بسیاری از افراد با هدف کاهش وزن به رژیمهای غذایی روی میآورند و ممکن است به دنبال سریعترین راهحل باشند. اما این انتخابها گاهی میتواند به سلامتی آنها آسیب بزند. واقعیت این است که رژیمهای خطرناک و افراطی عموماً با کالری بسیار پایینی همراه هستند و افراد با پیروی از آنها ممکن است به سرعت وزن زیادی از دست بدهند؛ اما عوارض جانبی این رژیمها میتواند تا سالها با آنها همراه باشد.
رژیمهای غذایی خطرناک که بسیاری از افراد آنها را تحت عنوان «معجزهآسا» میشناسند، معمولاً از نظر علمی معتبر نبوده و تعادل لازم را ندارند. این نوع رژیمها قادر نیستند تمام ویتامینها و مواد معدنی ضروری بدن را تامین کنند و معمولاً بر روی یک یا چند گروه غذایی خاص تمرکز میکنند، در حالیکه مصرف بیرویه آنها نه تنها مؤثر نیست، بلکه میتواند به شدت آسیبزا باشد.
افرادی که اقدام به پیروی از این رژیمها میکنند، ممکن است با عوارضی همچون “دیس لیپیدمی” روبرو شوند که به کاهش غیرعادی سطح چربی خون منجر خواهد شد.
هفت عارضهای که به دنبال چنین رژیمهای غذایی خطرناکی به وجود میآید به این شرح است:
_ گرسنگی مداوم: از آنجا که این رژیمها تقریباً کالری بسیار کمی به بدن میرسانند، احساس سیری برای شما ممکن نخواهد بود.
_ ریزش مو: کمبود ویتامینهای ضروری مانند بیوتین یا ویتامین B۸ نهتنها سبب ریزش مو میشود، بلکه سرعت سفیسفیدی موها را افزایش داده و ناخنها را شکننده کرده و حتی دردهای عضلانی ایجاد میکند.
_ کاهش انرژی: کمبود ویتامینهای B و C میتواند منجر به افزایش متابولیسم بدن شده و احساس خستگی، بیاشتهایی و خواب آلودگی را به همراه داشته باشد.
_ زخمهای دهانی: کمبود ویتامین B۱۲ میتواند به بروز زخمهای تکراری در دهان منجر شود. منابع غنی این ویتامین شامل گوشت مرغ، گوشت قرمز و تخممرغ است.
_ احساس سوزن سوزن شدن یا بیحسی در دست و پا: این نشانهها میتواند دلیلی بر کمبود ویتامینهای گروه B، به خصوص B۹ یا فولات باشد. همچنین، کمبود ویتامینهای B۶ و B۱۲ میتواند عوارضی را در اعصاب محیطی به وجود آورد و اضطراب، افسردگی و عدم توازن هورمونی را به دنبال داشته باشد.
_ مشکل در گوارش: اگر مداوم پس از مصرف غذا دچار ناراحتی میشوید یا با مشکلاتی چون سوءهاضمه، معدهدرد یا اسهال و یبوست مواجه هستید، این میتواند نشانهای از رژیم غذایی ناکافی از نظر فیبر باشد. توصیهشده است که مردان به میزان ۳۸ گرم و زنان ۲۵ گرم فیبر در روز مصرف کنند.
_ کند شدن بهبود زخمها: گاهی اوقات زخمهای جزئی به کندی بهبود مییابند که این میتواند ناشی از کمبودهای تغذیهای باشد. تامین ویتامینهای آ، B۱۲ و ث برای تسریع روند بهبودی زخمها بسیار ضروری است.
رژیمهای غذایی خطرناک میتوانند سلامت شما را تهدید کنند به این دلیل که:
_ خطر ابتلا به سندروم متابولیک را افزایش میدهند.
_ موجب سوءتغذیه و کمبود ویتامینها و املاح در بدن میشوند.
_ خطر ناباروری به ویژه در بانوان را افزایش میدهند.
_ ممکن است به بروز اختلالاتی از قبیل بیاشتهایی یا افزایش وزن منجر شوند.
_ میتوانند اثرات منفی روانی از قبیل افسردگی و اضطراب در پی داشته باشند.
به گزارش دفتر آموزش و ارتقای سلامت وزارت بهداشت، یک رژیم غذایی سالم به انسان توصیه میکند که به ازای هر نیم کیلوگرم از وزن بدن، روزانه ۱۳ کالری دریافت کند. تامین مواد مغذی به هنگام کاهش وزن بسیار حیاتی است. برای عملکرد صحیح سیستم عصبی و قلب و همچنین سلولها، مهم است که روزانه به میزان کافی کربوهیدراتهای پیچیده مصرف کنید.
حداقل ۴۰ درصد از کالری دریافتی روزانه باید شامل کربوهیدراتها باشد و ۲۰ تا ۳۰ درصد آن نیز باید به پروتئین (مانند گوشت، ماهی، تخممرغ، پنیر، ماست و آجیل) اختصاص یابد و از روغنهای هیدروژنه مانند مارگارین و چربیهای ترانس باید پرهیز کرد. فراموش نکنید که کاهش وزن نیازمند صرف زمان و ایجاد تغییرات کوچک در سبک زندگی است و نباید به سرعت حاصل شود.
