پونه کوهی را میتوان به صورت تازه، خشک یا به شکل روغن استخراجشده از آن به کار برد و از مزایای فوقالعادهاش بهرهمند شد. اگرچه این گیاه معمولاً در مقادیر اندک مصرف میشود، اما منابع مغذی فراوانی را در بر دارد؛ بهطوریکه یک قاشق چایخوری پونه کوهی خشک تقریباً ۸ درصد از نیاز روزانه بدن به ویتامین K را تامین میکند.
در ادامه، به شش فایده دیگر پونه کوهی اشاره میشود:
۱. منبعی از آنتی اکسیدانها
تحقیقات نشان میدهد که پونه کوهی منبعی غنی از آنتی اکسیدانها محسوب میشود. این ترکیبات مفید به مبارزه با آسیبهای ناشی از رادیکالهای آزاد خطرناک در بدن کمک کرده و از بروز بیماریهای مزمن نظیر سرطان و بیماریهای قلبی پیشگیری میکنند. عصاره پونه کوهی با داشتن دو آنتی اکسیدان به نامهای کارواکرول و تیمول، از آسیب رادیکالهای آزاد به سلولها ممانعت به عمل میآورد.
۲. مبارزه با باکتریها
پونه کوهی دارای ترکیبات ویژهای است که خواص ضد باکتریایی قوی دارند. بر اساس تحقیقات، اسانس این گیاه میتواند به جلوگیری از رشد دو سویه از باکتریهای عفونتزا، یعنی «اشریشیا کلی» و «سودوموناس آئروژینوزا» کمک کند. همچنین، پونه کوهی تأثیر قابلتوجهای بر ۲۳ نوع باکتری دیگر دارد.
۳. خواص ضد سرطان
آنتی اکسیدانهای موجود در پونه کوهی نه تنها قادر به خنثی کردن آسیبهای ناشی از رادیکالهای آزاد هستند، بلکه در پیشگیری از بروز سرطان نیز مؤثرند. تحقیقات نشان داده که پونه کوهی میتواند در از بین بردن سلولهای سرطانی نقش مهمی ایفا کند. در طی یک آزمایش، پژوهشگران موفق شدند با استفاده از عصاره پونه کوهی، سرطان روده در انسان را درمان کنند که نشاندهنده این است که این گیاه میتواند رشد سلولهای سرطانی را متوقف و آنان را سرکوب کند.
۴. کاهش عفونتهای ویروسی
علاوه بر نقش آن در مبارزه با باکتریها، برخی از تحقیقات نشان دادهاند که پونه کوهی از بدن در برابر برخی ویروسها نیز محافظت میکند. ترکیبات «کارواکرول» و «تیمول» که در پونه کوهی وجود دارند، خواص ضد ویروسی دارند. مطالعات نشان دادهاند که این ترکیبات میتوانند ویروس هرپس سیمپلکس (عامل تبخال) را تا ۹۰ درصد غیرفعال کنند. در تحقیقی دیگر مشخص شده که کارواکرول در شرایط آزمایشگاهی میتواند نورویروس (عامل ایجاد اسهال، حالت تهوع و درد شکم) را در عرض یک ساعت از بین ببرد.
۵. کاهش التهاب
التهاب یکی از پاسخهای ایمنی طبیعی بدن به بیماری یا آسیب به شمار میرود. اما التهاب مزمن میتواند در بروز بیماریهایی نظیر مشکلات قلبی، دیابت و برخی بیماریهای خودایمنی مؤثر باشد. روغن پونه کوهی با داشتن خواص آنتی اکسیدانی و ضد التهابی، میتواند در خنثیسازی رادیکالهای آزاد و کاهش سطح التهاب مفید واقع شود.
۶. مصرف خوراکی
این گیاه بینظیر فقط به مصارف درمانی محدود نمیشود، بلکه میتوان آن را به طرق مختلف به کار برد، از جمله در تهیه غذا. میتوانید برگهای پونه کوهی را با سبزیجات متنوع مخلوط کرده و یک سالاد گیاهی غنی از مواد مغذی تهیه کنید. همچنین میتوانید پونه خشک یا پودر شده را به عنوان ادویه یا چاشنی در غذاها و برای مزهدار کردن گوشت یا طعم دادن به سسهای خانگی استفاده کنید. پونه کوهی به صورت تازه، خشک، یا در قالب روغن در دسترس است و افراد میتوانند با سهولت و بهراحتی آن را وارد رژیم غذایی خود کنند.
