامین از فولیکول های مو در برابر آسیب های محیطی حفاظت می کند و کمبود آن می تواند به عملکرد ضعیف سلول های تولیدکننده ملانین منجر شود.
کلسیم: کلسیم نه تنها برای استحکام استخوان ها و تقویت عضلات اهمیت دارد، بلکه کاهش میزان این ماده معدنی در بدن می تواند موجب سفیدی زودهنگام موها شود. کلسیم به وفور در لبنیات و سبزیجات یافت می شود.
آهن: این ماده معدنی برای اکسیژن رسانی به فولیکول های مو ضروری است و کمبود آن ممکن است منجر به نازکی، ریزش و کاهش تولید ملانین در مو گردد. آهن در منابع غذایی همچون گوشت قرمز، اسفناج، حبوبات و آجیل قرار دارد.
روی (Zinc): زینک یا روی ماده معدنی مهمی است که در رشد و تقویت موها نقشی کلیدی ایفا می کند و عدم وجود آن می تواند به تضعیف فولیکول ها و کاهش تولید ملانین منتهی شود. این ماده در غذاهای مانند گوشت، تخم مرغ، لبنیات و دانه ها موجود است.
مس: این ماده معدنی برای تولید ملانین ضروری است و کمبود آن می تواند منجر به کاهش رنگ دانه مو و سفیدی زودرس گردد. مس در جگر، آجیل، دانه ها، عدس و شکلات تلخ یافت می شود.
بسیاری از افراد از این واقعیت غافلند که می توان سفیدی موها را تا سال ها به تأخیر انداخت، مگر اینکه عامل ژنتیکی وجود داشته باشد. همچنین تعداد زیادی نمی دانند که با بهبود سبک زندگی، به خصوص در زمینه تغذیه، امکان بازگشت رنگ طبیعی موها وجود دارد. توجه به تأمین ویتامین ها جزء مهمی از تغذیه سالم است. ما باید آگاه باشیم که کدام ویتامین ها سلامت و حفظ رنگ طبیعی موها را حمایت می کنند و کمبود کدام یک از آن ها می تواند منجر به سفیدی موها شود.
دکتر کیانا فرهی، متخصص پوست، مو و زیبایی در این راستا به همشهری آنلاین اعلام می کند: کمبود ویتامین ها، مواد معدنی و ریزمغذی ها می تواند به تضعیف ملانین یا رنگدانه های مو و در نتیجه سفیدی موها منجر شود. این موضوع نکته مهمی است که بسیاری از مردم از آن بی خبرند.
به گفته فرهی، کمبود ویتامین ها و ریزمغذی هایی چون ویتامین D، آهن، سلنیوم و زینک می تواند به ضعف رنگدانه ها منجر شود و زمینه را برای سفید شدن موها فراهم کند. در این میان استفاده از مکمل ها می تواند به جوان ماندن رنگدانه ها کمک کند یا باعث شود رنگ اصلی موها دوباره برگردد.
این متخصص پوست و مو به تحقیقات جدید اشاره کرده و افزود: در حال حاضر برخی مکمل ها به بازار وارد شده و در کارخانه های ایرانی در حال تولید هستند. این مکمل ها می توانند در سطح سلولی عمل کرده و ساختار سلولی را جوان نگه دارند. اگر نتایج این تحقیقات در آینده مثبت باشد و مفید واقع شود، امیدواری خوبی برای جلوگیری از پیری رنگدانه های موها وجود دارد.
او تصریح می کند: حتی اگر این مکمل ها که در حال بررسی هستند، در بازار موجود نباشند، رفع کمبود ویتامین ها تحت نظر پزشک می تواند به درمان سفیدی مو کمک کند. افرادی که دچار کمبود ویتامین D، آهن، سلنیوم، زینک و از این قبیل هستند، معمولاً پاسخ خوبی به درمان می دهند.
به گفته فرهی، با جبران کمبود این ویتامین ها، حجم، شفافیت، بافت و رنگ موها به طرز قابل توجهی تغییر می کند. این مکمل ها همچنین بر کیفیت پوست تأثیرگذارند. به طوری که در مدت کوتاهی کیفیت پوست و مو بهبودی چشمگیر می یابد.