اسماعیلی در آغاز صحبت‌های خود به خبرنگاران فعال در حوزه‌های «فرهنگ و هنر» و «دولت» اشاره کرد و اظهار داشت: هرگز از حضور در میان شما خسته نمی‌شوم. پاسخگویی به سوالات خبرنگاران احترامی به کاری مقدس است که شما انجام می‌دهید و این حداقلی است که یک مقام مسئول باید به انجام برساند. شخصی که مسئولیت دارد، طبعاً باید پاسخگو باشد و ما هم این فرصت را داریم که در مورد اقداماتمان پاسخگو باشیم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی سپس خاطرنشان کرد: من هرگز تجربه تلخی با رسانه‌ها نداشته‌ام؛ همان‌طور که دوستان گفته‌اند، همیشه نشست‌های مثبتی با هم داشته‌ایم. ممکن است در مقطعی انتقاداتی نیز مطرح شود، اما به‌طور کلی تمامی خبرنگارانی که با آنها در ارتباط هستم، از بهترین دوستانم در عرصه فرهنگ و هنر محسوب می‌شوند و همه خبرنگاران از رسانه‌ها و گرایش‌های متفاوت، برای من عزیز هستند. برایم مهم نیست که آنها اصلاح‌طلب باشند یا از هر اندیشه دیگری. خبرنگاری شغلی مقدس و کاری پرچالش است که متاسفانه گاهی اوقات حقوق و شئونات آنها توسط برخی نهادها به‌خوبی رعایت نمی‌شود و ما بابت این مسئله احساس شرمندگی می‌کنیم، اما می‌خواستم احساساتم را درباره کار بسیار خوب شما به اشتراک بگذارم.
۸۵ تا ۹۰ درصد از برنامه‌های ما به واقع تحقق یافته است
او همچنین به این نکته اشاره کرد که بسیاری از وعده‌هایی که در دوران وزارتش مطرح کرده، تحقق یافته است و افزود: هنگام شروع کار، برنامه‌ای عملیاتی در قالب حدود ۱۲۴ بند در وب‌سایت منتشر کردیم. اگر از من بپرسید که آقای اسماعیلی تا چه حد برنامه‌تان تحقق پیدا کرده است، ممکن است فکر کنید من خودشیفته‌ام، اما باید بگویم حدود ۸۵ تا ۹۰ درصد از برنامه‌هایمان بدون مبالغه محقق شده است.
وزیر ارشاد در ادامه به ذکر چند نمونه در این باره پرداخت و گفت: در این برنامه تصریح کرده بودم که قصد داریم مرجعیت فرهنگی و هنری را به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بازگردانیم و در زمینه عدالت فرهنگی، مردمی‌سازی فرهنگ و هنر و اقتصاد فرهنگ و هنر بحث کرده بودم. در حوزه اقتصاد فرهنگ و هنر، ما فعالیت را از سال ۱۴۰۰ شروع کردیم که سهم فرهنگ از بودجه کشور حدود یک درصد بود، اما اکنون نزدیک به ۲.۹ درصد شده که این یک پیشرفت قابل توجه محسوب می‌شود.
وقتی مسئولیت را پذیرفته‌ایم، ملزم به کار هستیم
اسماعیلی در ادامه به اهمیت شفافیت در ارتباط با رسانه‌ها تاکید کرد و گفت: من وزیری هستم که به شفافیت پایبندم. برخی از دوستانم می‌گویند که گاهی اظهارات من توقعات جدیدی را در میان ایجاد می‌کند. به‌عنوان مثال برای نخستین بار اعلام کردیم بر اساس تبصره ۹ بند «ه»، شرکت‌ها و بانک‌های دولتی موظف‌اند یک درصد از هزینه‌های خود را به حوزه فرهنگ و هنر اختصاص دهند. ما همچنین تاکید کردیم که صفی هم برای دریافت این خط‌مشی مقابل مراکز اقتصادی تشکیل ندهند؛ ضمن اینکه ۵۰ درصد از این مبلغ به صندوق هنر واریز می‌شود و ما به طرح‌های خود اختصاص خواهیم داد. کارگروهی تشکیل دادیم و آیین‌نامه را به‌طور شفاف در دولت تصویب کردیم که مجلس شورای اسلامی یک مشکل جزئی داشت که آن هم برطرف شد و روند کار آغاز گردید. بله، اعتبارات مرتبط با حوزه فرهنگ و هنر به طرز شگفت‌انگیزی ۱۰ تا ۲۰ برابر افزایش یافته است. ما تمامی این اطلاعات را به اطلاع عموم می‌رسانیم. من هم قرار نیست تا نا محدود وزیر ارشاد باشم چرا که از دو دقیقه آینده نیز خبر نداریم.
اسماعیلی در بخش دیگری از گفت‌وگوهایش به سفرهای استانی و شهرستانی اشاره کرد و بیان داشت: تا به حال بیش از ۱۰۰ سفر به شهرستان‌ها و استان‌ها داشته‌ام و تقریباً به تمامی جاهایی که دعوت شده‌ام، رفته‌ام. تمام روزهای پنجشنبه و جمعه نیز همکارانم را اذیت کرده‌ام و با خود به سفر برده‌ام. کار ما زمان معینی ندارد. من در ساعت چهار صبح هم با همکارانم تماس گرفته و درخواست کار دارم، زیرا بر این باورم که همچون ساعتی شنی معکوس، زمان ما در حال به پایان رسیدن است. این فلسفه‌ای است که بر اساس آن کار می‌کنیم. البته تلفات نیز دارد، اما سعی می‌کنیم کارها را به درستی انجام دهیم. وقتی مسئولیت را پذیرفته‌ایم، باید بدانیم و در این راستا تلاش کنیم.
تمرکز اصلی ما بر امنیت شغلی خبرنگاران است
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به موضوع امنیت شغلی خبرنگاران نیز اشاره کرد و گفت: محور اصلی ما اکنون امنیت شغلی خبرنگاران است و در تلاش هستیم که تمامی خبرنگاران را شناسایی کرده و کارت هویت شغلی به آنها ارائه دهیم. تمام دغدغه من در ناظر به همین لایحه جامع رسانه‌ای است که من و همکارانم هشت ماه بر روی آن وقت گذاشتیم. امنیت شغلی خبرنگاران موضوعی حیاتی است و سایر مسائل شاید به اندازه آن برای من اهمیت نداشته باشد. مهم این است که خبرنگاران احساس نکنند اگر دبیر سرویس شان به آنها انتقادی کند، شغل خود را از دست خواهند داد و زندگی آنان به خطر خواهد افتاد. این موارد خط قرمز ماست؛ یا به‌عنوان مثال اگر فلان مقام مسئول از ما ناراضی شود، نباید مجبور شوند به دنبال شغل جدیدی بروند. می‌خواهم بگویم که تمامی این مطالب برای من اهمیت دارد و در این خصوص پیگیری لازم را خواهیم داشت. درباره هدیه‌ای که به خبرنگاران اعطا می‌شود نیز باید بگویم که سال گذشته این هدیه ۳۰۰ هزار تومان بود که امسال به ۴۰۰ هزار تومان افزایش یافت و ما خواهش کردیم این مبلغ پنج برابر شود؛ به همین ترتیب حدود دو میلیون تومان به هر خبرنگاری که در سامانه ثبت‌نام کرده تعلق گیرد.
با آقای دکتر جبلی و همکارانشان به توافق رسیده‌ایم
او در ادامه در مورد وضعیت شبکه نمایش خانگی و تعامل وزارت ارشاد با صداوسیما توضیحات بیشتری داد و گفت: هنگامی که به وزارت ارشاد آمدم، آقای حسین انتظامی که از دوستان قدیمی من هستند، به من گفتند که این کار از مدت‌ها پیش تعطیل شده است. گاهی می‌شنیدم که برخی افراد می‌گویند این (شبکه نمایش خانگی) به ما واگذار شده و رفت. در حالی که مسئله شبکه نمایش خانگی در ارشاد از اواخر دولت گذشته تعطیل شده بود و حتی موسسه مرتبط با آن در سازمان سینمایی منحل شده بود. من هنگامی که به این وزارتخانه آمدم با این مسئله درگیر شدم و حتی نامه‌ای به رهبر معظم انقلاب نوشتم و ضمن توضیح موضوع، خواستار برگزاری جلسه‌ای در دفتر ایشان شدم. ایشان با لطف و بزرگواری، جلسه‌ای را ترتیب دادند و ما نکاتمان را مطرح کردیم و این موجب آغاز یک هم‌افزایی و پیشرفت در این زمینه شد و اکنون در شورای عالی به یک تقسیم وظایف رسیده‌ایم، جایی که دو موضوع خاص استثنا شدند؛ یکی از آنها البته مربوط به سریال‌ها است، به دلیل نوع کار آنها. شورایی تشکیل شده که دو نفر از نمایندگان ما نیز در آن هستند. من اکنون متن ماده مربوطه را می‌خوانم: «مسئولیت تنظیم‌گری، صدور مجوز و نظارت بر خبرگزاری‌ها و رسانه‌ها، تبلیغات، کتاب و بازی‌های ویدئویی و غیره در چارچوب وظایف و مأموریت‌های وزارت ارشاد قرار دارد و در حوزه صوت و تصویر برعهده این وزارتخانه است» که این موضوع به‌طور کاملاً مشخص مشخص است. حالا ما با آقای دکتر جبلی و دوستانشان به یک تفاهم مشترک رسیده‌ایم. به‌طور طبیعی، یک حوزه واحد است که دو مدعی دارد. در برخی از موارد هنوز به‌دنبال شفاف‌سازی مرزها هستیم و قواعد کار را با همکاری هم تنظیم می‌کنیم.
به خاطر اشتباه یک نفر، یک فیلم یا یک مجموعه نمایشی نباید آسیب ببیند
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین به معاونان و مدیران خود تاکید کرد که باید تعامل بیشتری با رسانه‌ها و هنرمندان داشته باشند و در این راستا عنوان کرد: به تمامی دوستان پیشکسوت که به من مراجعه می‌کنند بارها گفته‌ام که شما نماینده من هستید و اگر در جایی با مشکلی مواجه شدید، این شماره‌ی من است، حتماً با ما در میان بگذارید. ما در حوزه خدمت‌رسانی به اصحاب فرهنگ، هنر و رسانه هیچ مرزی را نمی‌شناسیم.
او در ادامه با اشاره به حمایت از چهره‌های پیشکسوت نیز اظهار کرد: ما بیش از ۱۰۰ فیلم در صف اکران و نمایش داریم. در دوره کرونا، سینماها مدتی تعطیل بودند و روند کار عقب افتاده است. من بارها بیان کرده‌ام که به خاطر تخلف یک نفر، یک فیلم یا یک مجموعه نمایشی نباید آسیب ببیند. فردی که ۲۰ یا ۳۰ میلیارد تومان برای کار خود هزینه کرده، چه گناهی دارد؟ به‌عنوان مثال، درباره فیلم «گشت ارشاد ۳» که با مشکلاتی روبرو بود، مجوز آن را صادر کردیم. ما نمونه‌های زیادی از این دست آثار داریم. در حال حاضر هم برخی فیلم‌ها به همین شکل در انتظار اکران هستند.
قانون و حجاب از خط قرمزهای ماست
محمدمهدی اسماعیلی در ادامه اظهار داشت: من همیشه شفاف بوده‌ام. از همان روز اولی که به این سمت آمدم، بیان کردم که قانون و حجاب که خود جزو قوانینی است که باید رعایت شود، از خط قرمزهای ما هستند و بارها از افرادی که به تخلف برخورد کردند، خواسته‌ام که به مسیر درست بازگردند. به باور من، هزاران چهره فرهنگی و هنری نباید به خاطر اشتباه چند نفر زندگی و روزی‌شان تحت تاثیر قرار گیرد. فعالیت‌های موسیقایی نیز در این مدت به طور ناگهانی متوقف شد. خب، چه کسی آسیب دیده است؟ نوروز سال گذشته، ۴۰۰ هزار نفر در کشورهای همسایه ایران به برگزاری اجراهای صحنه‌ای سفر کردند. امسال ما موفق شدیم این فضا را مدیریت کنیم و یک میلیون نفر در همین کشور ایران در این دوره به اجراهای صحنه‌ای رفته‌اند و چرخش اقتصاد فرهنگی به حرکت درآمده است. بنابراین، معتقدم که در حوزه فرهنگ و هنر باید با حداقل رفتارهای سلبی مواجه شویم. شما آثار را ببینید. مثلاً فیلم «فسیل»، آخرین فیلم پرفروش در یک سال و نیم گذشته، که ۵۸ میلیارد تومان فروش داشته است. الان اگر به سینماتیکت مراجعه کنید، این رقم به بالای ۲۳۰ میلیارد تومان رسیده است. نمی‌دانم رونق در فرهنگ و هنر چیست. گاهی اوقات می‌بینم که دوستان نقدهای نادرستی انجام می‌دهند، در حالی که نقدها می‌توانند به رشد کمک کنند.
وزیر ارشاد همچنین به مسئله اکران نشدن برخی آثار سینمایی و پخش غیرقانونی فیلم «تفریق» اشاره کرد و بیان کرد: از این آثار، برخی خود متقاضی اکران و نمایش نیستند. همچنین دیشب حدود ساعت یک، آقای خزایی از لبنان به من پیام داد و گفت که این فیلم به‌گونه‌ای منتشر شده و صدایی نیز از شخص مسئول آن پروژه منتشر شده است. این فیلم قبل از نمایش در اختیار ما نیست و در واقع تحت اختیار تهیه‌کننده است؛ یعنی اصلاً سازمان سینمایی وزارت فرهنگ هیچ اختیاری بر آن ندارد. حتی برای هماهنگی در برخی از موارد انسانی که می‌خواهم برای نمایش فیلمی در سازمان سینمایی اقدام کنم، باید ابتدا با تهیه‌کننده هماهنگ شوم تا برای یک ساعت خاص به من کدی بدهند که بتوانم آن را دو تا سه ساعت مشاهده کنم. به هر حال، برنامه ما حمایت از حوزه فرهنگ و هنر است. بله، مواردی وجود دارد اما نمی‌خواهم انکار کنم، اما تلاش ما این است که حداقل مشکلات ناشی از عملکرد برخی عوامل به خود آثار برنگردد و سیاست ما همین است.
اسماعیلی ادامه داد: در شبکه نمایش خانگی نیز درست است که سریال‌ها در اختیار ما نیستند، اما به هر حال، مسئولیت کلی در حوزه فرهنگ و هنر به عهده وزارت ارشاد است و از‌آنجا سیاستگذاری و مدیریت کلی صورت می‌گیرد. صداوسیما، ساترا و همه اعضای دیگر وجود دارند که مسئولیت نهایی بر عهده وزارت ارشاد است و در آنجا تدابیر کلان حوزه نمایشی مشخص می‌گردند. در آنجا هم تاکید ما بر همین نکته بوده است. برخی مجموعه‌ها که اکنون برخی از بازیگرانشان به اپوزیسیون ضدانقلاب تبدیل شده‌اند، اما کارشان همچنان در حال پخش است و ما هیچ محدودیتی برای آنها قائل نیستیم. حالا ممکن است مواردی دیگر و اشکالاتی وجود داشته باشد که آنها یک سیاست دیگر است.
علی‌رغم بی‌مهری‌ها تلاش کردیم جامعه هنری رنجیده نشود
وزیر ارشاد در پایان، در پاسخ به پرسشی پیرامون احکام صادره برای هنرمندان، توضیح داد: این احکام صادره به قوه قضاییه برمی‌گردد و صدور آن با تشخیص قاضی انجام می‌شود. نه من و نه رئیس قوه قضاییه نمی‌توانیم به قاضی بگوییم که چه حکمی صادر کند؛ اما ما پیگیر آن هستیم. برخی از احکامی که پیش از این صادر شده بودند و حاشیه‌ساز شده بودند، پیگیری شده است. ما تلاش داریم حداکثر همکاری را با مقامات قضائی داشته باشیم. علی‌رغم بی‌مهری‌هایی که بعضی از چهره‌های هنری نسبت به اجتماع و آرمان‌های مردمی داشته‌اند، سعی کردیم مانع بروز مشکلاتی شوند که جامعه هنری رنجیده شود و تمام سعی ما بر این بوده که در جهت تخفیف آثار منفی تلاش کنیم.