ستاد ملی سیاستگذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گرد و غبار اعلام کرد که پدیده گرد و غبار زمانی شکل می‌گیرد که خاک، رطوبت و پوشش گیاهی خود را از دست داده و در برابر وزش باد ناپایدار شود.
در اطلاعیه این ستاد آمده است: با خشک شدن زمین، ریشه گیاهان توان کمتری برای حفظ خاک دارند و در نتیجه، سطح خاک بیش از پیش در معرض باد قرار می‌گیرد. در چنین شرایطی، باد ذرات ریز خاک را از سطح زمین جدا کرده و به هوا منتقل می‌کند که حاصل آن وقوع گرد و غبار است؛ پدیده‌ای که علاوه بر تهدید سلامت مردم، به خاک، کشاورزی، تالاب‌ها، زیرساخت‌ها و کیفیت زندگی نیز آسیب می‌زند.
عوامل انسانی نیز در افزایش خطر تولید گرد و غبار نقش مؤثری دارند. برداشت بی‌رویه آب، چرای بیش از ظرفیت مراتع، تخریب پوشش گیاهی، کشاورزی ناپایدار و خشک شدن تالاب‌ها و اراضی مرطوب از جمله مهم‌ترین عوامل تشدیدکننده این بحران عنوان شده‌اند.
این اطلاعیه می افزاید: هر جا خاک مرطوب‌تر، پوشش گیاهی مناسب‌تر و باد کنترل‌شده‌تر باشد، خطر تولید گرد و غبار کمتر خواهد بود.