کدام مسکن مناسب کدام نوع درد است

بر اساس گزارش تبیان،  مسکن‌ها دارای انواع مختلفی هستند و انتخاب بهترین نوع برای هر فرد به عوامل گوناگونی مانند دلیل و شدت درد وابسته است.

گروه‌های مختلف داروهای مسکن

. داروهای بدون نسخه (OTC): این داروها بدون نیاز به نسخه پزشک در داروخانه‌ها در دسترس هستند و قابل خریداری‌اند.

. داروهای تجویزی: این نوع مسکن‌ها تنها با تجویز پزشک به بیمار ارائه می‌شوند. داروهای تجویزی معمولاً قوی‌تر بوده و برای تسکین دردهای شدید یا مزمن مناسب‌اند.

انواع داروهای مسکن بدون نسخه

. استامینوفن: این دارو موجب بی‌حسی در گیرنده‌های درد مغز می‌شود و احساس درد را کاهش می‌دهد.

. داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب: این داروها با کاهش تولید پروستاگلاندین‌ها، که مشابه هورمون‌ها هستند و موجب تحریک پایانه‌های عصبی می‌شوند، به بهبود درد و التهاب کمک می‌کنند. از جمله این داروها می‌توان به آسپیرین، ایبوپروفن و ناپروکسن سدیم اشاره کرد.

. ترکیبات: برخی از مسکن‌ها ترکیبی از استامینوفن و آسپیرین هستند، و برخی دیگر ممکن است کافئین نیز داشته باشند.

. موضعی‌ها: این داروها به‌طور مستقیم بر روی پوست اعمال می‌شوند و به صورت کرم، ژل، اسپری یا چسب یافت می‌شوند. این نوع مسکن‌ها با مهار گیرنده‌های درد در مغز، عملکرد خود را انجام می‌دهند و ممکن است شامل آسپیرین، لیدوکائین یا کپسایسین باشند. برخی داروهای موضعی ضد درد باعث ایجاد حس سردی یا گرمی در پوست می‌شوند.

مسکن‌های بدون نسخه چه دردهایی را تسکین می‌دهند؟

این دسته از داروها قادر به کاهش تب و تسکین دردهای ناشی از انواع مختلف مشکلات بهداشتی هستند، از جمله:

. آرتریت، بورسیت و تاندونیت

. کمردرد

. شکستگی استخوان

. سوختگی‌ها از جمله آفتاب‌سوختگی

. سرماخوردگی، آنفلوانزا و عفونت گوش

. سردرد و میگرن

. گرفتگی‌ها و دردهای قاعدگی

. دردهای عضلانی، مانند گردن درد

. دردهای حاصل از عمل‌های جراحی تهاجمی یا کمتر تهاجمی

. دندان‌درد

انواع مسکن‌های تجویزی

مسکن‌های تجویزی معمولاً از نوع بدون نسخه قوی‌تر بوده و شامل موارد زیر می‌باشند:

. ضدافسردگی‌ها: این داروها بر روی فرستنده‌های عصبی در مغز تأثیرگذار هستند و می‌توانند برای تسکین دردهای مزمن مانند میگرن مؤثر باشند. بسیاری از این داروها در دسته تری‌سایکلیک‌ها و مهارکننده‌های بازجذب سروتونین – نوراپی‌نفرین قرار می‌گیرند. تحقیقات نشان می‌دهند که مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین برای تسکین درد چندان مؤثر نیستند و ممکن است اثر داروهای دیگر را کاهش دهند.

. داروهای ضدتشنج: این داروها که برای درمان صرع تجویز می‌شوند، سیگنال‌های درد را در مغز مسدود می‌کنند. آن‌ها می‌توانند به تسکین دردهای عصبی و فیبرومیالژیا کمک نمایند.

. شل‌کننده‌های عضلات: این داروها با شل کردن عضلات منقبض، احساس درد را کاهش می‌دهند. همچنین می‌توانند اسپاسم‌های عضلانی را نیز کاهش دهند.

. اوپیودها: این داروها از مواد مخدر در آزمایشگاه تهیه می‌شوند و باعث تغییر در نحوهٔ انتقال سیگنال‌های درد در مغز می‌گردند. به علت خطر اعتیادآوری، این داروها کمتر برای دردهای مزمن تجویز می‌شوند و ممکن است پزشک آن‌ها را برای مدت کوتاهی پس از یک عمل جراحی یا آسیب تجویز کند. نمونه‌هایی از اوپیودها شامل کدئین، فنتانیل، هیدروکودون و مورفین هستند.

. استروئیدها: این داروهای ضدالتهابی قوی مشابه داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب، تولید مواد شیمیایی تحریک‌کننده و التهاب‌زا در بدن را مختل می‌کنند. استروئیدهایی مانند پردنیزولون می‌توانند به تسکین میگرن و دردهای شدید ناشی از آرتریت کمک نمایند.

. موضعی‌ها: پزشک ممکن است برای تسکین دردهای عضلانی، آرتریت و فیبرومیالژیا، از ژل‌ها، کرم‌ها، اسپری‌ها و چسب‌های استروئیدی استفاده کند.

مسکن‌های تجویزی چه دردهایی را تسکین می‌دهند؟

. سرطان

. فیبرومیالژیا

. میگرن

. دردهای عصبی (نوروپاتیک) مانند نوروپاتی ناشی از دیابت

. دردهای پس از اعمال جراحی

. دردهای شدید ناشی از آرتریت

. دردهای شدید عضلانی مانند کمردرد

. آسیب‌های تروماتیک از جمله شکستگی‌های استخوان و سوختگی‌ها

ریسک‌های احتمالی مسکن‌های بدون نسخه چیست؟

مسکن‌های OTC، زمانی که مطابق با دوزهای توصیه‌شده مصرف شوند، به‌طور کلی ایمن‌اند. با این حال، استامینوفن و داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب ممکن است تاثیرات منفی بر روی کبد و کلیه‌ها داشته باشند و مصرف آن‌ها بر روی معده خالی در افرادی که دارای بیماری‌های کبدی یا کلیوی هستند، توصیه نمی‌شود.

خطرات استامینوفن

در صورتی که مصرف روزانه استامینوفن از ۳۰۰۰ میلی‌گرم تجاوز کند، خطرات آن برای کبد به شدت افزایش می‌یابد. همچنین ترکیب استامینوفن با الکل می‌تواند منجر به مشکلات کبدی شود.

خطرات آسپیرین

کودکان زیر ۱۸ سال نباید از آسپرین استفاده کنند، زیرا این امر می‌تواند به همه عوارض خطرناک از جمله سندرم ری منجر شود. بهتر است از داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب استفاده شود.

خطرات داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب

به‌جز آسپیرین که به عنوان رقیق‌کننده خون عمل می‌کند، استفاده طولانی‌مدت از داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب می‌تواند خطر حملات قلبی و سکته مغزی را افزایش دهد. افرادی که در حال حاضر دارای مشکلات قلبی یا فشار خون بالا هستند، بیشتر در معرض این خطرات قرار دارند. در صورتی که نیاز است این داروها بیش از ده روز مصرف شوند، مشاوره با پزشک الزامی است. داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب ممکن است خطرات زیر را افزایش دهند:

. کبودی و خونریزی

. ناراحتی‌های گوارشی از جمله خونریزی معده و زخم معده

. واکنش‌های پوستی مانند تاول و ضایعات پوستی

ریسک فاکتورهای احتمالی مسکن‌های تجویزی چیست؟

مسکن‌های تجویزی به دلیل قدرت بالاتر نسبت به نوع بدون نسخه دارای ریسک بیشتری هستند. اوپیودها به شدت اعتیاداورند و پزشکان معمولاً آن‌ها را به‌طور موقت تجویز می‌کنند. به عنوان مثال، ممکن است تا دو یا سه روز پس از عمل جراحی استفاده از این مسکن‌ها مجاز باشد.

داروهای تجویزی برای درد ممکن است عوارض زیر را داشته باشند:

. تاری دید

. یبوست

. خشکی دهان

. خستگی

. سردرد

. بی‌خوابی

. تغییرات خلق و خو

. حالت تهوع

. مشکلات ادراری

. افزایش وزن

آیا مصرف مسکن‌ها در دوران بارداری مجاز است؟

تحقیقات نشان می‌دهند که استامینوفن در دوران بارداری کم‌ضررتر از سایر داروهاست. مصرف داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب در اوایل بارداری ممکن است خطر نقص‌های مادرزادی را افزایش دهد.

اگر زایمان سزارینی داشته‌اید یا زایمان دشواری را تجربه کرده‌اید، ممکن است نیاز به مصرف مسکن داشته باشید که باید تحت نظر پزشک باشد. اگر شما نیز یک مادر شیرده هستید، حتماً پزشک را از وضع خود مطلع نمایید. برخی از اوپیودها عوارض کمتری برای مادران شیرده دارند. در اکثر موارد، مصرف داروهای مسکن OTC در طول شیردهی ممنوع نیست.