کمک! داور ویدئویی – ایسنا

دیدارهای جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه با ۳۷ دوربین با کفیت 4k فیلمبرداری می‌شد و علاوه بر آن از یک دوربین برای تصویربرداری ۳۶۰ درجه استفاده شد. در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر – در همین همسایگی ایران – کیفیت تصاویر پخش شده به 8k ارتقا یافته بود. این در حالی است که در فوتبال ایران، تصاویر بازی‌های برخی استان‌ها آن قدری کیفیت دارد که فقط می‌شود تشخیص داد توپ در اختیار کدام تیم است!

همین یک ماه پیش، فینال جام جهانی ۲۰۲۲ برگزار شد و صدها میلیون نفر در سراسر دنیا در لحظه، با کیفیت بسیار بالا جدال آرژانتین و فرانسه را دیدند. کیفیت تصاویر به قدری بالا بود که می‌شد قطرات عرق روی پیشانی بازیکنان را هم تشخیص داد و این برای بیننده ایرانی ممکن بود خطرناک باشد چون چشم آنها عادت به دیدن تصاویر فوتبالی با این وضوح را ندارد؛ چه اینکه دو روز بعد از فینال جام جهانی، داربی تهران از تلویزیون پخش شد و کم مانده بود چشم ایرانی‌ها از تفاوت کیفیت پخش این دو بازی ترک بخورد.

حالا بحث ورود تکنولوژی کمک‌داور ویدئویی به فوتبال ایران مطرح شده است؛ نه اینکه قبلا بحثش پیش نیامده بود اما این بار انگار مسئولان فوتبال ایران واقعا عزمشان را برای آوردن VAR جزم کرده‌اند. تنها نکته مهم این است که برخلاف ادعای آنها، این تکنولوژی نمی‌تواند زودتر از نیم‌فصل دوم فصل آینده لیگ برتر در ایران استفاده شود.

طبق استاندارد فیفا، داوران یک کشور برای آنکه بتوانند از سیستم کمک داور ویدئویی استفاده کنند باید چند ماه آموزش ببینند و گواهینامه مربوط را دریافت کنند. علاوه بر آن نمی‌شود اینطور که مقامات فوتبال ایران گفته‌اند، ابتدا چند ورزشگاه به این سیستم مجهز شوند و بعدا بقیه به قطار پیشرفت فوتبال ایران اضافه شوند. همچنین نمی‌شود که استفاده از VAR ‌مثلا از هفته سوم لیگ آغاز شود بلکه باید یا از ابتدای فصل یا از ابتدای نیم‌فصل شروع به کار کند.

حالا به بحث اصلی‌مان برگردیم. تصور کنید که سیستم کمک داور ویدئویی به ایران آمده، داوران هم آموزش دیده و آماده شده‌اند و قرار است در بازی‌های لیگ برتر از VAR‌ رونمایی شود؛ آن روز باید امیدوار باشیم کسی که بازی را تصویربرداری می‌کند به گوشی تلفن همراه آخرین مدل مجهز باشد تا کیفیت پخش بازی حداقل 4k باشد وگرنه با کیفیت فعلی پخش بازی‌ها که انگار با دوربین‌های هندی‌کم قدیمی فیلمبرداری شده، برای تشخیص صحنه‌های داوری نه به کمک داور ویدئویی بلکه باید به رمل و اسطرلاب متوسل شویم.

از طرف دیگر، مشکل داوری فوتبال ایران فقط این نیست که کمک داور ویدئویی ندارد؛ برخی از اشتباهات داوری در لیگ برتر با همین تصاویر نیم‌بند حتی از کره ماه هم قابل تشخیص است. برخی از این صحنه‌ها طوری است که اگر VAR وجود داشت، حتما پردازنده‌اش از بررسی آن صحنه می‌سوخت.

ویدئوی یک نمونه از خطاهایی که از کره ماه می‌شد تشخیص داد که داور چه کارتی باید بدهد: (داور فقط کارت زرد داد.)

ریشه اشتباهات داوری در فوتبال ایران را باید جای دیگری جست‌وجو کرد و ساده‌انگاری است که فکر کنیم با آمدن VAR تمام اشتباه‌ها برطرف می‌شوند. اگر چند راننده حرفه‌ای و چند راننده ناشی داشته باشید که همه سوار ژیان می‌شوند و سرعت حرکتشان کم است، ‌نباید فکر کنید که با دادن لامبورگینی به همه آنها، مشکل رانندگی ناشی‌ها هم حل می‌شود. باید قبل از آمدن کمک داور ویدئویی به ایران، برای حل شدن مشکل داوران ناشی فکر شود.

(توضیح ویدئو: کتک خوردن داور در دیدار خیبر خرم‌آباد و شهرداری آستارا)

خلاصه این که، آن روز که VAR به ایران بیاید، با کیفیت فعلی ضبط و پخش تلویزیونی بازی‌ها و این همه اشتباه گل‌درشت داوران، هیچ کمکی از کمک‌داور ویدئویی برنخواهد آمد.