سید محمد هادی سبحانیان در برنامه شب گذشته صف اول سیما اظهار داشت: باید به کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی به‌عنوان یک توافق عمومی و جدی توجه کنیم. هزینه‌های جاری دولت بایستی از مالیات تأمین گردد، نه از درآمد نفت. نفت به‌عنوان یک منبع ثروت بین‌نسلی باید به‌عنوان سرمایه حفظ شود و نباید صرف هزینه‌های روزمره دولت گردد.
او به این موضوع اشاره کرد که یکی از دلایل اصلی بروز تورم درآمد نفتی است، زیرا نوسانات قیمت نفت به سمتی می‌رود که درآمد آن ناپایدار است و در نتیجه هزینه‌های جاری به‌طور مداوم کاهش نمی‌یابد. در ادامه، دولت‌ها ناچار به چاپ پول و استقراض از بانک مرکزی می‌شوند که این امر در نهایت به افزایش تورم منجر می‌گردد؛ تورم به‌عنوان یک نوع مالیات ناعادلانه از مردم دریافت می‌شود.
وی افزود، هدف ما شناسایی افراد متمول و بررسی اصلاحات فرآیند مالیاتی است که منافع عمومی را تأمین کند. بیش از ۳۵ درصد درآمد مالیاتی ما تنها از ۷۰۰ شرکت بزرگ تأمین می‌شود و مالیات دریافتی از اصناف و مشاغل تنها ۶ درصد از کل مالیات محسوب می‌باشد. در سال گذشته ما ۸۰۶ همت مالیات از اصناف جمع‌آوری کردیم، اما فقط ۵۰ هزار میلیارد تومان از همین اصناف دریافت شده است، لذا تنها ۵ تا ۶ درصد مالیات کل از این بخش به‌دست آمده که شامل ۸ میلیون نفر می‌شود.
رئیس سازمان امور مالیاتی ادامه داد، ۵۰ درصد مالیات دریافتی از اصناف به یک درصد آنان تعلق دارد و ۲۵ همت باقی‌مانده مربوط به ۹۹ درصد باقی‌مانده صنوف و مشاغل دیگر است؛ بنابراین تمرکز بر روی شناسایی بزرگ‌ترین مالیات‌دهندگان همچنان ادامه دارد. جالب است که ۵۰ درصد از آن‌ها مالیات صفر را اعلام کرده‌اند.
سبحانیان خاطرنشان کرد که ۹۰ درصد از اصناف زیر ۲۰ میلیون تومان در سال مالیات پرداخت کرده‌اند، در حالی که کارمندی که حقوق ماهانه‌اش ۲۰ میلیون تومان است، در طی سال ۳۰ میلیون تومان مالیات پرداخت می‌کند.
به گفته سبحانیان، سال گذشته در مجموع ۲.۷ میلیون مودی جدید و پرونده مالیاتی تازه شناسایی شدند.
رئیس سازمان امور مالیاتی کشور بیان داشت: سیستم هوشمند مالیات‌گیری می‌تواند منجر به شناسایی دقیق‌تر و اخذ مالیات از افرادی با درآمدهای بالا شود.
وی به عیوب ساختار مالیاتی قبلی اشاره کرد و گفت که یکی از نقاط ضعف آن وابستگی به مداخلات انسانی بود.
وی تأکید کرد که ما بر روی شناسایی دانه‌درشت‌ها و جلوگیری از فرار مالیاتی تمرکز داریم و در سال گذشته ۲.۷ میلیون مودی جدید را شناسایی کردیم. همچنین برای مبارزه با فرار مالیاتی هر دو هفته یک بار جلسه برگزار می‌کنیم. در استان خوزستان، ۳۰۰ میلیارد تومان فرار مالیاتی در حوزه ساخت و ساز شناسایی شد. همچنین از یک دلال پتروشیمی، ۸۶۰ میلیارد تومان فرار مالیاتی شناسایی کردیم و ۱۴۰ مودی که به شرکت‌های صوری فروش داشتند و بالغ بر ۱۰۰ هزار میلیارد تومان فاکتور صوری صادر کرده بودند، شناسایی شدند که این افراد نیز با استفاده از داده‌کاوی و هوش مصنوعی شناسایی شدند.
سبحانیان این را هم افزود که یک مودی در کردستان به دلیل فرار مالیاتی ۶۰۰ میلیارد تومان شناسایی شد. در آذربایجان غربی، از شش شرکت فعال در زمینه آهن قراضه، ۷۰۰ میلیارد تومان فرار مالیاتی شناسایی کردیم، همچنین یک فرد فعال در زمینه رمزارزها نیز به مبلغ ۴۰۰ میلیارد تومان فرار مالیاتی شناسایی شد. در آذربایجان شرقی و زنجان، یک شرکت فولادی ۷۵۰ میلیارد تومان فرار مالیاتی اعلام شد و در قزوین یک شرکت خودرو ۶۸۰ میلیارد تومان، و در فارس با عنوان صندوق قرض‌الحسنه ۲۴۰ میلیارد تومان فرار مالیاتی شناخته شد.
در استان همدان، دو پروژه فاکتور فروشی صوری با ارزش ۱۲ هزار میلیارد تومان و یک شرکت صوری در یزد با ارزش ۳ هزار میلیارد تومان شناسایی شدند که به‌طور مشترک با نیروی انتظامی و دستگاه‌های امنیتی این شناسایی انجام شد و برایشان برگ تشخیص مالیات صادر گردید.
سبحانیان تاکید کرد که اگرچه مامور وصول مالیات هستیم، اما خدمات در حوزه سلامت، آموزش و زیرساخت‌ها باید به‌واسطه مالیات افراد متمول تأمین گردد. از مجموع ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده، ۴ درصد به عوارض شهرداری‌ها مربوط می‌شود. در سال گذشته ما ۱۳۵ هزار میلیارد تومان عوارض به شهرداری‌ها و دهیاری‌ها پرداخت کردیم. مالیات برای اداره جامعه حیاتی است و ما باید پاسخگوی مردم باشیم که مالیات آن‌ها در کجا صرف می‌شود.
او افزود که ما باید اطلاع‌رسانی کنیم که این بیمارستان یا مدرسه با پول مالیات ساخته شده است و این امکان را هم فراهم کنیم که مردم بتوانند تصمیم بگیرند که مالیات آن‌ها در کدام حوزه مانند آموزش یا محیط زیست خرج شود.
او همچنین اشاره کرد که مالیات ابزاری برای کنترل تورم و کاهش کسری بودجه است و بخشی از تورم‌ها به دلیل برداشت‌های دولت‌ها از منابع بانک‌ها بروز می‌کند.
رئیس سازمان امور مالیاتی گفت: سامانه مودیان مالیاتی که توسط رئیس جمهور تأکید شده، استراتژی ما برای هوشمندسازی نظام مالیاتی خواهد بود. ما باید افراد را شناسایی کرده و مالیات آنان را تعیین نمائیم.
سبحانیان همچنین اشاره کرد که دغدغه مردم این است که چرا بی‌عدالتی مالیاتی وجود دارد و چرا برای افراد با توان مالی متفاوت مالیات یکسانی تعیین می‌شود. مردم می‌پرسند چرا بار مالیاتی بر دوش مودیان افزایش پیدا می‌کند که این به موجب قانون است و سامانه مودیان موجب تسهیل در این پروسه می‌شود. اگر یک فعال اقتصادی صورتحساب مالیاتی ارائه کند، سازمان مالیاتی ۹۶ درصد اظهارنامه‌های آنان را تأیید خواهد کرد و فقط ۳.۵ درصد از آن‌ها مورد بررسی قرار می‌گیرند.
رئیس سازمان امور مالیاتی اضافه کرد که در ده سال گذشته، ۳۶ درصد منابع عمومی بودجه از طریق مالیات و ۶۴ درصد از نفت تأمین شده است.
به گفته او، دولت به تحول در نظام مالیاتی توجه دارد و می‌خواهد مالیات‌ها به حمایت از تولید معطوف شود، و ما در کنار مودیان خواهیم بود.
بیش از ۸۸ درصد آنچه مودیان ابراز کرده‌اند، پذیرفته شده و بیش از ۵۲ درصد درآمد دولت از طریق مالیات تأمین می‌گردد، در حالی که کمتر از ۵۰ درصد درآمد از نفت و اوراق و فروش اموال به‌دست می‌آید، بر همین اساس تمرکز ما بر روی مالیات‌دهندگان بزرگ است.
به گفته سعید سبحانیان، قانون سامانه مودیان می‌بایست در دولت گذشته پیاده‌سازی می‌شد، اما اکنون اجرا شده است. از اوایل دی‌ماه سال گذشته، تمامی شرکت‌ها ملزم به ارائه صورتحساب شدند و برای اشخاص حقیقی که فروششان بالای ۱۸ میلیارد تومان است نیز نیاز به ارائه صورتحساب وجود دارد.
وی اعلام کرد که در آغاز سال ۱۴۰۱ فقط ۲۰۰ مودی حقوقی صورتحساب الکترونیک داشتند، اما امروز این عدد به ۱۶۲ هزار مودی حقوقی رسیده که نشان‌دهنده ۸۰ برابر افزایش در این زمینه است. پیش از این روزی فقط ۴۵۰ هزار صورتحساب صادر می‌شد، اما اکنون روزانه ۲۲ میلیون صورتحساب الکترونیکی نوع ۱ و ۲ صادر می‌گردد و تا کنون ۲ میلیارد صورتحساب الکترونیکی به‌صورت تجمیعی ثبت شده است.
سبحانیان در پایان تأکید کرد که وقتی صورتحساب الکترونیکی صادر شود، دیگر نیازی به ارائه اظهارنامه نخواهد بود؛ چرا که سازمان امور مالیاتی اظهارنامه را پیشنهاد خواهد داد. اگر مودی به این نظر رضایت بدهد، مالیات را پرداخت می‌کند و در غیر این صورت بازرسی انجام می‌گیرد.
او همچنین بیان داشت که برای افرادی که در سامانه مودیان کتمان درآمد و فروش نداشته باشند، ما اظهارنامه را می‌پذیریم. مودیان تا پایان سال ۱۴۰۳ این فرصت را دارند که فروش غیر الکترونیکی نیز داشته باشند ولی این موضوع مورد بررسی قرار می‌گیرد. نگرش ما به قانون سامانه مودیان همدلانه است.
او افزود که مهلت بارگذاری فرم‌های تبصره ۱۰۰ در خردادماه است، اما با توجه به شرایط فعلی، موعد ارسال فرم و مالیات‌گیری اصناف تمدید خواهد شد.
سبحانیان اشاره کرد که مطابق با تبصره ماده ۱۰۰، مودیان باید اسناد و مدارک فروش ارائه دهند یا اظهارنامه تسلیم نمایند. برای اصناف با فروش زیر ۱۸ میلیارد تومان، در سال گذشته این عدد ۶.۷ میلیارد تومان بود و این دسته نیازی به ارائه مدرک یا اظهارنامه ندارند.
وی در انتهای صحبت‌هایش گفت که سازمان مالیاتی بر اساس اطلاعات مالیاتی افراد زیر ۱۸ میلیارد تومان نیازی به صورتحساب ندارد و مالیات برای آن‌ها که قبلاً حداکثر ۵ قسط بود، اکنون به حداکثر ۱۰ قسط و برای افرادی که چک الکترونیکی دارند، تا ۱۵ قسط به‌صورت اقساطی پرداخت خواهند شد.
رئیس سازمان امور مالیاتی در نهایت اعلام کرد که برای افراد بالای ۱۸ میلیارد تومان نیز باید اظهارنامه تعاملی و پیش‌فرض را پذیرا باشند و به این افراد به عنوان مودیان کم‌خطر نگریسته می‌شود. برای ایجاد همراهی بیشتر، می‌توانند هزینه اجاره و موجر را معرفی نمایند و هزینه اجاره از مبلغ مالیات در قسط آخر کاسته خواهد شد.