طبق گزارشهای گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، از نوامبر 2018 و همزمان با کنارهگیری «آویگدور لیبرمن» رهبر حزب اسرائیل خانه ما، رژیم صهیونیستی با بحران بیثباتی سیاسی دست و پنجه نرم کرده است. پس از فروپاشی کابینه در آن زمان، این رژیم تا سال 2020 موفق نشد طی دو انتخابات متوالی، دولت جدیدی تشکیل دهد. در سال 2020 به دلیل شیوع بیماری کرونا، «بنی گانتس»، رهبر ائتلاف وحدت ملی، با «نتانیاهو» ائتلافی تشکیل داد. اما این کابینه نیز قادر نبود در برابر فشارها دوام داشته باشد و بیش از یک سال به حیات خود ادامه نداد و در چهارمین انتخابات پیدرپی، «نفتالی بِنِت» و «یائیر لاپید» موفق به تشکیل کابینهای از مخالفان «نتانیاهو» شدند. این کابینه نیز در سال 2022 به پایان رسید و «نتانیاهو» به کمک جریانهای مذهبی و تندرو، دولت جدید صهیونیستی را پایهگذاری کرد.
کابینه اخیر «نتانیاهو» با 64 کرسی، از دو بخش تشکیل شده است: نیمی از آنها، یعنی 32 کرسی، متعلق به حزب راستگرای «لیکود» به رهبری «نتانیاهو» و نیمه دیگر به افراطیون مذهبی با رهبریهای چون «آریه درعی»، «بتسلائل اسموتریچ» و «ایتمار بن گویر» اختصاص دارد که هماکنون مسئولیت وزارت دارایی و امنیت داخلی رژیم صهیونیستی را بر عهده دارند.
وجود این گروههای افراطی انقدر نگرانکننده بود که حتی برای کشورهای غربی و متحد نزدیک رژیم صهیونیستی یعنی ایالات متحده نیز قابل قبول نبود. بهطوریکه آمریکاییها از «نتانیاهو» درخواست کردند که وزارتی به این شخصیتهای افراطی واگذار نکند. ولی «نتانیاهو» که خود نیز گرایشات افراطی دارد، برای حفظ قدرت خویش، به نیاز این افراطیون پاسخ مثبت داد، زیرا آنها 32 کرسی از 64 کرسی ائتلاف کابینه را در اختیار داشته و خروج یکی از آنها میتوانست موجب سرنگونی کابینه «نتانیاهو» شود.
گیدعون صعر؛ رقیب دیروز، متحد امروز
در واپسین روزهای سپتامبر 2024، در حالی که تنش میان «نتانیاهو»، نخستوزیر رژیم صهیونیستی و «یوآو گالانت»، وزیر جنگ این رژیم در حال افزایش بود، نخستوزیر در یک کنفرانس خبری مشترک با «گیدئون صعر»، رهبر حزب «امید جدید»، از پیوستن او به ائتلاف کابینه خبر داد. «گیدئون صعر» به همراه چهار همحزبی خود، تعداد کرسیهای ائتلاف کابینه «نتانیاهو» را به 68 کرسی افزایش داد.
در حال حاضر، در ائتلاف کابینه «نتانیاهو»، افراطیون راستگرا دارای 14 کرسی هستند. این گروه از ترکیب حزب «قدرت یهودی» به رهبری «ایتمار بن گویر» و «صهیونیسم مذهبی» به رهبری «بتسلائل اسموتریچ» شکل گرفته است. در حال حاضر «بن گویر» 6 کرسی و «اسموتریچ» 8 کرسی در اختیار دارند.
احساس خطر گالانت از اضافه شدن صعر به ائتلاف حاکم
ورود «گیدعون صعر» به کابینه «نتانیاهو»، در وهله اول، تهدیدی جدی برای «یوآو گالانت»، وزیر جنگ رژیم صهیونیستی محسوب میشود. در ماه اخیر، اختلافات «نتانیاهو» و «گالانت» به مراحل حساسی رسید. حتی رسانههای رژیم صهیونیستی دو هفته قبل، «گیدئون صعر» را به عنوان گزینه اصلی جایگزین «گالانت» برای وزارت جنگ مطرح کردند.
نکته قابل توجه این است که «صعر» به رسانهها اعلام کرده که در حال حاضر تمایلی به ورود به وزارت جنگ ندارد و این اقدام را در وضعیت کنونی نادرست میداند و به عنوان رکن بدون وزارتخانه به ائتلاف کابینه پیوسته است؛ با این حال، حضور او به عنوان گزینهای که «نتانیاهو» به دنبال قرار دادن او در وزارت جنگ بود، تهدیدی مستقیم جهت «گالانت» محسوب میشود.
صعر؛ ابزار نتانیاهو برای مهار «بن گویر» و «اسموتریچ»
ورود «گیدعون صعر» به کابینه «نتانیاهو» به معنای شناسایی یک تهدید جدی برای «بن گویر»، وزیر امنیت داخلی و «اسموتریچ»، وزیر دارایی است. همانطور که پیشتر ذکر شد، «بن گویر» 6 کرسی و «اسموتریچ» 8 کرسی در کنست دارند. با ورود «گیدعون صعر»، تهدیدات «بن گویر» برای خروج از کابینه بیثمر خواهد بود؛ زیرا حتی خروج «بن گویر» با 6 کرسی، نمیتواند کابینه «نتانیاهو» را متزلزل کند.
از سوی دیگر، اگر «اسموتریچ» که 8 کرسی دارد، تصمیم به خروج بگیرد، تعداد کرسیهای ائتلاف حاکم به 60 کرسی خواهد رسید. اگرچه این تعداد از حداقل کرسیهای لازم برای تشکیل کابینه یعنی 61 کرسی یک کرسی کم است، اما «نتانیاهو» در سال 2020 نیز در موقعیت مشابهی قرار داشت و با فریب یکی از اعضای اپوزیسیون، کابینه خود را نگه داشت. بنابراین، ورود «گیدعون صعر» هرچند تهدید خروج «اسموتریچ» را به سرعت از بین نمیبرد، اما میتواند خطرات مرتبط با آن را به حداقل برساند.
با توجه به این سناریو، کابینه «نتانیاهو» تنها در صورتی دچار فروپاشی خواهد شد که «بن گویر» و «اسموتریچ» بهطور مشترک از ائتلاف کابینه خارج شوند. موضوعی که هرچند احتمال وقوع دارد، اما به عوامل زیادی بستگی دارد که با اعمال نفوذ «نتانیاهو» در موضع ضعف قرار میگیرد.
تقویت موضع «نتانیاهو» در ساختار کابینه
پیوستن «گیدعون صعر» به ائتلاف کابینه کنونی، در شرایطی که او از سال 2020 به دلیل اعتراض به سیاستهای یکجانبه «نتانیاهو» از حزب «لیکود» جدا شده و حزب «امید جدید» را تأسیس کرده، موجب تقویت موقعیت «نتانیاهو» و کابینهاش، به خصوص در خلال بحران در نوار غزه شده است. بدین ترتیب، ورود «صعر» نه تنها خطر باجگیریهای مکرر «بن گویر» و «اسموتریچ» را به شدت کاهش داده، بلکه «گالانت» را نیز در تقابل با «نتانیاهو» در موضعی ضعیف قرار میدهد.
این به معنای آن است که «نتانیاهو» با گنجاندن «صعر» در جمع ائتلاف حاکم، جایگاه خود را در کابینه مستحکمتر کرده و از بروز بحرانهای ناشی از تهدیدهای اعضای ائتلاف کاسته و میتواند آنچه که خود میخواهد به مرحله اجرا درآورد. حقیقت این است که «نتانیاهو» به شکلی وضعیت را در کابینه به وجود آورده که هیچ کس نتواند در برابر رویکردهای یکجانبه او ایستادگی کند و آنچه را که خود میخواهد بدون تزلزل از سوی مخالفان پیش ببرد. به همین دلیل، ورود «گیدعون صعر» به وزرای کابینه، به عنوان موقعیتی برای «نتانیاهو» در راستای تحقق خواستههایش تعبیر میشود.
/
